PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
2014 | nr 10 | 37--61
Tytuł artykułu

Ideologizacja szkolnictwa średniego w Legnicy w latach 1945 -1956

Treść / Zawartość
Warianty tytułu
Ideologisation of the Secondary Education System in Legnica between 1945 and 1956
Języki publikacji
PL
Abstrakty
Niniejszy artykuł prezentuje zagadnienie laicyzacji szkolnictwa średniego w Legnicy w latach 1945 -1956. Problem laicyzacji szkolnictwa wszystkich szczebli był konsekwencją realizacji założeń polityki oświatowej w nowych realiach ustrojowych powojennej Polski. Ponieważ przeobrażenia, które miały miejsce w Polsce w październiku 1956 r. zasadniczo wpłynęły na sposób laicyzowania młodego pokolenia, ramy czasowe opracowania obejmują okres 1945 -1956. Zagadnienie laicyzacji legnickiego szkolnictwa średniego zostało ukazane na tle polityki wyznaniowej i oświatowej realizowanej w tym czasie przez władze komunistyczne w Polsce. Dostępna dokumentacja źródłowa obrazująca realizację tego procesu w Legnicy w latach 1945 -1956 jest stosunkowo skromna. Podstawą niniejszego opracowania są przede wszystkim materiały zgromadzone w Oddziale Instytutu Pamięci Narodowej we Wrocławiu, Archiwum Państwowym we Wrocławiu i jego Oddziale w Legnicy oraz Archiwum Archidiecezji Wrocławskiej, a także wspomnienia ówczesnych legnickich uczniów. (abstrakt oryginalny)
EN
This paper presents the problem of secularisation of the secondary education system in Legnica between 1945 and 1956. It was a consequence of the implementation of the educational policy in the new reality of post-war Poland. Since the transformation introduced in Poland in October, 1956 mostly influenced the secularisation of the young generation, the temporal framework of this paper includes the period between 1945 and 1956. The secularisation of the secondary education system in Legnica constituted a phenomenon which resulted from the implementation of religious and educational policies at the time. Accessible source materials illustrating this process in Legnica between 1945 and 1956 are relatively scarce. This study is mainly based on the materials obtained from the Wrocław branch of The National Institute of Remembrance, State Archives in Wrocław and their Legnica branch, Wrocław Archdiocese Archives as well as accounts of former pupils. (original abstract)
Twórcy
  • Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Witelona w Legnicy
Bibliografia
  • 17 lat nauczania religii w Polsce Ludowej. Wybór dokumentów, oprac. H. Konopka, Białystok 1998.
  • II Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Wyspiańskiego w Legnicy 1948 -1998. Zarys monografii, Legnica 1998.
  • 60-lecie Zespołu Szkół Elektryczno-Mechanicznych w Legnicy im. Mikołaja Kopernika 1947-2007, Legnica 2007.
  • Balicki M., Zarządzanie szkolnictwem w Polsce. Studium historyczno-porównawcze, Warszawa 1978.
  • Bauer L., Moje wspomnienia z Legnicy [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar , R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Bernat S., Legnica w lecie 1945 roku, "Szkice Legnickie" 1969, t. 5.
  • Błaszak S., Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy [w:] Z badań nad dziejami oświaty na terenie województwa legnickiego w latach 1945 -1985, red. K. Kostrzanowski, Legnica 1989.
  • Bobowska H., 15 lat Liceum Pedagogicznego w Legnicy, "Szkice Legnickie" 1962, t. 1.
  • Bojakowski A., Oświata i kultura w latach 1945 -1989 [w:] Legnica. Zarys monografii miasta, red. S. Dąbrowski, Wrocław-Legnica 1998.
  • Bojar R., ZHP [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Chudziakiewicz M., Matura 1950 [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Czernik J., Wspomnienia przysypane siwizną [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Daczkowski M., Świadek historii - siedziba I Liceum Ogólnokształcącego w Legnicy [w:] Jesteśmy numer jeden. 60 lat I LO w Legnicy, Legnica 2005.
  • Draus J., Terlecki R., Historia wychowania, Kraków 2010.
  • Dytman - Stasieńko A., Święto zawłaszczonych znaczeń. 1 Maja w PRL. Ideologia, rytuał, język, Wrocław 2006;.
  • Fiderkiewicz W., Moje harcerstwo [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Fijałkowska B., Partia wobec religii i Kościoła w PRL, t. 1: 1944 -1955, Olsztyn 1999.
  • Freidenberg B., Legniczanie znani i nieznani. Pałka na skwerze? [w:] Jesteśmy numer jeden. 60 lat I LO w Legnicy, Legnica 2005.
  • Górnicka H., Moje - niektóre wspomnienia z lat 1946 -1951 [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Grajewski A., Chronologia i historyczne uwarunkowania represji wobec duchowieństwa katolickiego w krajach Europy Środkowej [w:] Represje wobec duchowieństwa Kościołów chrześcijańskich w okresie stalinowskim w krajach byłego bloku wschodniego, red. J. Myszor , A. Dziurok, Katowice 2004.
  • Grubman J., Szajka z Zakaczawia [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Grzybowski R., Przełomy polityczne jako momenty zwrotne w polityce oświatowej PRL [w:] Oświata, wychowanie i kultura fizyczna w rzeczywistości społeczno-politycznej Polski Ludowej, red. R. Grzybowski, Toruń 2004.
  • Hejger M., Przekształcenia narodowościowe na Ziemiach Zachodnich i Północnych w latach 1945 -1956 - próba bilansu [w:] Ziemie Odzyskane/Ziemie Zachodnie i Północne 1945 -2005. 60 lat w granicach państwa polskiego, red. A. Sakson, Poznań 2006.
  • Hejnicka - Bezwińska T., Zarys historii wychowania, 1944 -1989: oświata i pedagogika między kryzysami, cz. IV, Kielce 1996.
  • Hryciuk G., Juchniewicz M., Szaynok B., Żbikowski A., Wysiedlenia, wypędzenia i ucieczki 1939 -1959. Atlas ziem Polski, Warszawa 2008.
  • Jaworska K., Relacje między państwem a Kościołem katolickim w (archi)diecezji wrocławskiej w latach 1956 -1974, Legnica 2009.
  • Kądziela P., Kościół a państwo w Polsce 1945 -1965, Wrocław 1990.
  • Kicman H., Wspomnienia maturzystki - 1950 [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Klimczewska S. H., W tamtych latach [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Konopka H., Działania represyjne władz oświatowych [w:] Represje wobec duchowieństwa Kościołów chrześcijańskich w okresie stalinowskim w krajach byłego bloku wschodniego, red. J. Myszor, A. Dziurok, Katowice 2004.
  • Konopka H., Religia w szkołach Polski Ludowej, Białystok 1997.
  • Korpaczewska M., Pachoń E., Dzieje i dorobek Liceum Pedagogicznego im. Stanisława Staszica w Legnicy w latach 1946 -1970 [w:] Z badań nad dziejami oświaty na terenie województwa legnickiego w latach 1945 -1985, red. K. Kostrzanowski, Legnica 1989.
  • Kowalak C., Legnickie harcerstwo w latach 1945 -2000. Kalendarium, "Szkice Legnickie" 2004, t. 25.
  • Krasucki J., Oświata i szkolnictwo w okresie okupacji [w:] Historia wychowania. Wiek XX, red. J. Miąso, Warszawa 1981.
  • Lachowicz T. M., Jak zostałem licealistą [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Listy pasterskie Episkopatu Polski 1945 -1974, Paryż 1975.
  • Mackiewicz M., To, co pamiętam! [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Małecka M., Pół wieku temu [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Markiewicz S., Walka o świecką szkołę w Polsce Ludowej (1945 -1961) [w:] Państwo i Kościół w sprawie nauczania religii (materiały wybrane), Warszawa 1968.
  • Moraczewska B., Szkolnictwo polskie w latach 1945 -1975 z uwzględnieniem miasta Włocławka, Włocławek 2010.
  • My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R.Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Niezłomni. Nigdy przeciwko Bogu. Komunistyczna bezpieka wobec biskupów polskich, red. J. Marecki, F. Musiał, Kraków 2007.
  • Osęka P., Rytuały stalinizmu. Oficjalne święta i uroczystości rocznicowe w Polsce 1944 -1956, Warszawa 2007, s. 56.
  • Pachoń E., Sylwetka Józefa Krukowskiego, nauczyciela Liceum Pedagogicznego w Legnicy, pioniera oświaty dolnośląskiej [w:] Z badań nad dziejami oświaty na terenie województwa legnickiego w latach 1945 -1985, red. K. Kostrzanowski, Legnica 1989.
  • Pater J., Starania o reaktywowanie Wydziału Teologicznego po drugiej wojnie światowej [w:] 300 lat Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, red. I. Dec, Wrocław 2002.
  • Pawlicka K., Polityka władz wobec Kościoła katolickiego (grudzień 1970 - październik 1978), Warszawa 2004.
  • Potyrała B., Dowódcy Północnej Grupy Wojsk Armii Radzieckiej (Federacji Rosyjskiej) w latach 1945 -1993, "Szkice Legnickie" 1994, t. 16.
  • Radziwiłł A., Model ideologii wychowawczej w latach 1948 -1956. Próba rekonstrukcji i analizy [w:] Polacy wobec przemocy 1944 -1956, red. B. Otwinowska, J, Żaryn, Warszawa 1996.
  • Raina P., Kościół w PRL. Kościół katolicki a państwo w świetle dokumentów 1945 -1989, t. 1: Lata 1945 -1959, Poznań 1994.
  • Skaliński B., Kukuła E., Tradycja i współczesność [w:] XXV-lecie I Liceum Ogólnokształcącego im. T. Kościuszki w Legnicy 1945 -1970, Legnica 1970, s. 9.
  • Stelmach M., Franciszek Pałka - pedagog, turysta, fotografik, "Szkice Legnickie" 1995, t. 17.
  • Szkurłatowski Z., Sytuacja miasta i jego mieszkańców w pierwszych powojennych latach [w:] Legnica. Zarys monografii miasta, red. S. Dąbrowski, Wrocław - Legnica 1998.
  • Szuba L., Polityka oświatowa państwa polskiego w latach 1944 -1956, Lublin 2002.
  • Świecki A., Oświata i szkolnictwo w XX-leciu PRL, Warszawa 1975.
  • Świętochowska - Bobowik E., Na 1 Maja..., "Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej" 2007, nr 7 (78).
  • Świrkowski W., Z lat szkolnych [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Witkowski A., Moja Legnica [w:] My pierwsza dekada 1945 -1955, red. R. Bojar, R. Gajewski, Legnica 2006.
  • Wojdon J., Propaganda polityczna w podręcznikach dla szkół podstawowych Polski Ludowej (1944 -1989), Toruń 2001.
  • Wójcik S., Katechizacja w warunkach systemu totalitarnego na przykładzie Administracji Apostolskiej Dolnego Śląska, Wrocław 1995.
  • Wroczyński R., Dzieje oświaty polskiej 1795 -1945, Warszawa 1980.
  • Wysocki W. J., Miejsce katolików w nowej rzeczywistości powojennej [w:] Komu służył PAX. Materiały z sympozjum "Od PAX-u do Civitas Christiana" zorganizowanego przez Stowarzyszenie Civitas Christiana 30 -31 stycznia 2008 roku, red. S. Bober, Warszawa 2008.
  • Zespół Szkół Przemysłu Spożywczego im. Marii Skłodowskiej-Curie w Legnicy. Zarys monografii, red. M. Miłkowska - Furmanek, G. Jankowska - Przybył, M. Miszko, Legnica 2007.
  • Zespół Szkół Samochodowych w Legnicy. 50-lecie 1952 - 2002, Legnica 2002.
  • Zieliński Z., Kościół w Polsce 1944 -2002, Radom 2003.
  • Zwoliński P. P., Działania władz zmierzające do laicyzacji dzieci i młodzieży szkolnej w latach 1945 -1949, "Łódzkie Studia Teologiczne" 2001, nr 10.
  • Żaryn J., Dzieje Kościoła katolickiego w Polsce (1944 -1989), Warszawa 2003.
  • Żaryn J., Kościół a władza w Polsce (1945 -1950), Warszawa 1997.
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikatory
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.ekon-element-000171302347

Zgłoszenie zostało wysłane

Zgłoszenie zostało wysłane

Musisz być zalogowany aby pisać komentarze.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.