PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
2013 | nr 2 | 56--72
Tytuł artykułu

Instytucje medialne w okresie stanu wojennego

Autorzy
Treść / Zawartość
Warianty tytułu
Media Institutions During Martian Law
Języki publikacji
PL
Abstrakty
W artykule przedstawiono funkcjonowanie i działalność instytucji medialnych telewizji, radia, prasy, teatru, po wprowadzeniu 13 grudnia 1981 r. w Polsce stanu wojennego. Media podobnie jak wszystkie zakłady na terenie całego kraju zostały zmilitaryzowane przez komisarzy wojskowych i poddane ścisłej kontroli. Dziennikarze i pracownicy zostali objęci weryfikacją, która miała na celu wyeliminowanie osób związanych z opozycją. Pracujący w publicznych mediach dziennikarze przekazywali w programach i gazetach propagandę głoszącą antypaństwową działalność opozycji, która według władz przyczyniła się do kryzysu w Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. Podziemne media stworzone przez opozycję były odpowiedzią przeciwko manipulacji komunistów publicznymi środkami przekazu. W niezależnych audycjach i programach ukazywano społeczeństwu prawdziwy obraz komunistycznego reżimu, który pozwalał ludziom prowadzić walkę o niepodległe państwo. Działalność nielegalnych opozycyjnych mediów zorganizowanych w okresie stanu wojennego doprowadziła do zmian ustrojowych rozpoczętych w 1989 r. Artykuł oparty został na najnowszych publikacjach w tym źródłach drukowanych Instytutu Pamięci Narodowej. Pomocą okazały się również artykuły zamieszczone w specjalnie przygotowanych dodatkach prasowych w "Niezależnej Gazecie Polskiej" i "Rzeczpospolitej". Wykorzystano ponadto monografie Daniela Przastka, Katarzyny Pokornej-Ignatowicz, Andrzeja Kozła i Joanny Muszyńskiej. Umieszczone w przypisach dodatkowe informacje jak życiorysy osób czy opisy instytucji opracowano na podstawie Encyklopedii, Leksykonów oraz specjalistycznych stron internetowych. Dodatkowych źródłem były także opublikowane wspomnienia i pamiętniki osób związanych z omawianymi wydarzeniami.(abstrakt oryginalny)
EN
The article presents activity and function of media institutions like television, radio, press, theatre when the martial law put into Poland on 13 December 1981. Media likewise all institutions in a country were militarized by military commissaries and submitted to their strict inspection. Journalists and workmen were taken over verification. The journalists from media public passed in press and TV the propaganda announcing antinational activity according the national authority that acticity brought about crisis in Polska Rzeczpospolita Ludowa. The underground media created by the opposition were replayed to communists manipulation. The independent broadcasts and programmes showed people the real picture of communist regime. Illegal activity of the opposition media, during the martial law, led do changed in system 1989. The article is based on the newest publications like the published sources from Instytut Pamięci Narodowej. The author uses texts from special press supplements in 'Niezależna gazeta Polska' and 'Rzeczpospolita', and monographies of Daniel Przastek, Katarzyna Pokorna-Ignatowicz, Andrzej Kozieł and Joanna Muszyńska. The footnotes include extra informations like Cvs or descriptions of institutions, they are worked out thanks for encyclopaedias, lexicons and specialistic websides. Other sources are published memoirs and remembrances of that people. (original abstract)
Rocznik
Numer
Strony
56--72
Opis fizyczny
Twórcy
  • Akademia im. Jana Długosza w Częstochowie, doktorant
Bibliografia
  • G. Majchrzak, Weryfikacja dziennikarzy w okresie stanu wojennego, [w:] Dziennikarze władzy, władza dziennikarzom, T.Wolsza, S. Ligarski (red.),Warszawa 2010, s. 288.
  • Ł. Kamiński, P. Piotrowski, Dolny Śląsk i Śląsk Opolski, [w:] Stan wojenny w Polsce 1981-1983, A. Dudek (red.),Warszawa 2003, s. 27.
  • P. Kardela, Esbeckie zabezpieczenie ośrodka radiowo-telewizyjnego w Olsztynie, "Niezależna Gazeta Polska", 7 listopada, Warszawa 2006, s. 3-5.
  • A. Małyska, Filmowcy pod obserwacją, "Niezależna Gazeta Polska", 5 października, Warszawa 2007, s. 4-5.
  • A. Kozieł, Za chwile dalszy ciąg programu. Telewizja Polska czterech dekad 1952-1989,Warszawa 2003, s. 190-191.
  • Polskie Radio i Telewizja w stanie wojennym, S. Ligarski, G. Majchrzak (red.), Warszawa 2011, s. 119-120.
  • Wielka Encyklopedia Oxford, H. Mc Glynn (red.), t. XVII,Warszawa 2010, s. 237.
  • Raport o stanie komunikacji społecznej w Polsce sierpień 1980-13 grudnia 1981, W. Pisarek (red.), Kraków 2007, s. 139.
  • K. Pokorna-Ignatowicz, Telewizja w systemie politycznym i medialnym PRL. Między politykiem a widzem, Kraków 2003, s. 186-187.
  • M. Barański, Dziennik telewizyjny tajemnice, Warszawa 1991, s. 11.
  • D. Wincenty, Dziurawy mit założycielski o genezie stowarzyszenia Dziennikarzy PRL, "Niezależna Gazeta Polska", 7 listopada,Warszawa 2008, s. 5-6.
  • J.J. Szczepański, Kadencja, Kraków 1989, s. 128.
  • E. Kamiński, K... idzie pochód pałujemy, "Rzeczpospolita" , 16-17 maja, b.m. 2009, s. 6.
  • Leksykon teatralny, B. Osterloff i. in. (red.), Warszawa 1996, s. 95.
  • I. Janke, Człowiek z pokolenia, "Tygodnik Powszechny", nr 42, Kraków 2010, s. 8.
  • J. Jankowska, "Solidarność" w polski radiu, [w:] 70 lat Polskiego Radia 1925-1995, B. Górak-Czerska, S. Jędrzejowski (red.), Warszawa 1995, s. 163.
  • T. Goban-Klas, Niepokorna orkiestra medialna,Warszawa 2004, s. 247.
  • G. Majchrzak, Radio "Solidarność" niezależna działalność radiowa pod szyldem "Solidarności" 1980-1989, "Nasz Dziennik", nr 39, b.m. 2010, s. 4.
  • D. Rymar, Z. Bodnar, Radio "Solidarność" w Gorzowie Wielkopolskim w latach 1982-1989, Szczecin 2009, s. 157.
  • J. Kępa, Między misją a rzemiosłem. Kieleckie środowisko dziennikarskie w latach 1945-1989, Kielce 1999, s. 272.
  • J. Muszyńska i. in., Obraz codzienności w prasie stanu wojennego: Gdańsk, Kraków, Warszawa,Warszawa 2006, s. 71.
  • K. Chmielowiec, Aparat Bezpieczeństwa wobec dziennikarzy na Podkarpaciu w latach osiemdziesiątych XX wieku. Zarys problematyki, [w:] Dziennikarze władzy, władza dziennikarzom, T.Wolsza, S. Ligarski (red.),Warszawa 2010, s. 244.
  • S. Kwiatkowski, Dziennikarze w stanie wojennym, "Dziś", nr 1, Warszawa 2007, s. 159-160.
  • M. Friedrich, Działania władz wobec dziennikarzy bydgoskich w pierwszych dniach stanu wojennego, [w:] Stan Wojenny. Fakty, Hipotezy, Interpretacje, A. Czwołek, W. Polak (red.), Toruń 2008, s. 398.
  • J. Jakubowski, Weryfikacja dziennikarzy była procedurą haniebną , krokiem ku zniewoleniu umysłów, [w:] Stan wojenny wspomnienia i oceny, J. Kulas (red.), Peplin 1999, s. 124.
  • M. Łukasiewicz, Weryfikacja. Z notatnika stanu wojennego 1981-1982,Warszawa 1994, s. 40.
  • Historia Polski, t. XVI, B. Kaczorowski (red.),Warszawa 2008, s. 319.
  • G. Majchrzak, Cenzor Jerzy Urban, "Niezależna Gazeta Polska" , 7 listopada,Warszawa 2008, s. 6-7.
  • M. Bielak, J. Pawłowski, Znane-Nieznane. Prasa niezależna na Mazowszu 1976-1989,Warszawa 2010, s. 67.
  • J. Błażejowska, Papierowa rewolucja. Z dziejów drugiego obiegu wydawniczego w Polsce 1976-1989/1990, Warszawa 2010, s. 168.
  • Bibliografia niezależnych wydawnictw ciągłych z lat 1976 - 1990, S. Skwirowska (red.), Warszawa 2001, s. 521-523.
  • M. Strosz, Władysław Frasyniuk, [w:] Opozycja w PRL: Słownik biograficzny 1956-1989, J. Skórzyński (red. nacz.) i. in., Warszawa 2000, s. 87-90.
  • M. Łopiński, M. Moskit, M. Wilk, Konspira rzecz o podziemnej "Solidarności", Gdańsk - Warszawa 1989, s. 24.
  • S. Mocek, Jarosław Kaczyński - pragmatyczny romantyk, [w:] Rodem z Solidarności. Sylwetki twórców NZZZ "Solidarność", B. Kopka, R. Żelichowski (red.), Warszawa 1997, s. 81-112; A. Brzeziecki i. in., Wałęsa. Ludzie, epoka, Warszawa 2005, s. 195.
  • Leksykon polskiej muzyki rozrywkowej, R. Woliński (red.), Warszawa 1995, s. 171.
  • G. Majchrzak, Z dziejów "Tygodnika Solidarność". Rozpracowanie "Tygodnika Solidarność" przez Służbę Bezpieczeństwa w latach 1980-1982,Warszawa 2007, s. 73. (Raport SB, Warszawa 14.12.1981r.).
  • D. Cecuda, Leksykon opozycji politycznej 1976-1989,Warszawa 1989, s. 194.
  • D. Cecuda, Leksykon opozycji politycznej 1976-1989,Warszawa 1989, s. 194.
  • K. Masłoń, Mirosław Chojecki o drugim obiegu, "Rzeczpospolita" ,16-17 maja, b.m. 2009, s. 3.
  • A. Rogulska, Ósemki w agenturalnej sieci, "Niezależna Gazeta Polska", 5 października, Warszawa 2007, s. 6-7.
  • D. Przastek, Środowisko teatru w okresie stanu wojennego,Warszawa 2005, s. 263.
  • A. Piekarska, Tułaczka pana Janka, "Rzeczpospolita", 5 września, b.m. 2008, s. 10.
  • M. Fik, Teatr Drugiego Obiegu materiały do kroniki teatru stanu wojennego 13 XII 1981-15 XI 1989, Warszawa 2000, s. 12-54.
  • T. Kozłowski, Aktorski bojkot, "Rzeczpospolita", 13 grudnia, b.m. 2011, s. 6.
  • A. Domosławski, Teatr epoki Jaruzelskiego, "Dialog", nr 2 1994 , s. 144.
  • K. Boruń, Leszek Szarugi, [w:] Opozycja polityczna w PRL: Słownik biograficzny 1956-1989, J. Skórżyński (red. nacz.) i. in., t. III,Warszawa 2006, s. 272-274.
  • A. Domosławski, Teatr epoki Jaruzelskiego, "Dialog", nr 3,Warszawa 1994, s. 118.
  • N. Adaszyńska i. in., Teatralna konspira, "Teatr", nr 4,Warszawa 1990, s. 34.
  • M. Choma-Jasińska, Sceny prawdy - obszar wolności, "Rzeczpospolita", 16-17 maja, b.m. 2009, s. 6-7.
  • F. Żuber, Teatr Telewizji w stanie wojennym, "Teatr", nr 4,Warszawa 1989, s. 13-16.
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikatory
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.ekon-element-000171384969

Zgłoszenie zostało wysłane

Zgłoszenie zostało wysłane

Musisz być zalogowany aby pisać komentarze.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.