PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
2015 | nr 54 | 109--125
Tytuł artykułu

Rewitalizacja po baskijsku. Kulturowy kod "efektu Guggenheima"

Treść / Zawartość
Warianty tytułu
The Basque Approach to Urban Regeneration. The Cultural Code of "the Guggenheim Effect"
Języki publikacji
PL
Abstrakty
Niniejszy artykuł poświęcony jest tzw. "efektowi Bilbao". Zasadniczą osią pracy jest analiza szczególnej relacji pomiędzy zastosowaną w Bilbao strategią rewitalizacji miasta, z ikoniczną dla całego przedsięwzięcia budowlą, jaką było Muzeum Guggenheima, a kulturą Basków, a więc ich sposobem życia i wartościami wspólnotowymi. Punktem wyjścia dla zawartych tu rozważań jest pojęcie "rewitalizacji przez kulturę", które rozumiane bywa dwojako. Po pierwsze (najczęściej), interpretuje się je jako całokształt działań polegających na wykorzystaniu w projektach rewitalizacji miast obiektów lub instytucji kultury. Według drugiej interpretacji, termin ten opisuje proces przywracania miasta do życia odbywający się dzięki aktywności (najlepiej lokalnych) artystów. W obydwu jednak przypadkach, istota kultury zostaje istotnie wypaczona, ponieważ zarówno w pierwszym, jak i drugim znaczeniu, zakres jej rozumienia zostaje spłycony, a sama kultura potraktowana w istocie jako synonim "sztuki". Wychodząc od definicji Floriana Znanieckiego, który kulturę rozumie nie tylko w kategoriach materialnych, lecz także jako wszystko to, co zamyka się w "niematerialnych wytworach działalności ludzkiej", "kulturowość" bilbaońskiej rewitalizacji przedstawiona jest w niniejszej pracy nie przez pryzmat Muzeum Guggenheima jak przykładu instytucji kultury, lecz poprzez odniesienie się do zastosowanej w Bilbao strategii rewitalizacyjnej i jej oparcia w społeczności lokalnej. Artykuł zawiera więc analizę relacji pomiędzy Muzeum Guggenheima w Bilbao a baskijską filozofią polityczną, szeroko pojmowanymi baskijskim wartościami ekonomicznymi, jak również Basków wizją samych siebie. (abstrakt oryginalny)
EN
In this article I analyze the so-called: "Bilbao effect". I am interested primarily in the relationship between the revitalization of Bilbao with its iconic building - the Guggenheim Museum and the Basque culture, i.e. the Basque way of life and the Basque values. The starting point of this analysis is the concept of "urban regeneration through culture", which is usually understood in one of two ways. The first meaning refers to such activities that rely on the use of cultural institutions in the urban regeneration projects, whereas the second refers to the activities that engage and activate (local) artists. Both interpretations tend, however, to distort the meaning of culture. In both cases it is understood very narrowly and operates merely as the synonym of "the arts". Basing on Znaniecki's definition, who understood culture, not only in material terms but also as everything that falls within the category of so-called "intangible creations of human activity", I analyze the "cultural dimension" of urban regeneration of Bilbao not through the typical presentation of Guggenheim Museum as a cultural institution, but rather through the choice of revitalization strategies and its socio-cultural basis. In doing so, I explore the connections between the Guggenheim Museum in Bilbao and the Basque political philosophy, Basque economic values, and the Basques image of themselves. (original abstract)
Rocznik
Numer
Strony
109--125
Opis fizyczny
Twórcy
  • Uniwersytet Jagielloński w Krakowie
Bibliografia
  • Ashworth G., Kavaratzis M. (2014), Cities of Culture and Culture in Cities: The Emergent Uses of Culture in City Branding, [w:] Haas T., Olsson K. (eds.), Emergent Urbanism: Urban Planning & Design in Times of Systemic and Structural Change, Ashgate, Aldershot.
  • Clark G., Huxley J., Mountford D. (2010), Organising Local Economic Development. The Role of Development Agencies and Companies, OECD.
  • Dymnicka M. (2013), Przestrzeń publiczna a przemiany miasta, Scholar, Warszawa.
  • Gibson L., Stevenson D. (2004), Urban Space and the Uses of Culture, "International Journal of Cultural Policy", no. 10, s. 1-4.
  • Gómez M., González S. (2001), A Reply to Beatriz Plaza's 'The Guggenheim-Bilbao Museum Effect', "International Journal of Urban and Regional Research", vol. 25, no. 4, s. 898-900.
  • Gray C. (2015), A Fiscal Path to Sovereignty? The Basque Economic Agreement and Nationalist Politics, "Nationalism and Ethnic Politics", vol. 21, no. 1, s. 63-82.
  • Hughes R. (1997), Bravo! Bravo! R. Meier's Getty Center and F. Gehry's Guggenheim Museum, "Time", no. 150.
  • Kavaratzis M., Ashworth G. (2015), Hijacking Culture: The Disconnection Between Place Culture and Place Brands, "The Town Planning Review", vol. 86, no. 2, s. 155-176.
  • Johnson L. (2009), Cultural Capitals. Revaluing the Arts, Remaking Urban Spaces, Ashgate Publishing Co., Farnham.
  • MacClancy J. (2007), Expressing Identities in the Basque Arena, Long House Publishing Services, Oxford-Santa Fe.
  • McEwan C. (2005), Geography, Culture and Global Change, [w:] Daniels P. et al. (eds.), An Introduction to Human Geography: Issues for the 21st Century, Pearson, Harlow.
  • Michael Ch. (2015), The Bilbao Effect: Is 'starchitecture' all it's cracked up to be? A history of cities in 50 buildings, day 27, "The Guardian", 30.04. [online].
  • Muschamp H. (1997), The Miracle in Bilbao, "New York Times Magazine", no. 146.
  • Orzechowska-Wacławska J. (2014a), Baskijskie polityki miejskie. Konstruowanie nowej symboliki i nowego oblicza Bilbao, "Politeja", nr 27, s. 209-227.
  • Orzechowska-Wacławska J. (2014b), Baskowie. Powstawanie współczesnego narodu, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
  • Plaza B. (2008), On Some Challenges and Conditions for the Guggenheim Museum Bilbao to be an Effective Economic Re-activator, "International Journal of Urban and Regional Research", vol. 32, no. 2, s. 506-517.
  • Plaza B. (2006), The Return on Investment of the Guggenheim Museum Bilbao, "International Journal of Urban and Regional Research", vol. 20, no. 2, s. 452-467.
  • Plaza B., Haaruch S. N. (2015), The Guggenheim Museum Bilbao: Between Regional Embeddedness and Global Networking, "European Planning Studies", vol. 23, no. 8, s. 1-20.
  • Santamaría G. del Cerro (2007), Bilbao. Basque Pathways to Globalization, Elsevier, Amsterdam.
  • Scott A. J. (2014), Beyond the Creative City: Cognitive - Cultural Capitalism and the New Urbanism, "Regional Studies", vol. 48, no. 4, s. 565-578.
  • Seligmann A. D. (2008), Architectural Publicity in the Age of Globalization, PhD Dissertation, University of California, Los Angeles.
  • Serra E. M. (2011), La revitalización del área metropolitana de Bilbao: La gestión del Bilbao Ría 2000, aspectos territoriales, "Boletín de la Asociación de Geógrafos Españoles", no. 55, s. 35-57.
  • Swidler A. (1986), Culture in Action: Symbols and Strategies, "American Sociological Review", no. 51, s. 273-286.
  • Urban Redevelopment Authority (2012), Cities in Transformation: Lee Kuan Yew World City Prize, Tien Wah Press, Singapore.
  • Vicario L., Martínez Monje P. M. (2003), Another 'Guggenheim Effect'? The Generation of a Potentially Gentrifiable Neighbourhood in Bilbao, "Urban Studies", vol. 40, no. 12, s. 2383-2400.
  • Zabaleta I. (1999), The Basques in the International Press: Coverage by the New York Times (1950-1996), [w:] Douglass W. A. et al. (eds.), Basque Politics and Nationalism on the Eve of the Millennium, University Nevada Press, Reno.
  • Zulaika J. (2001), Krens's Taj Mahal: The Guggenheim's Global Love Museum, "Discourse", vol. 23, no. 1, s. 100-118.
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikatory
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.ekon-element-000171432062

Zgłoszenie zostało wysłane

Zgłoszenie zostało wysłane

Musisz być zalogowany aby pisać komentarze.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.