PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
2020 | nr 1 Świat - Europa - Niemcy. Historyczne i współczesne problemy stosunków międzynarodowych | 239--253
Tytuł artykułu

Z badań nad nazwami szkół polskich w Stanach Zjednoczonych Ameryki

Warianty tytułu
Report from research on the Polish school names in the United States of America
Języki publikacji
PL
Abstrakty
Artykuł stanowi analizę historycznie występujących nazw szkół polskich działających na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki w ostatnim półwieczu. Badaniom poddano strukturę nazw, ich warianty oraz koncentrację terytorialną. Podstawą dociekań była lista ponad 150 placówek oświatowych. Ustalono i zaprezentowano kilkanaście podstawowych i pobocznych wariantów nazewnictwa. Stwierdzono, że niezależnie od postępujących zmian, modyfi kacji i pojawiania się stale nowych określeń, te tradycyjnie funkcjonujące mają silną pozycję wynikającą z istniejących uwarunkowań środowiskowych. W ramach przeprowadzonych rozważań wskazano na okoliczności ich powstania i omówiono przyczyny zróżnicowania terytorialnego. Uzyskane wyniki pozwoliły na wypracowanie wniosków, zgodnie z którymi nazwy szkół polskich w Stanach Zjednoczonych będą ulegały procesowi powolnej modernizacji, ale podstawowy, istniejący od wielu dekad schemat budowania nazw placówek nie ulegnie zmianie. Jego siła wynika z przywiązania przedstawicieli amerykańskich grup polonijnych do nazewnictwa istniejącego na określonym terenie oraz rzeczywistego braku przyzwolenia społecznego na wprowadzenie nowych wariantów. (abstrakt oryginalny)
EN
The article is an analysis of the historically occurring names of Polish schools operating in the United States of America in the last half century. A structure of names, their variants and territorial concentration were examined. The basis of the research was a list of over 150 educational institutions. Over a dozen basic and secondary naming variants have been established and presented. It was found out that regardless of the ongoing changes, modifi cations and the constant appearance of new terms, the traditionally functioning ones have a strong position resulting from the existing environmental conditions. As part of the considerations, the circumstances of their formation were indicated and the reasons for territorial diff erentiation were discussed. Obtained results lead to conclusion that the names of Polish schools in the United States will undergo a process of slow modernization, but the basic scheme of building names of institutions that has existed for many decades will not change. Its strength is resulting from the attachment of representatives of particular American Polish diaspora groups to the names existing in a given area and the actual lack of society's consent to introduce new variants of names. (original abstract)
Słowa kluczowe
Twórcy
  • Uniwersytet Rzeszowski
Bibliografia
  • Błeszyńska K., Oświata polonijna [hasło], [w:] Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku, t. 3: M-O, red. T. Plich, "Żak", Warszawa 2004.
  • Bolek F., The Polish American school system, Columbia Press Corporation, New York 1948.
  • Bonusiak A., Dzieje szkolnictwa sobotniego w metropolii chicagowskiej 1951-1997, Oficyna Wydawnicza Mercator, Przemyśl 2001.
  • Bonusiak A., Głos Nauczyciela 1986-2015, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2019.
  • Bonusiak A., Początki oświaty polonijnej w niepodległej Ukrainie. Cele, kierunki i metody działania, [w:] Studia społeczno-polityczne, t. 3, red. A. Andrusiewicz, Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania, Rzeszów 2009.
  • Bonusiak A., Szkolnictwo polskie w Stanach Zjednoczonych Ameryki w latach 1984- 2003. Analiza funkcjonalno-instytucjonalna, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2004.
  • Brożek A., Polonia Amerykańska 1854-1939, Interpress, Warszawa 1977.
  • Centrala Polskich Szkół Dokształcających w Ameryce (CPSDwA), Lista szkół polonijnych, http://www.centralapolskichszkol.org/lista-szk%C3%B3%C5%82/index [dostęp: 31.07.2018].
  • Chałasiński J., Parafia i szkoła parafialna wśród emigracji polskiej w Ameryce. Studium dzielnicy polskiej w poł. Chicago, "Przegląd Socjologiczny" 1935, t. 3, nr 3-4.
  • Czop E., Migranci polscy w krajach unijnej piętnastki (1992-2011). Wybrane zagadnienia, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2013.
  • "Głos Nauczyciela" za lata 1986-2015.
  • Grędzik A., Oświata i szkolnictwo polskie na Białorusi 1989-2001, "Dzieje Najnowsze" 2004, nr 4.
  • Jasiński Z., Polska oświata szkolna i pozaszkolna w Czechosłowacji 1918-1990 [hasło], [w:] Leksykon Polaków w Republice Czeskiej i Republice Słowackiej, t. 2, red. Z. Jasiński, B. Cimała, Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole 2013.
  • Karbowiak A., Dzieje edukacyjne Polaków na obczyźnie, Księgarnia Gubrynowicz i Syn, Lwów 1910.
  • Miąso J., Dzieje oświaty polonijnej w Stanach Zjednoczonych, PWN, Warszawa 1970.
  • Mostwin D., Emigranci polscy w USA, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin 1991.
  • Nauczanie języka polskiego, 22.10.2020, kolonia.msz.gov.pl,https://kolonia.msz.gov.pl/ pl/wspolpraca_dwustronna/szkolnictwo/szkolnictwo_i_nauczanie_j__polskiego;jsessionid= E9674891057EE9A112BF540BF9860CB6.cmsap1p [dostęp: 22.01.2020].
  • Oświata polonijna na początku XXI wieku. Stan i perspektywy. V Forum Oświaty Polonijnej Kraków, 22-24 czerwca 2006: wybór materiałów konferencyjnych, red. K. Gąsowska, M. Mazińska-Szumska, Księgarnia Akademicka, Kraków 2006.
  • Piątkowska D., Polskie kościoły w Nowym Jorku, Wydawnictwo Świętego Krzyża, Opole 2002.
  • Podhorecka A., W służbie oświacie. 50 lat Polskiej Macierzy Szkolnej 1953-2003, Polska Macierz Szkolna, London 2003.
  • Polonia amerykańska. Przeszłość i współczesność, red. H. Kubiak, E. Kusielewicz, T. Gromada, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1988.
  • Polonijna oświata szkolna i pozaszkolna. Wybrane zagadnienia, red. A. Kopruchowniak, R. Kucha, Wydawnictwo Uczelniane UMCS, Lublin 1985.
  • Polska diaspora, red. nauk. A. Walaszek, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2001.
  • Praszałowicz D., Amerykańska etniczna szkoła parafialna. Studium porównawcze trzech wybranych odmian instytucji, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986.
  • Praszałowicz D., Przemiany polonijnych instytucji oświatowych w Stanach Zjednoczonych, [w:] Studia nad organizacjami polonijnymi w Ameryce Północnej, red. G. Babiński, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1988.
  • Radzik T., Polska Macierz Szkolna zagranicą 1953-1993, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 1995.
  • Radzik T., Szkolnictwo polskie w Wielkiej Brytanii po II wojnie światowej, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 1991.
  • Sibiga Z., Kształcenie polonistyczne dzieci i młodzieży w szkołach polonijnych Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej, Rzeszów 1994.
  • Studia nad organizacjami polonijnymi w Ameryce Północnej, red. G. Babiński, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1988.
  • Szkoła w Austrii, 22.01.2020, Portal Polonii w Austrii, http://www.polonia-w-austrii.at/ szkola-w-austrii [dostęp: 22.01.2020].
  • Wiśniewska M., Edukacja polonijna po II wojnie światowej - stan badań, "Przegląd Historyczno-Oświatowy" 2019, nr 1-2.
  • Z Dorotą Andraką rozmawia A. Bonusiak, 18.10.2017.
  • Z Haliną Czajkowską rozmawia A. Bonusiak, 4.12.2017.
  • Z Heleną Ziółkowską rozmawia A. Bonusiak, 24.11.1995 i 5.12.2017.
  • Z Heleną Żmurkiewicz rozmawia A. Bonusiak, 27.10.2002.
  • Z Janem Kantym Miską rozmawia A. Bonusiak, 4.10.1997.
  • Z Janem Woźniakiem rozmawia A. Bonusiak, 25.09.2000.
  • Z Januszem Boksą rozmawia A. Bonusiak, 1.10.1997.
  • Z Krzysztofem Siuba rozmawia A. Bonusiak, 30.09.1997.
  • Z Marią Zamorą rozmawia A. Bonusiak, 1.09.1997.
  • Zrzeszenie Nauczycieli Polskich w Ameryce, http://www.znpusa.org/index.php? adminpanel= szko%B3y [dostęp: 31.07.2018].
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.ekon-element-000171604119

Zgłoszenie zostało wysłane

Zgłoszenie zostało wysłane

Musisz być zalogowany aby pisać komentarze.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.