Wyniki wyszukiwania - BazEkon

1

Możliwości zagospodarowania i odzysku odpadów po górnictwie i przeróbce rud żelaza ze zwałowisk w Częstochowskim Zagłębiu Rudonośnym

100%

Gawor Ł., Warcholik W., Dolnicki P.

Prace Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego

|

2015

|

29

|

nr 3 Przemiany sektora energetycznego i usług = Changes in the Energy Sector and Services

125-135

W artykule przedstawiono inwentaryzację i charakterystykę zwałowisk po górnictwie i przeróbce rud żelaza w Częstochowskim Zagłębiu Rudonośnym. Doggerskie rudy syderytowe w rejonie częstochowskim wydobywano nieprzerwanie przez ponad 600 lat. Jednak na początku lat siedemdziesiątych XX wieku nastąpił proces likwidacji górnictwa rud żelaza. Jako pierwszą zlikwidowano w 1970 roku kopalnię Rudniki w Rudnikach koło Zawiercia, a jako ostatnią - kopalnię Wręczyca we Wręczycy Wielkiej w 1982 roku. Na podstawie kwerendy w Częstochowskim Zagłębiu Rudonośnym zinwentaryzowano i opisano szczegółowo 41 zwałowisk po górnictwie i przeróbce rud żelaza. Obiekty te są rozmieszczone pomiędzy miastami: Częstochowa, Konopiska, Kłobuck i Zawiercie. Przeprowadzono badania terenowe, podczas których dokonano waloryzacji zwałowisk pod kątem możliwości odzysku materiałów żelazonośnych z odpadów zdeponowanych na powierzchni terenu. W przypadku potencjalnych możliwości odzysku żelaza z materiału odpadowego szacuje się, że całkowita masa zawartego w odpadach syderytu wynosi 5,8 mln Mg. Zaproponowano również kierunki rekultywacji oraz zagospodarowania wybranych obiektów.(abstrakt oryginalny)

2

Zmiany rzeźby terenu pod wpływem zwałowisk pogórniczych w powiecie mikołowskim

100%

Tyrna D., Gawor Ł., Marcisz M., Dolnicki P.

Prace Komisji Geografii Przemysłu Polskiego Towarzystwa Geograficznego

|

2019

|

33

|

nr 2 Uwarunkowania rozwoju regionalnego i lokalnego = Conditions for Regional and Local Development

111-123

Tradycje górnictwa węglowego na Górnym Śląsku datują się na XVI wiek, z którego pochodzą pierwsze wzmianki o wydobyciu węgla kamiennego w sąsiedztwie Rudy Śląskiej, Katowic i Mikołowa. Intensywny rozwój górnictwa w poprzednich wiekach był nie tylko źródłem zysków ekonomicznych, ale spowodował także wyraźne zmiany w środowisku przyrodniczym regionu. Te zmiany to głównie szkody górnicze w postaci osiadań, zasolenia wód powierzchniowych czy ruchów górotworu oraz przekształcenia wynikające z procesów technologicznych - np. deponowanie odpadów wydobywczych i przeróbczych na zwałowiskach. Celem artykułu jest ocena wpływu deponowania odpadów górniczych na powierzchnię terenu powiatu mikołowskiego, a także przedstawienie zmian w strukturze przemysłu wydobywczego w skali lokalnej. Treść artykułu zawiera opis budowy geologicznej obszaru badań, przedstawienie stopnia przekształcenia powierzchni terenu przez działalność górniczą, ocenę wpływu deponowanych odpadów na rzeźbę terenu i środowisko przyrodnicze, a także ocenę stanu rekultywacji opisywanych obiektów. Na podstawie badań wykonano przekroje obrazujące wpływ deponowania odpadów na powierzchnię terenu. Zmiany struktury przemysłu wydobywczego w skali lokalnej przedstawiono na przykładzie odzysku węgla z jednego ze zwałowisk, usytuowanego w północnej części powiatu mikołowskiego.(abstrakt oryginalny)

3

The Content of Selected Heavy Metals of the Sediment and Soil Overburden Overlying Alkaline Sodium Waste on the Basis of the Settling Tanks of the Former "Solvay" Krakow Soda Works

100%

Świdwa-Urbańska J.

Geomatics and Environmental Engineering

|

2016

|

nr 10/2

77-87

W pracy przedstawiono wyniki badań zawartości wybranych metali ciężkich (Pb, Cd, Sr, Zn, Cu, Ni, Mn, Cr) w odpadach posodowych zdeponowanych na osadnikach byłych KZS Solvay oraz w nadkładzie glebowym przykrywającym te osadniki. Celem badań było określenie zawartości metali ciężkich oraz współzależności zachodzących między zawartością metali ciężkich a pozostałymi parametrami osadu.(abstrakt oryginalny)

4

Concretes Meeting the Requirements of Sustainable Construction

75%

Nalewajko M.

Ekonomia i Środowisko

|

2024

|

nr 3 (90)

1-9

Artykuł dotyczy wykonania lekkich betonów geopolimerowych na bazie surowców odpadowych aktywowanych alkalicznie wpisujących się w doktrynę budownictwa zrównoważonego. Popiół lotny stanowiący główny składnik danych kompozytów geopolimerowych stanowi odpad energetyczny i powoduje niższą emisję gazów cieplarnianych i innych zanieczyszczeń niż tradycyjny cement. W artykule przedstawiono optymalizację receptury betonów geopolimerowych przy zróżnicowanym dozowaniu popiołu lotnego (200, 300, 400, 500, 600 i 700 kg/m3) oraz dwóch receptur, z których pierwsza bazuje na wykorzystaniu kruszywa popiołoporytowego, którego największa frakcja została poddana impreganacji powierzchniowej, a druga bazujuje na wykorzystaniu kryszywa bez danej impregancji. W obu recepturach do aktywacji alkalicznej wykorzystano roztwór alkaliczny o stężeniu 6 mol/dm3. Na próbkach przeprowadzono badanie wytrzymałości na ściskanie i gęstości pozornej. Wykazano adekwatność stosowania impregnacji powierzchniowej w przypadku małej zawartości popiołu lotnego (<500 kg/m3) oraz wskazano optymalną recepturę bazującą na popiele lotnym w ilości 600 kg/m3. (abstrakt oryginalny)

5

Spektrum ekologiczno-siedliskowe flory naczyniowej zwałowiska odpadów pogórniczych "Ruda" w Zabrzu-Biskupicach

75%

Hanczaruk R.

Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu

|

2017

|

nr 494 Wybrane zagadnienia z bioekonomii

50-63

W pracy przedstawiono charakterystykę ekologiczno-siedliskową flory naczyniowej zwałowiska "Ruda" w Zabrzu-Biskupicach. Flora hałdy liczy 164 taksony roślin z 38 rodzin i reprezentuje stadium pośrednie pomiędzy inicjalnym a przejściowym etapem spontanicznej sukcesji roślinności. Dominują w niej rodzime (73,8%), jedno- (20,1%) i wieloletnie (50,6%) gatunki ruderalne (40,2%) i łąkowe (17,7%), o znacznych zdolnościach konkurencyjnych (48,2%), rozsiewane na drodze anemo- (75,6%), zoo- (15,2%) i autochorii (7,3%). Pod względem wymagań siedliskowych we florze zwałowiska najwyższy udział mają gatunki światłolubne (L7-8 65,2%), mezofilne (F4-6 65,2%), silnie zróżnicowane w odniesieniu do preferencji troficznych, umiarkowanie ciepłolubne (T5-6 58,5%) i eurytermiczne (Tx 31,1%), o szerokim zakresie tolerancji wobec odczynu podłoża (Rx 39,0%) i zasadolubne (R7-8 34,1%). Czynnikiem ograniczającym rozwój pokrywy roślinnej jest wysoka szkieletowość substratu glebowego (D3,5-4 57,9%)(abstrakt oryginalny)

6

Technologia chemiczna i odpady produkcyjne

75%

Geczew P., Święcicki J.

Zeszyty Naukowe. Organizacja i Zarządzanie / Politechnika Łódzka

|

1993

|

z. 23, nr 627

53-58

W opracowaniu przedstawiono zagrożenia ekologiczne wynikające ze stosowanych technologii chemicznych, które równocześnie charakteryzuje niska efektywność wykorzystywania organicznych zasobów naturalnych. (abstrakt oryginalny)

7

Badanie parametrów reologicznych hydromieszanin wytwarzanych na bazie odpadów energetycznych

75%

Plewa F., Popczyk M.

Polityka Energetyczna

|

2008

|

11

|

z. 1

375-384

Polskie kopalnie węgla kamiennego od lat prowadza wykorzystanie w formie odzysku popiołów lotnych pochodzących z energetyki w postaci mieszanin popiołowo-wodnych w podziemnych technologiach górniczych. Znajomość własności fizycznych i reologicznych tych hydromieszanin jest niezbędna przy wyznaczaniu objętościowego natężenia przepływu w grawitacyjnych instalacjach transportowych (powszechnie stosowanych na kopalniach). W artykule przedstawiono wyniki badań podstawowych własności fizycznych oraz własności reologicznych hydromieszanin popiołowo-wodnych o różnej koncentracji części stałych. Biorąc pod uwagę różne obecnie stosowane w polskiej energetyce metody odsiarczania - co skutkuje powstawaniem popiołów lotnych o różnych własnościach fizycznych i chemicznych - w badaniach wykorzystano popioły lotne z trzech różnych polskich zakładów energetycznych i różnych metod odsiarczania. Popioły z kotłów fluidalnych, popioły z produktami półsuchego odsiarczania spalin oraz popiół bez odsiarczania. (abstrakt oryginalny)

8

Recycling of the Steelmaking By-Products into the Oxygen Converter Charge

75%

Baricová D., Pribulová A., Buľko B., Demeter P.

New Trends in Production Engineering

|

2019

|

2(2) Selected Aspects of Production Engineering in Management and Materials Engineering

1-11

In the technological process of the steelmaking plant, secondary products are produced in parallel with the production of the main product, which have the character of secondary by products or industrial waste. The major secondary products of steelmaking production include waste gases, process fluids, flue dust, sludge, slags and mill scales. The paper presents the results of research project directed to the utilization of demetallized steelmaking slag and oxygen converter flue dust in charge of top blowed oxygen converter. The influence of demetallized slag additions on slag regime in converter and chemical composition of final slag is described and discussed. Recommendations concerning amount of demetallized slag additions are also presented. Flue dust was recycled in form of briquettes. No significant effect of the recycling demetallized converter slag and flue dust briquette on process of hot metal refining and on quality of produced steel were recorded. Regarding the achieved results it can be confirmed that the use of the secondary products like demetallized slag and convertor flue dust in form briquettes, is environmentally acceptable as well as the use of natural materials and poses no increased risk to human health or the environment. (original abstract)

9

Zastosowanie procesów sterowania oraz metod komputerowej wizji przy podejmowaniu decyzji o zdatności regenerowanych olejów odpadowych

75%

Boniecki R., Miciak M.

Studia i Materiały Polskiego Stowarzyszenia Zarządzania Wiedzą

|

2014

|

70

5-14

W przedstawionym referacie omówiono nowy proces technologiczny umożliwiający automatyczną ocenę jakości produktu. Zdecydowano się na automatyzację weryfikacji barwy i lepkości produktu z wykorzystaniem metod komputerowej wizji, co zapewni stabilność i powtarzalność parametrów produktu. Opisywany projekt rozbudowy systemu w już istniejącym przedsiębiorstwie, działającym w branży zbiórki i przetwarzania odpadów przemysłowych rozbudowywany jest o moduły realizujące zdalny monitoring i zarządzanie procesami technologicznymi w Zakładzie Rafinacji, przyłączonym do istniejącej już sieci przedsiębiorstw działających w systemie ERP. (abstrakt oryginalny)

10

Możliwości zastosowania innowacyjnego aktywatora magnetycznego w przemyśle energetycznym

75%

Ćwiąkała M., Korzeniowska J.

Logistyka

|

2013

|

nr 4, CD

85-94

Od kilkudziesięciu lat zarówno w Polsce jak i na świecie obserwuje się znaczny wzrost zainteresowania odpadami energetycznymi, szczególnie popiołami lotnymi wytworzonymi w trakcie spalania naturalnych złóż węglowych. Wynika to przede wszystkim z dużego rozwoju gospodarczego, ale także z trudności w gromadzeniu i utylizacji tych odpadów. Możliwość przetworzenia (modyfikowania) odpadów energetycznych w celu uzyskania pełnowartościowych wyrobów budowlanych (produktów), wiąże się z poszukiwaniem wysokoefektywnych procesów, które zapewnią uzyskanie produktu o wysokiej jakości i praktycznym zastosowaniu. Jednym z procesów technologicznych, pozwalających na przekształcenie popiołów lotnych w wysokojakościowy materiał o zastosowaniu praktycznym, jest modyfikowanie ich właściwości za pomocą nowatorskiej technologii aktywatora magnetycznego Wapeco. Wykorzystanie tego urządzenia do przetwarzania (modyfikacji) popiołów lotnych, w tym pozyskania odpowiednio zmielonego popiołu lotnego (o doskonałych właściwościach reaktywnych) stanowi jedną z innowacyjnych koncepcji technologicznych na rynku krajowym i światowym. Stąd, ukierunkowanie badań na modyfikowanie popiołów lotnych z wykorzystaniem innowacyjnego urządzenia, oraz wprowadzenie produktów tych modyfikacji na rynek budownictwa komunikacyjnego stanowi ważne zagadnienie gospodarcze i ekologiczne. (abstrakt oryginalny)

11

Możliwości zagospodarowania odpadów drobnofrakcyjnych z energetyki w procesie doszczelniania gruzowiska zawałowego w warunkach kopalni

75%

Plewa F., Strozik G., Jendruś R.

Polityka Energetyczna

|

2006

|

T. 9, spec. 1

457-466

Jedną z najbardziej efektywnych metod zagospodarowania odpadów przemysłowych - energetycznych jest ich wykorzystanie w podziemnych technologiach górniczych.W artykule opisano technologię doszczelniania zrobów zawałowych o określonej porowatości czynnej (efektywnej), bazującą na właściwościach wiążących mieszanin wybranych drobnofrakcyjnych odpadów przemysłowych (przede wszystkim popiołów lotnych z produktami odsiarczania i bez nich) i wody kopalnianej, tworzących medium doszczelniające zroby. (abstrakt oryginalny)

12

Unieszkodliwianie ciekłych odpadów przemysłowych w warunkach laboratoryjnych

75%

Musiał D.

Gospodarka Materiałowa i Logistyka

|

2021

|

nr 10

19-26

Szybki rozwój techniki i nowoczesnych gałęzi przemysłu sprzyja wzrostowi ilości wytwarzanych odpadów. Wiążą się z tym poważne problemy ekologiczne i ekonomiczne, które muszą być kontrolowane i na bieżąco rozwiązywane zgodnie z wymogami ochrony środowiska. Wczesne rozpoznanie zagrożenia, jakie niesie ze sobą nieodpowiednie gospodarowanie odpadami, pozwala w krótkim czasie podjąć trafne decyzje, które będą bezpieczne, możliwe do zaakceptowania przez społeczeństwo i zapewne związane z dużo mniejszymi kosztami. Konieczne są działania zarówno wytwórców, jak i obywateli, ukierunkowane na opracowanie skutecznych sposobów unieszkodliwiania odpadów. W niniejszej pracy podjęto próbę analizy i wyjaśnienia zagadnień związanych z termicznym unieszkodliwieniem palnych odpadów przemysłowych. Celem pracy było wykorzystanie powyższych odpadów przede wszystkim do celów energetycznych. Tę procedurę można stosować w różnych już istniejących procesach technologicznych. Termiczna utylizacja zachodzi w różnego typu komorach, a instalacje są dobierane indywidualnie do każdego rodzaju odpadów ze względu na różnorodność ich właściwości. (abstrakt oryginalny)

13

Use of Ecological Lightweight Aggregates in Reinforced Concrete Structures

75%

Grygo R., Prusiel J. A., Bujnarowski K.

Ekonomia i Środowisko

|

2021

|

nr 4 (79)

112-132

W artykule omówiono możliwości utylizacji zarówno odpadów z elektrociepłowni, tj. popiołów lotnych, jak i odpadów tworzyw sztucznych PET (politereftalan etylenu), poprzez przetworzenie na lekkie kruszywo wykorzystywane do konstruowania żelbetowych elementów belkowych w celu ochrony środowiska naturalnego. Przedstawiono właściwości zastosowanych lekkich kruszyw sztucznych. Omówiono wybrane wyniki badań eksperymentalnych w zakresie nośności i odkształcalności belek żelbetowych wykonanych w skali modelowej. Analiza badań wykazała, że elementy belkowe wykonane z zastosowaniem kruszywa sztucznego, pomimo niższej wytrzymałości kruszywa na zgniatanie, nie różnią się pod względem nośności od belek żelbetowych wykonanych z kruszywa recyklingowego, w niektórych przypadkach mają wyższą wytrzymałość na zginanie.(abstrakt oryginalny)

14

Zastosowanie surowców odpadowych w procesie topienia szkła

75%

Drajewicz M., Cholewa-Kowalska K., Wasylak J.

Szkło i Ceramika

|

2009

|

nr 6

8-11

Rozwój nowych technik przetwórstwa odpadów powstających w procesach hutniczych spowodował, że producenci szkła chętniej sięgają po uszlachetnione surowce odpadowe. Celem pracy jest ocena i porównanie właściwości fizyko-chemicznych szkieł wytopionych na bazie surowców przemysłowych oraz szkieł z dodatkiem przetworzonego żużla wielkopiecowego CaAlSi-glass. W pracy przedstawione zostały wyniki badań termicznych, mechanicznych oraz optycznych dla szkieł walcowanych. Efektem wprowadzenia Ca-AlSi-glass jest obniżenie kosztu zestawu ze względu na niższą, w porównaniu z innymi surowcami, jego cenę. Na podstawie wcześniejszych badań oraz danych literaturowych można przypuszczać, że dodatek CaAlSi-glass wpłynie na obniżenie temperatury topienia zestawu, co z kolei wpływa na redukcję zużycia gazu. Ponadto zastosowanie CaAlSi-glass wiąże się ze zmniejszeniem emisji CO2 i NOx do atmosfery, co korzystnie wpływa na środowisko naturalne, szczególnie w świetle obecnych ograniczeń emisji CO2 narzuconych przez Unię Europejską. (abstrakt oryginalny)

15

Zmniejszenie odpadowości produkcji przesłanką zmian strukturalnych

75%

Adamczyk J.

Zeszyty Naukowe / Akademia Ekonomiczna w Krakowie

|

1991

|

nr 371

119-129

Omówiono powstawanie odpadów w Polsce i w wybranych krajach uprzemysłowionych. Dokonano charakterystyki odpadowości produkcji. Przedstawiono powiązanie powstania odpadów ze strukturą produkcji przemysłowej.

16

Decolorization of dyes from textile wastewater using biochar: a review

75%

Mamane H., Altshuler S., Sterenzon E., Vadivel V. K.

Acta Innovations

|

2020

|

nr 37

36-46

The textile industry is one of the largest in many low and middle-income countries, especially in Asia, second only to agriculture. Textile wastewater is discharged into the environment due to the lack of affordable and sustainable solutions to adsorb or remove the dye from the water. Biochar is generated by pyrolysis of organic material from plant waste in low-oxygen conditions, and is considered carbon-negative. Biochar for dye adsorption in textile wastewater effluent was proven to be highly effective. However, adsorption efficiency varies with experimental parameters, therefore there is a gap in application especially in small dye houses. Efforts should be made to find innovative and affordable solution to make the textile industry more sustainable, by developing methods for collection and reuse, recycle and upcycle of textile waste, by reducing the consumption of water, energy and chemicals and by developing methods for treatment of the textile wastewater.(original abstract)

17

Monitoring of Activities in the Field of Industrial Waste Management

75%

Hermann K., Biały W.

Systems Supporting Production Engineering

|

2015

|

1(10) Review of Problems and Solutions

7-17

Głównym celem pracy była próba oceny obecnie funkcjonującego systemu monitorowania działań w zakresie gospodarki odpadami przemysłowymi. W artykule scharakteryzowano stan gospodarki odpadami przemysłowymi w Polsce w ostatnich latach, wymienione zostały główne grupy odpadów oraz główne kierunki ich zagospodarowania. Opisano rolę monitoringu odpadów oraz scharakteryzowano zadania różnych podmiotów w zakresie kontroli i nadzoru gospodarki odpadami. Ponadto w pracy zaprezentowana została struktura monitoringu odpadów, opisany został system monitorowania odpadów w Polsce, a także przedstawione zostały systemy informatyczne, które wspomagają pracę organów nadzorczych. (abstrakt oryginalny)

18

Bariery zagospodarowania odpadów przemysłowych i możliwości ich przezwyciężania

75%

Adamczyk J.

Zeszyty Naukowe / Akademia Ekonomiczna w Krakowie

|

1989

|

nr 299 Prace z zakresu ekonomiki i organizacji przedsiębiorstwa przemysłowego. Zeszyt poświęcony Docentowi Kazimierzowi Janikowi w 35-lecie pracy naukowej i 70-lecie urodzin

79-87

Wywóz odpadów wiąże się najczęściej z dużymi nakładami inwestycyjnymi. Autor wskazuje na brak zainteresowania tą sferą działalności zarówno ze strony producentów, jak i potencjalnych odbiorców odpadów. Niski stopień wykorzystania odpadów jest konsekwencją szeregu trudności, z jakimi borykają się przedsiębiorstwa. Autor wskazuje bariery techniczno-ekonomiczne, informacyjne, organizacyjne i psychologiczne zagospodarowania odpadów przemysłowych, warunki intensyfikacji ich zagospodarowania oraz potrzeby inwestycyjne w tym zakresie.

19

Industrial Waste in Poland (2010-2020): A Sectoral View Using Input-Output Models and Structural Decomposition Analysis

75%

Gacek K.

Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica

|

2025

|

vol. 2, t. 371

1-24

m artykułu jest zbadanie, w jaki sposób zmiany technologiczne oraz zmiany w popycie finalnym wpłynęły na wielkość i strukturę odpadów przemysłowych w Polsce w latach 2010-2020. Zastosowane zostały rozszerzone modele przepływów międzygałęziowych w połączeniu z analizą dekompozycji strukturalnej. Z wykorzystaniem tablic przepływów międzygałęziowych dla lat 2010 i 2020 oraz danych o wytwarzaniu odpadów, zagregowanych w 17 klastrów sektorowych, rozłożono zmiany w ilości generowanych odpadów na składniki intensywności odpadowej, postęp techniczny i ewolucję popytu finalnego wraz z ich dalszym podziałem. Wyniki wskazują, że głównym czynnikiem wzrostu wytwarzania odpadów był rosnący popyt finalny, natomiast wpływ zmian technologicznych był zróżnicowany - sektor wytwarzania i zaopatrzenia w energię elektryczną, gaz, parę i klimatyzację odnotował największy spadek odpadów, podczas gdy sektor gospodarki odpadami wyraźnie je zwiększył. Górnictwo i wydobywanie oraz budownictwo odegrały kluczową rolę: pierwsze dzięki zmianom technologicznym, drugie poprzez połączone efekty technologii i popytu. Otrzymane wnioski dostarczają podstaw do projektowania ukierunkowanych strategii redukcji odpadów i pogłębiają zrozumienie zależności między dynamiką gospodarczą, postępem technologicznym a zrównoważonym rozwojem. (abstrakt oryginalny)

20

Rola technologii bezodpadowych w zachowaniu równowagi układu ekologiczno-gospodarczego

75%

Pera K.

Prace Naukowe / Akademia Ekonomiczna w Katowicach

|

1991

|

Podstawy metodologiczne oceny ekonomiczno-ekologicznej mało- i bezodpadowych technologii produkcji

7-24

Do niedawna problematyka ochrony środowiska naturalnego przed nadmierną eksploatacją przez człowieka i towarzyszącym jego egzystencji procesom wytwórczym była prawie wyłącznie przedmiotem badań i troski przyrodników. Chociaż różne ujemne skutki działalności człowieka w środowisku dostrzegano już od dawna, to jednakże o ochronie środowiska jako nauce w obecnym rozumieniu tego terminu można mówić od niedawna, tj. od momentu powstania sozologii. Wobec katastroficznych prognoz, które pojawiły się w latach sześćdziesiątych i na początku lat siedemdziesiątych XX wieku dotyczących dalszego rozwoju, nastąpiło sprzężenie nauk społecznych, a zwłaszcza ekonomicznych, z naukami przyrodniczymi. Długo bowiem wśród ekonomistów panował uspokajający pogląd o niemożliwości wystąpienia naturalnych barier rozwoju społecznego i gospodarczego. Istniało fałszywe przekonanie o nieograniczonych możliwościach rozwoju wiedzy i postępu technicznego, zwłaszcza w odniesieniu do możliwości substytucji różnego rodzaju materiałów i energii. Dopiero pojawienie się symptomów narastania w gospodarce światowej kryzysu paliwowo-energetycznego i żywnościowego spowodowało zmianę w poglądach dotyczących sfery: produkcja-zaspokojenie potrzeb-skutek w środowisku. Nastąpiła integracja naukowa i przenikanie wiedzy o środowisku do ekonomistów i polityków gospodarczych. Zasadniczą rolę w tym względzie odegrało zwrócenie uwagi na ujemne skutki współczesnej rewolucji w siłach wytwórczych. Doprowadziło to do częściowego przynajmniej odejścia od fascynacji żywiołowym postępem naukowo-technicznym. Dostrzeżono, że taki postęp rodzi wiele zagrożeń środowiskowych. Stwarza on co prawda, niespotykane dotąd możliwości podporządkowania przyrody człowiekowi, ale z drugiej strony wywołuje nieznane, często na niespotykaną dotąd skalę zanieczyszczenia powietrza, wód, gleb - całej biosfery. (fragment tekstu)