Odpowiedzialność w prawie pracy wymaga stałej refleksji badawczej, w tym także dotyczącej jej aspektów pojęciowych. Zmieniają się bowiem odnośne regulacje prawne oraz praktyka ich stosowania. Główne rodzaje odpowiedzialności to odpowiedzialność majątkowa (kompensacyjna) i niemajątkowa, która dzieli się na odpowiedzialność porządkową (dyscyplinarną) oraz odpowiedzialność za wykroczenia i przestępstwa. Obok tego należy wyróżnić szczególne formy odpowiedzialności w prawie pracy. Odpowiedzialność ta jest także zróżnicowana z uwagi na podmioty, które jej podlegają. W związku z tym wyróżnia się zwłaszcza odpowiedzialność pracownika, odpowiedzialność pracodawcy, odpowiedzialność związków zawodowych i organizacji pracodawców oraz odpowiedzialność załogi zakładu pracy. W analizie tej odpowiedzialności powinny być uwzględniane odpowiedzi na takie główne pytania, jak: 1) na jakiej podstawie, 2) wobec kogo, 3) za co, 4) przez kogo, 5) w jakim trybie i 6) jakie sankcje mogą być stosowane. (abstrakt oryginalny)
Zagadnienie odpowiedzialności prawnej od dawna stanowi przedmiot zainteresowania zarówno orzecznictwa, jak i doktryny prawa. Jest to jednak problem na tyle skomplikowany i wywołujący tak liczne kontrowersje, iż nawet pobieżne jego omówienie daleko wykracza poza ramy niniejszego artykułu. W związku z tym chciałbym ograniczyć się jedynie do zasygnalizowania kilku najważniejszych kwestii. Za udaną próbę pogodzenia licznych, często przeciwstawnych opinii dotyczących definicji odpowiedzialności można uznać pogląd, zgodnie z którym odpowiedzialność w najszerszym znaczeniu zarówno na gruncie przepisów, jak i nauki prawa oznacza zasadę ponoszenia przez podmiot przewidzianych prawem ujemnych konsekwencji za zdarzenia lub stany rzeczy podlegające ujemnej kwalifikacji normatywnej i przypisywalne prawnie określonemu podmiotowi w danym porządku prawnym1. Przedstawiona definicja zawiera na tyle ogólne sformułowania, iż może mieć odniesienie do wszelkich typów odpowiedzialności regulowanych zarówno przez prawo cywilne, pracy, jak i prawo administracyjne, a nawet karne. (fragment tekstu)
W obecnych czasach dostęp do informacji jest praktycznie nieograniczony, wiedza uległa swoistej demokratyzacji, jest dostępna praktycznie dla wszystkich, którzy czują potrzebę jej pozyskania. Pracownik może w szybkim tempie pozyskać potrzebną informację i ewentualnie ją wykorzystać. Wobec tego czy dzielenie się wiedzą może być dalej atrakcyjnym sposobem przepływu wiedzy w przedsię-biorstwie? Niewątpliwie tak, wszystko zależy od tego, w jaki sposób pracodawca zarządza tą wiedzą, stymuluje i zachęca pracowników do dzielenia się wiedzą. Niezależnie od mechanizmów, które zastosuje pracodawca, pracownik nie ma jednak obowiązku dzielenia się wiedzą, jeżeli to wykracza poza zakres pracy, na którą strony umówiły się w treści umowy o pracę. Tym samym pracownik nie może ponosić odpowiedzialności tak porządkowej jak materialnej, jeżeli wiedzą się nie dzieli z innymi pracownikami.(abstrakt oryginalny)
W niniejszym artykule zaprezentowano procedurę nakładania kar porządkowych. Konsekwencją zawinionego i bezprawnego nieprzestrzegania przez pracownika porządku w procesie pracy jest możliwość zastosowania przez pracodawcę kar porządkowych. Możliwość ukarania - a nie obowiązek - oznacza, że to od woli i decyzji pracodawcy zależy, czy pracownik zostanie ukarany. Przybliżono przyczyny ukarania, rodzaje kar oraz procedurę stosowania kar porządkowych.
W artykule autorki analizują obowiązujące regulacje - które dotyczą utrzymania czystości i porządku w obrębie nieruchomości, w tym polegające na usunięciu błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z chodników położonych wzdłuż tych nieruchomości - w celu ustalenia, z jakich przepisów wynika obowiązek utrzymania czystości i porządku w obrębie nieruchomości, kogo obciąża oraz kto może ponosić odpowiedzialność za niewykonywanie tego obowiązku na podstawie prawa wykroczeń. Autorki stwierdzają, że niedopuszczalne i pozbawione podstaw prawnych jest, zdarzające się w praktyce, pociąganie do odpowiedzialności karnej (wykroczeniowej) zarządu drogi lub jego pracownika w sytuacji, gdy naruszenie obowiązków w zakresie utrzymania czystości i porządku polega na nieuprzątnięciu śniegu i innych zanieczyszczeń z chodników miejskich. (abstrakt oryginalny)
W niniejszym artykule omówiono pułapki i zagrożenia nieprawidłowego delegowania odpowiedzialności. Pokazano w jaki sposób pracodawca powinien przyznać pracownikowi uprawnienia, by nie paraliżować jego działań, a móc je nadzorować i kierunkować.
Artykuł na temat odpowiedzialności pracodawcy za szkodę wyrządzoną przez pracownika. Przedstawiono zasady ogólne odpowiedzialności pracodawcy. Zaprezentowano konkretne przykłady.
Instytucja kar porządkowych jest atrybutem pracodawców i wynika z wprost przysługujących im uprawnień kierowniczych. W artykule omówiono istotę odpowiedzialności porządkowej pracowników. Zwrócono uwagę na rodzaje kar porządkowych, karane przewinienia, wysokość kar pieniężnych oraz tryb postępowania.
9
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem artykułu jest przyjrzenie się pojęciu odpowiedzialności porządkowej pracowników zawartej w ustawie z dnia 26. 06. 1974 r. (Dz. U. z 1974, Nr 24, poz. 141, ze zmian.) i jej zachodzącym zmianom na przełomie lat. Przepisy te umożliwiają realizację uprawnień pracodawcy stosowania tylko takich kar porządkowych, jakie przewiduje kodeks pracy w razie zaistnienia określonych kodeksem przesłanek. Za jej dalszym utrzymaniem w prawie pracy (w dobie gospodarki rynkowej) przemawiają przypisywane jej tradycyjne walory prewencyjno-wychowawcze. Autor jest świadomy, że artykuł nie ujmuje wszystkich zagadnień w sposób wyczerpujący, niektóre zaś kwestie tylko sygnalizuje. Zamiarem autora, było zwrócenie uwagi na charakter odpowiedzialności porządkowej pracownika, a nie szczegółowe omówienie zagadnienia. (abstrakt oryginalny)
Autorka omawia zagadnienia związane z możliwością sporządzania i przechowywania przez pracodawców notatek służbowych w sprawach pracowników. W tym celu przedstawia rozbieżne orzecznictwo sądowe w tej materii oraz bada analizowany problem w kontekście przepisów o odpowiedzialności porządkowej pracowników. Podejmuje także kwestię użyteczności stosowania kar porządkowych względem pracowników. (abstrakt oryginalny)
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Tworzenie bezpiecznych warunków pracy, w tym właściwej organizacji pracy oraz materialnego i społecznego środowiska pracy, jest wyzwaniem zarówno dla pracodawcy, jak i dla pracownika Pracownik w tym właśnie procesie, jest przedmiotem działań podejmowanych przez pracodawcę, ale i stroną aktywnie wpływającą na kształtowanie warunków pracy. Jeśli pracodawca nie zapewni warunków pracy zgodnych z normami bezpieczeństwa, to pośrednio przyczynia się do zagrożenia życia pracowników, a także do obniżenia jego jakości (choroby zawodowe, renta inwalidzka). Jeśli jednak sami pracownicy nie stosują się do przepisów bhp, albo podejmują ryzykowne zachowania, również przyczyniają się do pogorszenia bezpieczeństwa pracy.
Empowerment - pojęcie tłumaczone jako uprawnianie - polega na wzmacnianiu zaangażowania wszystkich pracowników tak, by czuli się i odpowiedzialni, i uprawnieni do działań zgodnych z wartościami i strategią firmy. W artykule przedstawiono wdrażanie idei i metody uprawniania w zarządzaniu - studium przypadku ADT Poland Sp. z o.o. (2).
Zgodnie z art. 147 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w sądach działają kuratorzy sądowi (kuratorzy rodzinni i kuratorzy dla dorosłych), którzy stanowią służbę kuratorską i wykonują czynności o charakterze wychowawczo-resocjalizacyjnym i profilaktycznym oraz inne czynności określone w przepisach szczególnych. Ponadto akt ten wskazuje, że kuratorzy sądowi pełnią swoje czynności zawodowo (kuratorzy zawodowi) albo społecznie (kuratorzy społeczni), a zasady organizacji służby kuratorskiej i wykonywania obowiązków przez kuratorów sądowych oraz status kuratorów sądowych określa odrębna ustawa - ustawa o kuratorach sądowych. Autor analizuje przesłanki odpowiedzialności porządkowej, a zwłaszcza dyscyplinarnej, tej grupy zawodowej oraz formułuje postulaty de lege ferenda w tym zakresie. (abstrakt oryginalny)
Pracodawca nie może kształtować warunków zatrudnienia w sposób swobodny, gdyż ograniczony jest m.in. normami określonymi w Kodeksie pracy. Pracownik zaś zobligowany jest do przestrzegania reguł obowiązujących w firmie. Jakie sankcje wobec niepożądanego zachowania podwładnych może zastosować pracodawca? (abstrakt oryginalny)
15
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem artykułu jest przyjrzenie się pojęciu odpowiedzialności porządkowej pracowników zawartej w ustawie z dnia 26. 06. 1974 r. (Dz. U. z 1974, Nr 24, poz. 141, ze zm.) i jej zachodzącym zmianom na przełomie lat. Przepisy te umożliwiają realizację uprawnień pracodawcy stosowania tylko takich kar porządkowych, jakie przewiduje kodeks pracy w razie zaistnienia określonych kodeksem przesłanek. Na początku środkiem ograniczającym samowolę pracodawcy w kwestiach stosowania wobec pracowników środków dyscyplinujących była instytucja regulaminu pracy. W toku rozwoju historycznego upoważniono sądy do kontrolowania tego, czy zarzucane pracownikowi czyny mają naturę uzasadniającą zastosowanie sankcji. W konsekwencji model odpowiedzialności porządkowej obowiązujący w zasadzie do dzisiaj został ukształtowany w wyniku kodyfikacji prawa pracy, która weszła w życie 1 stycznia 1975 roku. W obecnych stosunkach pracy pracodawca nie pełni już przypisanej mu jak w dawnym ustroju roli kierownika zakładu pracy, lecz troszczy się o realizację własnych celów gospodarczych. W dalszej części artykułu Autor przedstawia argumenty przemawiające za utrzymaniem odpowiedzialności porządkowej w prawie pracy (w dobie gospodarki rynkowej) przypisując jej tradycyjne walory prewencyjno wychowawcze. Autor jest świadomy, że artykuł nie ujmuje wszystkich zagadnień w sposób wyczerpujący, niektóre zaś kwestie tylko sygnalizuje. Zamiarem autora, było zwrócenie uwagi na odpowiedzialność porządkową pracownika, a nie szczegółowe omówienie zagadnienia. (abstrakt oryginalny)
W jaki sposób opracować i wprowadzić w codzienną praktykę system wartości wspólny dla firmy i pracowników? Jak oddziaływać na postawy i zachowania załogi? Co zrobić, aby pracownicy mieli poczucie współodpowiedzialności za efekty działania i przedsiębiorstwa? Na co zwrócić uwagę, aby uniknąć pułapek w procesie rekrutacji i selekcji? Oto kilka pytań, na które próbowali odpowiedzieć prelegenci i uczestnicy II Ogólnopolskiego Kongresu "Personel i Zarządzanie".
Artykuł zawiera prezentację i ocenę najnowszego (po nowelizacji kodeksu pracy w 1996 r.) orzecznictwa sądowego dotyczącego różnorodnych aspektów odpowiedzialności porządkowej pracowników.
Rozważania na temat ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji należą co do zasady do domeny prawa cywilnego, handlowego oraz prawa własności intelektualnej. Ustawa ta może jednak stanowić także przedmiot zainteresowania nauki prawa pracy, zwłaszcza w sytuacji, w której czynu nieuczciwej konkurencji dopuszcza się pracownik. Autorzy opracowania stawiają dyskusyjną tezę, iż za czyny nieuczciwej konkurencji wobec pracodawcy (jeśli można je zakwalifikować także jako wykonywanie obowiązków pracowniczych), pracownicy odpowiadają na zasadzie prawa pracy, a spory na tym tle powinny być rozpatrywane przez sądy pracy.
19
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Istotą odpowiedzialności dyscyplinarnej jest dbałość o właściwy poziom merytoryczny oraz etyczny i moralny sądowego kuratora zawodowego. Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o kuratorach sądowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. - dalej: ustawa) bezpośrednio wskazuje, że kuratora zawodowego powinna cechować nieskazitelność charakteru (art. 5 ust. 1 pkt 2). W rocie ślubowania zaś kurator ślubuje m.in. kierować się zasadami etyki zawodowej (art. 6 ust. 1). Jednakże granice odpowiedzialności porządkowej i dyscyplinarnej kuratora zawodowego istotnie zawężono. Zostały one wskazane w przepisie art. 52 ust. 1 ustawy. Zgodnie z jego treścią kuratorzy zawodowi ponoszą odpowiedzialność porządkową albo dyscyplinarną za naruszenie obowiązków kuratora. Tak wąskie ujęcie odpowiedzialności porządkowej i dyscyplinarnej kuratora zawodowego nie powinno budzić żadnych wątpliwości, jednakże stanowi istotny problem interpretacyjny zarówno dla teoretyków, jak i praktyków. (fragment tekstu)
Pracodawca, który żąda od pracownika naprawienia wyrządzonej mu szkody, ma do wyboru kilka procedur prawnych. Zawsze jednak warto podjąć próbę porozumienia się, a gdy to zawiedzie, pozostanie droga sądowa. W niniejszym artykule przedstawiono procedury postępowania w przypadku szkody wyrządzonej pracodawcy przez pracownika.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.