Wyniki wyszukiwania - BazEkon

1

Demokracja, demokratyczny, demokratyzm jako pojęcia syndromatyczne. Tezy

100%

Karwat M.

Społeczeństwo i Polityka

|

2020

|

nr 4(65)

73-100

Demokracja, demokratyczny, demokratyzm, demokratyzacja to pojęcia syndromatyczne. Zarówno same w sobie, gdy wskazujemy kryteria definicyjne, jak i w związkach pojęć - takich jak np. demokracja liberalna czy demokratyczne państwo prawa. Syndromatyczność tych pojęć polega na tym, że ich treść nie jest jednowymiarowa (w redukcji do sposobu wyłaniania i legitymizacji władzy, sposobu rządzenia, relacji między rządzącymi a rządzonymi), lecz określona jest przez splot charakterystyk ideologicznych, etycznych, socjoekonomicznych i prawnych. Demokracja "przymiotnikowa" to inna jakość niż "czysta" demokracja rozumiana dosłownie, lecz i blankietowo. Znajduje to wyraz w zróżnicowanych doktrynalnie modelach demokracji. (abstrakt oryginalny)

2

West - East : Incomparable Ways to the Open Society

100%

Wątroba W.

Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu

|

1994

|

nr 685 Nauki społeczne

47-53

Artykuł jest poświęcony odmiennościom w interpretacji pojęcia demokracji w przeciwstawnych do niedawna ustrojowo obszarach politycznych, potocznie określanych pojęciami: Zachód i Wschód.Autor wskazuje - za klasykami myśli społecznej - na dwa zasadnicze aspekty demokracji: jej podłoże instytucjonalne i kulturowe (świadomościowe), na jej wizję mechanicystyczną i organicystyczną. Na kanwie takiego rozróżnienia stawia następnie tezę głoszącą, że społeczeństwa państw postkomunistycznych postrzegają demokrację raczej poprzez jej wymiar instytucjonalny niż jako "uświęcony" tradycją porządek, którego paradygmatem jest uszanowanie "inności" drugiej jednostki, tolerancja i akceptacja "głosu większości" wyrażonego poprzez zinstytucjonalizowane formy podejmowania decyzji zbiorowych. (abstrakt oryginalny)

3

The Meaning of Democracy : Diverse Understandings of the Concept of Democracy in Poland and Other European Societies

100%

Konieczna-Sałamatin J.

Polish Sociological Review

|

2021

|

nr 2 (214)

145-162

This paper analyzes the way democracy is perceived and understood in Poland and other European societies. Citizens usually assess political systems from the perspective of their everyday experience. This experience is then reflected both in their expectations of democracy and in their evaluation of the system's performance. The present article focuses on the conditioning of citizens' commitment to democracy. Is the notion of democracy understood in the same way across Europe? Or, if it has some regional flavors, what are the key dimensions of the differences? Additional attention is paid to Poland, where a two-dimensional pattern of perceiving democracy is described. Each dimension is connected with a different level of important resources-economic, social, and cultural-and related to a separate set of values and expectations. The universality and specificity of the Central European perception of democracy is discussed. The analyses are based on the data of the European Values Study. (original abstract)

4

"O tej dekadzie lepiej zapomnieć". Prezydentura Borysa Jelcyna - polityczne uwarunkowania i społeczny odbiór

80%

Kusa N.

Studia Społeczne

|

2015

|

nr 2 (13)

81-87

Borys Jelcyn, pierwszy Prezydent Rosyjskiej Federacji, który miał się stać symbolem demokratycznej Rosji. Dziś jednak coraz częściej kojarzony jest z dekadą, w trakcie której Rosja straciła swoją imperialną pozycję, przeżyła gospodarcze bankructwo i zaczęła tęsknić za czasami Związku Radzieckiego. Celem artykułu jest nie tylko charakterystyka samej prezydentury B. Jelcyna z perspektywy politologicznej (polityczne uwarunkowania i inklinacje), ale również próba socjologicznej analizy jej społecznego odbioru. Autorka spróbuje również określić determinanty oceny dekady B. Jelcyna. W oparciu o literaturę oraz wyniki badań opinii publicznej (głównie rosyjskie ośrodki badawcze) powstanie analiza pierwszej, dziś coraz częściej zapomnianej, rosyjskiej prezydentury, wraz z końcem której rozpoczęła się "epoka Putina". Prezydentury, która jest dziś najbardziej krytycznie oceniana przez rosyjskie społeczeństwo, a jednocześnie jest również symbolem prób wprowadzenia w Federacji Rosyjskiej systemu demokratycznego z wolnorynkową gospodarką.(abstrakt oryginalny)

5

Deficyt demokracji w Unii Europejskiej a deficyt wdrażania polityki

80%

Luc S.

Prace i Materiały Instytutu Rozwoju Gospodarczego / Szkoła Główna Handlowa

|

2010

|

nr 83 Polityka gospodarcza : wyzwania, dylematy, priorytety

125-147

Jednym z zarzutów kierowanym pod adresem Unii Europejskiej jest istnienie tzw. deficytu demokracji. Wśród naukowców nie ma jednak zgody nie tylko co do skali tego zjawiska, ale też co do jego rzeczywistego występowania. Wynika to z różnego postrzegania istoty tego ugrupowania, które wykracza poza tradycyjną współpracę międzyrządową i jednocześnie nie spełnia warunków stawianych demokratycznym państwom. Deficyt demokracji jest łączony z deficytem wdrażania polityki. Zaczął być on dostrzegany wraz z wprowadzeniem programu jednolitego rynku, zakładającego m.in. stworzenie równych warunków konkurencji dla podmiotów gospodarczych na rynku europejskim. Dążenie do deregulacji i liberalizacji gospodarek ujawniało postawy antyrynkowe rządów. Jednocześnie można było obserwować narastanie napięć w państwach członkowskich i niski poziom społecznej akceptacji dla działań podejmowanych na szczeblu tego ugrupowania. Pomimo wielu teorii, prac i dyskusji nie udało się dotychczas znaleźć nie budzącego kontrowersji rozwiązania problemu legitymacji demokratycznej i związanego z nim deficytu wdrażania polityki. Doświadczenia ostatnich lat, które pokazują, że rządy bez względu na to jak bardzo utożsamiają się z ideami zjednoczonej Europy reprezentują przede wszystkim interesy swoich państw, jak też wprowadzane zmiany w zakresie sposobów integrowania polityki, wydają się potwierdzać tezę mówiącą o pewnym zwrocie w kierunku międzyrządowego modelu integracji gospodarczej. (abstrakt oryginalny)

6

De Jure and De Facto Democracy in Post-Socialist Countries

80%

Lewkowicz J., Metelska-Szaniawska K.

Argumenta Oeconomica

|

2022

|

nr 1 (48)

131-161

Are de jure rules that formally shape democratic systems relevant for the actual condition of democracy? The authors pose this question with regard to post-socialist countries of Europe and Asia and their experiences with democracy since the beginning of their transition process, and the contribution consists in extending the focus to de jure institutions underpinning de facto democratization and economic performance of these countries. The empirical part employs panel data regression techniques to identify whether certain de jure rules of democracy established in the new post-socialist constitutions after 1989 were significant for these countries' 'democratic performance' during transition. The authors relate, in particular, to core components of electoral democracy, as well as to some aspects of its participatory dimension.(original abstract)

7

Démocratie et croissance economique : Une analyse comparative entre pays francophones et anglophones d'Afrique subsaharienne

80%

Abdoulaye D.

Revue Internationale des Economistes de Langue Française : revue de l'Association Internationale de Economistes de Langue Française avec la collaboration Université des Sciences Economiques et de Gestion

|

2024

|

9

|

nr 2

9-33

Objectif : L ' objectif de cet article est d ' identifier les canaux de transmission des effets de la démocratie sur la croissance économique à travers une analyse comparative entre 18 pays francophones et 18 pays anglophones d ' Afrique subsaharienne.Conception/méthodologie/approche : L ' approche adoptée à consister à établir un système d ' équations simultanées estimé par la technique des triples moindres carrés en utilisant des données de panel sur la période 2000-2017.Résultats : Les résultats montrent que d ' un côté, la démocratie exerce un effet positif sur la croissance économique à travers le canal des dépenses publiques et un effet négatif sur la croissance à travers le canal de la corruption dans les pays francophones. De l ' autre côté, les résultats révèlent que la démocratie influence positivement la croissance écono-mique à travers le canal des dépenses publiques et celui des investissements dans les pays anglophones. Par ailleurs, l ' analyse conforte l ' idée selon laquelle les pays anglophones connaissent plus de progrès économique contrairement aux pays francophones grâce au fonctionnement de leur système démocratique.Originalité/valeur : L ' originalité réside dans l ' analyse de l ' effet mitigé de la démocratie sur la croissance économique en faisant la différence entre les groupes de pays francophones et anglophones d ' Afrique subsaharienne. L ' article a permis de suggérer des actions en termes de renforcement des institutions pour un meilleur fonctionnement de la démocratie dans les pays africains francophones comme anglophones.(abstrakt oryginalny)

8

W kierunku modelu demokratycznej konsolidacji

80%

Nowotarski B.

Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Nauki Społeczne

|

2011

|

4

|

nr 213

176-191

Artykuł jest propozycją modelu demokratycznej konsolidacji dla państw, którym udało się opuścić totalitarne lub autorytarne piekło przeszłości, a zatem dokonać skutecznej tranzycji. Poszukiwanie takiego modelu jest ważne również dlatego, że dotychczas zaledwie 27% państw, z tych, które rozpoczęły swoją historyczną wędrówkę, skutecznie skonsolidowało demokrację. Proponowany model określa warunki demokratycznej konsolidacji oraz system instytucji publicznych umożliwiający ich osiągnięcie. Istotą modelu jest jednak głównie możliwość przeciwdziałania zjawiskom erozji młodych demokracji. (abstrakt oryginalny)

9

Przywództwo polityczne w ramach "stabilokracji" a stan demokracji: przykład Serbii

80%

Domachowska A. B.

Przegląd Europejski

|

2020

|

nr 1

143-159

Celem niniejszego artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób typ przywództwa Aleksandra Vučicia w Serbii przekłada się na stan demokracji tego państwa. Do przeprowadzenia analizy wykorzystano nowy koncept "stabilokracji", opisujący system polityczny charakterystyczny dla państw Bałkanów Zachodnich. Natomiast do oceny stanu demokracji wykorzystano następujące mierniki: raporty Nations in Transit (Freedom House), wskaźnik demokracji opracowany przez Economist Intelligence Unit (EIU) oraz indeks wolności prasy, przygotowywany przez Reporterów bez Granic.(abstrakt oryginalny)

10

The Referendum as an Institution in the Black Sea Region: Does it Signal the Rise or Collapse of Democracy?

80%

Podolak M.

Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej

|

2019

|

Vol. 17, z. 4 The Balkans: European Integration, Politics and Security

161-185

Poglądy na temat instytucji demokracji bezpośredniej zmieniły się w okresie transformacji demokratycznej. Różne zalety i pozytywne skutki demokracji bezpośredniej zostały potwierdzone praktyką niektórych krajów demokratycznych. Odnotowano także jego edukacyjną i polityczną wartość aktywizacyjną dla społeczeństwa, bez której społeczeństwo obywatelskie nie mogłoby się formować. Referendum jest szczególnie traktowane jako najczystsza forma korelacji między poglądami społeczeństwa a decyzjami jego przedstawicieli. W sytuacji, gdy obecne są dwa organy przedstawicielskie - parlament i prezydent - referendum uważa się za środek rozwiązywania sporów między nimi w ważnych sprawach państwowych. Referendum staje się obecnie czymś więcej niż tylko wiążącą lub konsultacyjną opinią na temat aktu ustawodawczego, zwłaszcza konstytucji. Przede wszystkim ważne jest rozszerzenie rodzaju i zakresu kwestii podlegających głosowaniu bezpośredniemu. Oprócz tradycyjnych, tj. Zmian konstytucyjnych, przedmiotem referendów stały się kwestie polaryzacyjne, które budzą duże emocje. Problemy tego typu obejmują w szczególności kwestie moralne, członkostwo w organizacjach międzynarodowych i tak zwane "nowe zasady". W artykule przedstawiono rolę i znaczenie referendum jako instytucji kształtującej systemy demokratyczne regionu Morza Czarnego.(abstrakt oryginalny)

11

Does Gender Equality Constitute One of the 'Underlying Values of the ECHR' in the Light of Article 17 ECHR?

80%

Wiiczanowska H.

Przegląd Europejski

|

2021

|

nr 4

83-96

Celem artykułu jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy równość płci rzeczywiście stanowi jedną z "wartości leżących u podstaw Konwencji" w świetle art. 17 EKPC. Zbadanie tej kwestii wymaga wzięcia pod uwagę zmienności paradygmatu demokracji walczącej. Autorka stawia hipotezę, że pomimo formalnych deklaracji Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPC), równość płci, sama w sobie, nie uzasadnia stosowania art. 17 EKPC. Ponadto, ze względu na szkodliwy wpływ art. 17 EKPC na zasadę praworządności, przepis ten nie powinien być stosowany do ochrony równości płci. Artykuł opiera się na analizie orzecznictwa ETPC dotyczącego stosowania art. 17 Konwencji.(abstrakt oryginalny)

12

Utopia Morusa prawdziwą utopią?

80%

Witański M.

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej w Poznaniu

|

2013

|

49 nr 4 Być, mieć czy władać?

283-300

Na początku XVI w. Tomasz Morus stworzył dzieło, które nazwał "Utopią". I choć nie jest to ani pierwsza, ani ostatnia próba ukazania idealnego ustroju politycznego, to właśnie z tytułem jego dzieła kojarzy się dwa stany - idealny i nierealny. Obecnie pod pojęciem utopii rozumiemy ideał społeczeństwa niebiorący pod uwagę możliwości jego realizacji bądź pomysł, którego nie można zrealizować. Czy propozycja Morusa jest prawdziwą utopią we współczesnym znaczeniu tego słowa? Wydaje się, że zarówno idealizm rozwiązań, jak i nierealność ich wprowadzania postawiły pod znakiem zapytania wszystkie próby podejmowane przez kolejne pokolenia polityków na świecie wprowadzenia w życie podobnych rozwiązań. Jednym z państw, w których widać ducha Morusa, są Stany Zjednoczone.(abstrakt oryginalny)

13

Social Capital and Democracy

80%

Gajowiak M.

Zeszyty Studiów Doktoranckich / Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu. Wydział Ekonomii

|

2009

|

nr 48

23-37

14

Politics of Memory in Ukraine. A Case Study on the Commemoration of Metropolitan Andrey Sheptytsky

80%

Wawrzonek M., Kropornicka O.

Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej

|

2021

|

Vol. 19, z. 3 The Baltic Sea Region: States, Societies, and Future Development

257-276

Celem artykułu jest analiza działań na rzecz upamiętnienia metropolity Andrzeja Szeptyckiego. Postawiono trzy zasadnicze cele badawcze. Pierwszy to identyfikacja najważniejszych aktorów uczestniczących w działaniach komemoracyjnych. Drugim celem była rekonstrukcja strategii, którą posługiwali się ci aktorzy. Po trzecie, celem studium była próba diagnozy bieżących procesów, które determinują funkcjonowanie ukraińskiego systemu politycznego. W szczególności chodziło o uchwycenie ewolucji po Rewolucji Godności przekazu związanego z komemoracją, która była pochodną relacji pomiędzy różnymi aktorami działającymi w ukraińskim "polu pamięci". Specjalny nacisk położono na kwestię upamiętnienia postawy Szeptyckiego podczas Holokaustu oraz na znaczenie tego wątku w kontekście działań podjętych w celu upamiętnienia tej postaci. Badania przeprowadzono w oparciu o teorię polityki pamięci Jana Kubika i Michaela Bernharda. Badanie pozwoliło zweryfikować niektóre jej elementy. Dotyczy to zwłaszcza podstawowych założeń, na których opiera się wspomniana teoria, a które dotyczą wzajemnych powiązań pomiędzy strategiami stosowanymi przez aktorów działających w polu pamięci, strukturą reżimu pamięci i perspektywami dla demokratyzacji systemu politycznego. (abstrakt oryginalny)

15

Demokracja w Serbii i Chorwacji w XXI wieku: w koleinach historii?

80%

Stryjek T.

Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej

|

2021

|

Vol. 19, z. 2 30 lat od upadku ZSRR - konsekwencje dla państw Europy Środkowej i Wschodniej

301-319

Autor przybliża temat współczesnego reżimu politycznego w Serbii, koncentrując uwagę na roli głowy państwa oraz systemie partyjnym. Wyprowadza ewolucję Serbii w ostatniej dekadzie od nieskonsolidowanej demokracji do reżimu typu hybrydowego czy nawet autorytaryzmu nieskonsolidowanego z historycznych doświadczeń, które ukształtowały jej kulturę polityczną. Wskazuje źródła autokratyzmu i monizmu w jej historii państwowej, kościelnej i intelektualnej. Porównuje ją z Chorwacją, która od około 20 lat pozostaje demokracją nieskonsolidowaną. Tekst pokazuje, że tradycje kulturowe i polityczne Serbii i Chorwacji sprzed 1991 r. wpłynęły na wyobrażenia ich współczesnych mieszkańców o demokracji i rządach "silnych liderów" w nie mniejszym stopniu niż doświadczenia z okresu transformacji.(abstrakt oryginalny)

16

Deliberation as a Tool to Find Solutions to Overcome the Crisis in the European Union

80%

Witkowska M.

Przegląd Europejski

|

2017

|

nr 1

132-145

Debata o charakterze deliberacji to proces komunikacji zorientowany na poszukiwanie wystarczająco dobrych argumentów przemawiających za określonymi ocenami oraz rozwiązaniami dyskutowanych kwestii i odnoszących się do istotnych problemów interesariuszy. Przedmiotem artykułu jest prezentacja przebiegu i wyników obserwacji poczynionych wobec dyskursu teoretycznego i naukowego o charakterze deliberacji, które miało miejsce we wrześniu 2016 r. Uczestnikami byli eksperci akademiccy, przedstawiciele think-thanków oraz organizacji społeczeństwa obywatelskiego, działający w obszarze spraw europejskich, a także doktoranci i inni aktywiści. Pytania dotyczyły kwestii jak należy rozumieć hasło przewodnie spotkania: więcej Europy ("More Europe") oraz jak definiować i gdzie postrzega się kryzys w procesie integracji europejskiej. Deliberacja dotyczyła oceny modelu integracji europejskiej, czy obecna formuła jest aprobowana czy też kontestowana. Ponadto należało wskazać argumenty dotyczące najlepszych i najgorszych efektów procesu integracji, kto może kontestować proces integracji i z jakich przyczyn. Celem deliberacji było wypracowanie oceny procesu integracji europejskiej, określenie podłoża jego krytyki, zdiagnozowanie sytuacji kryzysowych oraz wskazanie pożądanego modelu docelowego.(abstrakt oryginalny)

17

Deficyt demokratyczny w Unii Europejskiej. Defekt czy błogosławieństwo?

80%

Riedel R.

Studia Europejskie / Centrum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego

|

2008

|

nr 4

9-32

Co najmniej od lat 70. XX w. dyskutowano w Europie o deficycie demokratycznym Wspólnot Europejskich, a od czasów negatywnych wyników referendów w Holandii i Francji w sprawie ratyfikacji Traktatu ustanawiającego Konstytucję dla Europy mówi się wręcz o kryzysie. Ale dyskurs o deficycie demokratycznym rozkwitł tak naprawdę po Traktacie z Maastricht, ponieważ stanowił kamień milowy integracji. Pogłębiając ją w wielu obszarach i ustanawiając w wielu nowych, zdawał się przesuwać Unię poza punkt krytyczny, w którym sam permissive concensus (permisywny konsensus -przede wszystkim elit, ale również obywateli Europy) już nie wystarczał. (fragment artykułu)

18

Demokracja i statystyka

80%

Szreder M.

Pieniądze i Więź

|

2015

|

nr 1(66)

91-94

W artykule tym Autor prezentuje krytyczne spojrzenie na niektóre statystyczne aspekty funkcjonowania współczesnej demokracji i proponuje inne od stosowanych obecnie rozwiązania, mające na celu szersze włączenie głosu wyborców w demokratyczny proces wyborczy. Postulat ten zdaje się, zdaniem Autora, wychodzić naprzeciw często wyrażanym oczekiwaniom większego wpływu wyborców na skład lub funkcjonowanie ciał demokratycznych. (abstrakt oryginalny)

19

Demokratyczny Irak nie jest mrzonką

80%

Barro R. J.

Business Week - edycja polska

|

2003

|

nr 4 (133)

18

Autor przedstawił zmiany jakie powinny zostać wprowadzone w Iraku po zakończeniu wojny, aby państwo to mogło powrócić do dawnej świetności sprzed reżimu Saddama Husajna.

20

Droga do powstania społeczeństwa informacyjnego we współczesnych demokracjach

80%

Garwol K.

Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Ekonomiczne Problemy Usług

|

2010

|

nr 57 E-gospodarka w Polsce. Stan obecny i perspektywy rozwoju.Cz. I

103-111

Rozwój nowoczesnych technologii informacyjnych i telekomunikacyjnych zmienił świat. Doprowadził do pojawienia się nowego typu społeczeństwa, zwanego społeczeństwem informacyjnym, które z tych technologii korzysta i dla którego stały się one naturalnym składnikiem codziennego życia. Fundamenty i cele, na których opiera się ta nowa forma społeczna, nieco inaczej wyglądają w Stanach Zjednoczonych, w Japonii i w krajach Unii Europejskiej. Zaowocowało to pojawieniem się wielu różnych definicji opisujących to zjawisko. Wszędzie jednak kluczowym pojęciem jest informacja i sposoby jej wykorzystania w społeczeństwie. "Człowiek w społeczeństwie informacyjnym jest niemal zatopiony w informacji"1. Niezależnie jak różna była droga do społeczeństwa informacyjnego we współczesnych demokracjach, to informacja wpływała w głównej mierze na jego kształt.(fragment tekstu)