Obszary górskie ze względu na problemy rozwojowe spowodowane specyficznymi cechami geograficznymi od wielu lat stanowią przedmiot szczególnej troski polityki spójności Unii Europejskiej. Jednakże mimo podjętych działań do dziś nie udało się opracować definicji obszarów górskich i jednolitych kryteriów ich delimitacji. Artykuł posiada charakter opisowy i sprawozdawczy. Jego celami są pokazanie praktycznego podejścia Unii Europejskiej do realizacji założeń polityki spójności w regionie alpejskim na przykładzie programu "Alpine Space" oraz próba odpowiedzi na pytanie, jakie założenia polityki spójności 2014-2020 będą sprzyjać rozwojowi obszarów górskich.(abstrakt oryginalny)
Czechy, Polska, Słowacja i Węgry starają się z sobą współpracować w ramach Grupy Wyszehradzkiej (V4). Jednocześnie przechodziły transformację systemową i stały się członkami UE. Pomimo zbliżonych problemów, wdrażanie i efekty polityki spójności w państwach V4 okazują się mieć nie tylko podobieństwa, lecz także różnice. Dotyczy to też percepcji opinii publicznej co do efektów wsparcia. Analiza realizowanych programów polityki spójności w krajach V4 w okresie 2004-2020 pokazuje, że ich potrzeby i wyzwania stojące przed polityką spójności zaczynają się coraz bardziej różnicować. Jednak ogólne zadania i potrzeba utrzymania obecnej skali wsparcia to wspólny cel V4. Celem artykułu jest określenie, czy państwa V4 mają wspólne interesy w zakresie kształtu polityki spójności po roku 2020. Artykuł powstał w oparciu o studia literaturowe i analizę danych o wykorzystaniu środków UE w krajach V4 w latach 2005-2017(abstrakt oryginalny)
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W celu usuwania regionalnych nierówności gospodarczych UE prowadzi politykę spójności. Do jej głównych instrumentów należą fundusze strukturalne. Głównym celem artykułu jest ocena roli unijnej polityki spójności w niwelowaniu dysproporcji gospodarczych. Ze względu na obszerność problematyki autor skoncentrował się na trzech zagadnieniach: przyczynach regionalnych nierówności gospodarczych, określeniu przesłanek i celów polityki spójności UE oraz jej ocenie. (abstrakt oryginalny)
Celem opracowania jest sprawdzenie, w jaki sposób i na jakim etapie ewolucji polityki spójności obszary wiejskie zostały do niej włączone, w wyniku czego uzyskały przestrzeń do wzmacniania swojej podmiotowości. Rozważaniom poddano także rolę instrumentu terytorialnego - Rozwoju Lokalnego Kierowanego przez Społeczność (RLKS). Weryfikację problemu badawczego przeprowadzono, sięgając po przegląd literatury i dokumentów legislacyjnych UE oraz materiał empiryczny z dwóch projektów ewaluacyjnych. Wskazano, że poszerzenie zakresu polityki spójności o cel spójności terytorialnej miało szczególne znaczenie dla obszarów wiejskich. W perspektywie finansowej 2014- 2020 dzięki terytorializacji polityki spójności - postrzeganej dotychczas jako głównie miejskiej - obszary wiejskie mogły zacząć w niej uczestniczyć. Udowodniono, że RLKS wzmacnia poczucie sprawstwa społeczności lokalnych. (abstrakt oryginalny)
5
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W opracowaniu przedstawiono zmiany zachodzące w polityce rozwoju miast w Unii Europejskiej. Przeanalizowano dokumenty programowe i strategiczne polityki spójności na lata 2014-2020, które odnoszą się do jej wymiaru miejskiego. Wskazano inicjatywy wzmacniające rolę miast i nadające im odpowiedni status w polityce rozwoju. (abstrakt oryginalny)
6
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem artykułu jest rozpoznanie zdarzeń z okresu przygotowań i pierwszych lat realizacji polityki spójności Unii Europejskiej w okresie 2014-2020 z wykorzystaniem instrumentów zwrotnych, które będą wpływały na ocenę ich efektywności. Założono, iż od początku popełniono pewne błędy, które spowodują obniżenie potencjalnych efektów oddziaływania wsparcia zwrotnego. Przyczyny takiego stanu rzeczy mają charakter konceptualny: wynikają z bieżącej tendencji do odstąpienia od zasad partnerstwa i solidarności na rzecz kontroli i monitoringu. Kolejną przyczyną są opóźnienia przy programowaniu i wdrażaniu instrumentów finansowych. Potwierdziła to analiza wybranych "kamieni milowych" oparta na danych z okresu 2007-2013 i 2014-2020 na przykładzie województwa pomorskiego. Wreszcie znacząco zwiększona liczba przepisów z zakresu instrumentów finansowych oraz brak spójności w przyjętych rozwiązaniach - w sumie powoduje to, że potencjał instrumentów finansowych nie będzie w pełni wykorzystany(abstrakt oryginalny)
Przedmiot i cel pracy: Celem pracy jest przedstawienie możliwości i ocena wykorzystania wsparcia inteligentnych specjalizacji w ramach polityki spójności UE 2014-2020 w województwie lubelskim. Zadania badawcze to: klasyfikacja projektów realizowanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Lubelskiego 2014-2020 (RPO WL) w zależności od ich dopasowania do kluczowych inteligentnych specjalizacji województwa oraz określenie wielkości wsparcia rozwoju inteligentnych specjalizacji regionu w podziale na kluczowe inteligentne specjalizacje. Materiały i metody: Materiał badawczy stanowi baza danych projektów współfinansowanych z funduszy UE na lata 2014-2020, do analiz wybrano projekty realizowane w ramach osi 1 RPO WL. Wyniki: Łączna wartość dofinansowania inteligentnych specjalizacji regionu wyniosła 194 mln złotych. Najwięcej projektów realizowały przedsiębiorstwa w ramach specjalizacji informatyka i automatyka, a najmniej energetyka niskoemisyjna i medycyna i zdrowie. Około 20% środków na badania i rozwój pozyskały podmioty spoza branż inteligentnych specjalizacji regionu. Wnioski: RPO WL stanowi istotne narzędzie wspierania działalności badawczo-rozwojowej w województwie lubelskim(abstrakt oryginalny)
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Spójność jest warunkiem koniecznym do osiągnięcia trwałego i zrównoważonego rozwoju. Jej wieloaspektowość sprawia, że musi się ona odnosić zarówno do sfery ekonomicznej, społecznej, przestrzennej, jak i środowiskowej. Istotną rolę w kształtowaniu polityki spójności powinny mieć organizacje pozarządowe. Organizacje te wpływają przede wszystkim na sferę społeczno-gospodarczą, ale pośrednio mogą także kształtować sferę przestrzenno-środowiskową. Celem niniejszego opracowania jest odpowiedź na pytanie, czy w praktyce potwierdzają się teoretyczne założenia dotyczące roli organizacji pozarządowych w kształtowaniu polityki spójności. Badania zostały przeprowadzone na podstawie kwestionariusza ankietowego wśród 40 lokalnych liderów opinii i oraz 40 urzędów gmin Dolnego Śląska(abstrakt oryginalny)
Artykuł przedstawia zagadnienie niepewności wynikającej z ekonomicznej nierówności państw członkowskich w Unii Europejskiej. Autor opiera się na perspektywie centro-peryferyjnej i stawia tezę, że nierówność potencjału państw i regionów w UE wynika ze zróżnicowania historycznego o charakterze społeczno-gospodarczym. Współczesny dyskurs wokół koncepcji "Europy wielu prędkości" jest próbą nadania kwestii centro-peryferyjnej w Europie konkretnych ram politycznych i instytucjonalnych. Koncepcja ta jest krytykowana w nowych krajach członkowskich UE, które obawiają się peryferyzacji i pozostają zależne od europejskiej polityki spójności. W analizie wykorzystano także ustalenia z zakresu studiów nad bezpieczeństwem ekonomicznym i rozwojem. (abstrakt oryginalny)
10
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Głównym celem artykułu jest ocena wpływu polityki spójności UE na gospodarkę regionów i nierówności gospodarcze oraz sformułowanie zaleceń, które zwiększą jej efektywność. (fragment tekstu)
11
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem opracowania jest wskazanie na istniejące zróżnicowania międzyregionalne, instrumenty i kierunki wsparcia ze środków pochodzących z budżetu UE w Republice Czeskiej i na Słowacji w nowym okresie programowania 2007- 2013. (fragment tekstu)
12
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Przyjęcie współpracy terytorialnej za cel trzeci polityki spójności UE w latach 2007-2013 stanowiło wyraz uznania istotnej roli powiązań transgranicznych w kształtowaniu obszaru Europy. Celem artykułu była analiza sieci powiązań w ramach współpracy transgranicznej na poziomie lokalnym na pograniczu polsko-słowackim. Badanie dotyczyło współpracy objętej wsparciem Programu Współpracy Transgranicznej Rzeczpospolita Polska-Republika Słowacka 2017-2013 realizowanego w ramach EWT. Analizie poddano 109 projektów oraz 244 polskich i słowackich beneficjentów programu. Badanie wykazało, iż sieć współpracy transgranicznej jest słabo rozwinięta. Pozwoliło na identyfikację najważniejszych instytucji dla współpracy oraz jej kluczowych cech(abstrakt oryginalny)
13
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule przedyskutowano kwestię wyznaczania miejskich zasięgów funkcjonalnych w kontekście inwestowania w rozwój gospodarczy i wzrost zatrudnienia oraz pogłębiania europejskiej współpracy terytorialnej. Przy podobnym wsparciu zewnętrznym (głównie z budżetu Unii Europejskiej) struktury silniejsze gospodarczo i większe wykorzystują te dodatkowe możliwości, jednocześnie przechwytując dużą część korzyści wynikających z procesu aglomeracji i efektów skali. Intencją autorów było: wskazanie obszarów o silnych powiązaniach funkcjonalnych (regiony metropolitalne) i słabszym oddziaływaniu centrów regionalnych (regiony międzymetropolitalne), określenie, jak bardzo układ administracyjny jest spójny z wyznaczonymi obszarami funkcjonalnymi, oraz wskazanie stref peryferyjnych i obszarów słabo powiązanych z formalnymi centrami regionów.(abstrakt oryginalny)
14
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Celem artykułu jest przedstawienie procesów konwergencji regionalnej w UE w latach 2000-2011 oraz ich ocena z punktu widzenia zmniejszania dysproporcji w poziomach rozwoju różnych regionów. W badaniach zastosowano analizę porównawczą krajowego i regionalnego PKB per capita z wykorzystaniem różnych metod statystycznych - statystyki opisowej, analizy dynamiki zjawisk oraz analizy korelacji. Badania potwierdzają występowanie konwergencji regionalnej w UE. Istnieje ujemna korelacja między początkowym poziomem PKB per capita a tempem jego wzrostu w państwach członkowskich. W rezultacie zmniejszyły się dysproporcje w poziomie regionalnego PKB per capita, zwłaszcza między regionami najsłabiej i najsilniej rozwiniętymi. Procesy konwergencji regionalnej nie wystąpiły jednak we wszystkich regionach słabiej rozwiniętych ani w regionach przejściowych.(abstrakt oryginalny)
Jednym z istotnych elementów warunkujących jakość i poziom życia mieszkańców jest łatwy dostęp do czystego środowiska przyrodniczego. Środowisko przyrodnicze jest dobrem wspólnym dlatego przeciwdziałanie jego degradacji powinno być traktowane priorytetowo. Inwestycje, których zadaniem jest ochrona środowiska, są niezwykle kosztowne, dlatego ważne jest, aby wykorzystywać wszelkie dostępne źródła finansowania. Od przystąpienia Polski do Unii Europejskiej duże znaczenie w finansowaniu ochrony środowiska odgrywają fundusze unijne. Obecnie trwają prace nad nowym okresem programowania na lata 2014-2020. Polska, jako jeden z głównych beneficjentów funduszy Unii Europejskiej, po raz ostatni otrzyma tak znaczne środki na realizację inwestycji w kraju, w tym inwestycji środowiskowych. W artykule przedstawiono kwestie finansowania ochrony środowiska z funduszy Unii Europejskiej. Główny nacisk położono na nowy okres programowania na lata 2014-2020 oraz zmiany, jakie przyniesie dla Polski.(abstrakt oryginalny)
16
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Artykuł przedstawia wyniki analizy zróżnicowania poziomu wykorzystania środków unijnych w ramach programów operacyjnych finansowanych z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego przez województwa Polski w okresie od stycznia 2007 r. do czerwca 2010 r. Prezentowane badania wpisują się we współczesny nurt analiz oceniających poziom wykorzystania środków unijnych w Polsce oraz badań regionalnych. (abstrakt oryginalny)
Artykuł prezentuje główne zmiany w systemie programowania i wdrażania polityki spójności UE zapowiedziane we wnioskach legislacyjnych Komisji Europejskiej przedstawionych 6 października 2011 r. Omówienie koncentruje się na zapisach rozporządzenia podstawowego, wspólnego dla wszystkich funduszy polityki spójności, polityki rolnej i rybołówstwa i wskazuje na nowe propozycje co do: wysokości środków w ramach wieloletnich ram finansowych i sposobu ich podziału (kategorie regionów, wysokość współfinansowania), strategicznego i zintegrowanego programowania (hierarchia dokumentów programowych), koncentracji na rezultatach i efektywności (mechanizmy oceny i warunkowość), wzmocnienia wymiaru terytorialnego (narzędzia angażujące społeczności lokalne i obszary miejskie) oraz innowacyjnych instrumentów finansowych. Przygotowana przez Komisję Europejską reforma jest głęboka i wielokierunkowa. Wiele z zaproponowanych rozwiązań wymaga jednak dopracowania, a niektóre diametralnej przebudowy. Najbliższe dwa lata będą czasem trudnych negocjacji między instytucjami UE i państwami członkowskimi, ale chodzi o to, aby ich wynik w optymalny sposób zaspokajał potrzeby wszystkich szczebli zaangażowanych w realizację polityki spójności - od unijnego po lokalny. (abstrakt oryginalny)
Rozwój sieci transportowych w Polsce stymulowany jest w ramach polityki spójności UE i polityki transportowej państwa przez wsparcie finansowe europejskich funduszy strukturalnych i Funduszy Spójności oraz środki pochodzące z budżetu centralnego, budżetów poszczególnych województw oraz budżetów lokalnych.(fragment tekstu)
19
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
W artykule skoncentrowano się na różnicach między założeniami teorii monetaryzmu a podejściem Unii Europejskiej do polityki regionalnej na tle debaty dotyczącej jej przyszłości. Na podstawie analizy prac i wypowiedzi monetarystów, takich jak Milton Friedman, Krzysztof Rybiński czy Leszek Balcerowicz, spróbowano odpowiedzieć na pytanie, dlaczego, zgodnie z poglądami monetarystów, pomoc finansowa dla słabiej rozwiniętych regionów nie jest konieczna w Unii Europejskiej, a raczej stanowi czynnik hamujący łączny wzrost i rozwój gospodarczy jej terytoriów. Artykuł wskazuje na wysoką niezgodność teorii monetaryzmu i poglądów jego przedstawicieli z polityką spójności.(abstrakt oryginalny)
20
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Polityka spójności, oprócz wspólnej polityki rolnej, jest najważniejszą polityką wspólnotową dla Polski i wszystkich nowych członków Unii Europejskiej. Ma ona na celu wyrównywanie dysproporcji w poziomach rozwoju poszczególnych regionów oraz zmniejszanie dystansu w rozwoju społeczno-gospodarczym, jaki dzieli te kraje od wyżej rozwiniętych gospodarczo krajów Unii. W okresie europejskiego kryzysu finansowego i gospodarczego polityka ta nabiera szczególnego znaczenia dla dalszego rozwoju całej Unii. Autor podjął analizę możliwości rozwoju polityki spójności po 2013 r. Praca składa się z dwóch części: w pierwszej przedstawiono zagrożenia dla polityki spójności w kontekście obecnego kryzysu finansowego i gospodarczego, w drugiej natomiast omówiono możliwości i bariery jej realizacji w kontekście propozycji pakietu kohezyjnego i wieloletnich ram finansowych UE na lata 2014-2020. Wnioski z analizy kierowane są do decydentów gospodarczych i politycznych w Polsce i Unii Europejskiej.(abstrakt oryginalny)
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.