Wyniki wyszukiwania - BazEkon

1

The Methodology of Evolutionary and Neoclassical Economics as a Consequence of the Changes in the Concept of Human Nature

100%

Horodecka A.

Argumenta Oeconomica

|

2017

|

nr 2 (39)

129-165

The concept of human nature builds the basis for thinking about economics and its fundamental elements such as methodology, methods and crucial theories. Therefore, changes in the concept of human nature lead to changes in the fundamentals of economics. The goal of the paper is to present this impact using the example of evolutionary and neoclassical economics. The method applied to this research is, among others, a content analysis of the selected texts developed within neoclassical and evolutionary economics and the research undertaken about them. The analysis proves that the main differences between these economic schools might be explained by the diverse assumptions about human nature.(original abstract)

2

Ernest Nagel and Economic Methodology. a New Look

100%

Musiał G.

Journal of Economics & Management / University of Economics in Katowice

|

2011

|

nr 7

73-86

The article focuses on the 20th economic methodology which is said to be partially developed due to the philosophy of science. It mentions several books that pertains to the methodology of economics and science philosophy including "The Handbook of Economic Methodology," "The Structure of Science: Problems in the Logic of Scientific Explanation," and "The Structure of Science." Furthermore, it features the philosopher Ernest Nagel and his assumptions on the structure of science (original abstract)

3

Współczesna metodologia nauk ekonomicznych : perspektywy rozwoju

100%

Musiał G.

Prace Naukowe / Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach

|

2010

|

Ekonomia jako obszar badań naukowych - trendy, perspektywy rozwoju

197-210

Przedmiotem niniejszego opracowania jest metodologia nauk ekonomicznych, diagnoza stanu i perspektywy rozwoju. W ostatnich latach "metodologia" stała się modnym słowem, używanym często niewłaściwie w kontekście naukowym i technicznym jako pretensjonalny synonim słowa "metoda". (...) W niniejszym opracowaniu przyjmuje się, że metodologia stanowi studium związku koncepcji teoretycznych i uzasadnionych wniosków na temat realnego świata, filozofię nauki zastosowaną do ekonomii. Metodologia, w odróżnieniu od metodyki, jest konsekwencją przyjętej lub założonej epistemologii. (fragment tekstu)

4

Nowe metody analizy danych a teoria ekonomii

100%

Szupiluk R.

Prace i Materiały Instytutu Rozwoju Gospodarczego / Szkoła Główna Handlowa

|

2015

|

nr 95 Podejście krótkookresowe i strategiczne w polityce gospodarczej

245-270

W niniejszym opracowaniu przedstawiliśmy związki między współczesnymi trendami w badaniach ekonomicznych a nowymi metodami analizy danych. Jako reprezentanta nowego nurtu analizy danych wybraliśmy metody ślepej separacji. Jest to dynamicznie rozwijająca się gałąź analizy danych, która zapoczątkowana pewnymi badaniami neurofizjologicznymi, przekształciła się w szerokie spektrum podejść rozważanych w kategoriach metod separacji, reprezentacji oraz transformacji danych. Do zasadniczych technik w tym obszarze należą przede wszystkim: analiza składowych niezależnych, nieujemna faktoryzacja macierzy oraz algorytmy AMUSE oraz SOBI. W drugiej części opracowania rozważamy różnice pozyskiwania wiedzy w podejściu indukcyjno-eksploracyjnym, którego reprezentantem mogą być metody separacji, a podejściem aprioryczno-dedukcyjnym typowym dla ortodoksyjnych nurtów ekonomii. Wykazujemy, że wbrew często opozycyjnemu ich przedstawieniu są to zasadniczo podejścia komplementarne. W naszej interpretacji wybór podejścia jest związany z relacją ilości danych do wielkości wiedzy eksperckiej o zjawisku.(abstrakt oryginalny)

5

Ekonometryczne modelowanie dla danych czasowych a charakter związków w sferze ekonomii

100%

Hozer J.

Przegląd Statystyczny

|

2002

|

49

|

z. 1

11-15

Autor rozważa problem rodzajów związków w ekonomii oraz problem rytmu powstawania zjawisk ekonomicznych na tle problemu podstawowego okresu obserwacji. Przedstawiono trzy rodzaje związków w ekonomii: przyczynowe, celowe i współistnienia. Rozróżnienie tych związków można, zdaniem autora, powiązać z gilotyną Hume'a i rolą człowieka w odczytywaniu przeszłości i reżyserowaniu przyszłości.

6

Methodological Individualism Versus Holism in Institutional Economics

100%

Noga M.

Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Ekonomia

|

2011

|

15

|

nr 208

38-45

W artykule Autor prezentuje hipotezę, że indywidualizm metodologiczny jako metoda poznawania rzeczywistości gospodarczej jest komplementarny, a nie substytucyjny, względem holizmu metodologicznego. W łonie ekonomii instytucjonalnej nie ma jednolitego poglądu, którą z tych metod należy stosować w badaniach rzeczywistości gospodarczej. Dlatego też pozytywne zweryfikowanie hipotezy badawczej pozwoliło Autorowi wysunąć postulat, aby zmodyfikować paradygmat ekonomii głównego nurtu, uzupełniając go o efekt badań ekonomii instytucjonalnej. (abstrakt oryginalny)

7

Metodologia ekonomii i jej zastosowanie w badaniach ekonomicznyczno-rolniczych

100%

Siekierski J.

Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu

|

2003

|

5

|

z. 5

130-135

Opracowanie stanowi studium w dziedzinie metodologii ekonomii i jej zastosowania w badaniach ekonomiczno-rolniczych. Szczególną uwagę zwrócił autor na metodę modelową i ankietową badań oraz analizę przypadków.

8

Ekonomiści o prawdziwości sądów wartościujących

100%

Czarny B.

Zeszyty Naukowe / Szkoła Główna Handlowa. Kolegium Gospodarki Światowej

|

2009

|

nr 26

61-72

Filozofowie nauki uznają sądy wartościujące za "wypowiedzi wyrażające przemyślaną akceptację (lub potępienie) czegokolwiek przez kogokolwiek" [np. Nagel 1961, s. 76 polskiego wydania], a interesuje ich np. charakter wartości, których dotyczą sądy wartościujące (subiektywny lub obiektywny) [zob. np. Mackie 1988]. W przeszłości sądy te pełniły w nauce ważną funkcję jako składniki wyjaśnień przyczynowych. Na przykład jeszcze Kopernik twierdził, że "dla gwiazd lepiej jest pozostawać w spoczynku niż dla Ziemi, ponieważ gwiazdy są szlachetniejsze i bliższe Bogu" [Carrington 1994, s. 1061]. Dyskusje o sądach wartościujących mają długą tradycję także w etyce, psychologii i - ogólnie - w naukach społecznych. Ekonomiści poważnie zainteresowali się sądami wartościującymi stosunkowo późno, bo - explicite - w pierwszej połowie XIX wieku1. Jednak od tej pory sądy wartościujące stały się bardzo popularnym tematem w ekonomii, co - być może - zasługuje nawet na miano jej osobliwości. (abstrakt oryginalny)

9

Etymologiczna i sokratyczna definicja polityki gospodarczej

100%

Piech K.

Polityka Gospodarcza

|

2001-2002

|

nr 5-6

237-261

10

Kalecki a Hayek. Konfrontacja świadomości metodologicznej

100%

Banach W.

Prace Naukowe / Akademia Ekonomiczna w Katowicach

|

2006

|

Twórczość naukowa Michała Kaleckiego i jej znaczenie w teorii ekonomii

344-358

Celem niniejszego opracowania jest konfrontacja świadomości metodologicznej dwóch ekonomistów, których wpływ na rozwój dwudziestowiecznej ekonomii pozostaje niezaprzeczalny: z jednej strony Michała Kaleckiego - teoretyka, ale także eksperta i doradcy najwyższych władz gospodarczych PRL w kwestiach planowania społecznego, z drugiej zaś Friedricha Augusta von Hayeka, jako najbardziej konsekwentnego krytyka tego rodzaju planowania. Podkreślić na wstępie należy, że przedmiotem konfrontacji nie są same poglądy ekonomiczne obu autorów (choć od poglądów tych nie sposób abstrahować i w związku z tym nieustannie pozostają one niejako w tle), lecz przyjmowane (explicite bądź implicite) założenia, które przesądzają o metodologicznym warsztacie każdego badacza. Innymi słowy fakt, że przedmiotem naukowej refleksji konfrontowanych tutaj autorów pozostaje ekonomia jest właściwie sprawą drugorzędną. Ponadto dodać należy, iż celem pracy nie jest całościowa konfrontacja świadomości metodologicznej obu autorów, która uwzględniałaby jej wszystkie aspekty(konfrontacja taka - w przypadku tak znaczących i płodnych ekonomistów jak Kalecki i Hayek - przekraczałaby zarówno zakres, jak i możliwości niniejszej pracy). Idzie tutaj raczej o rekonstrukcję założeń metodologicznych leżących u podstaw szczególnie tego fragmentu twórczości obu autorów, który odnosi się do możliwości świadomego i celowego kształtowania społeczno-ekonomicznej rzeczywistości. (fragment tekstu)

11

Poziom obserwacji zjawiska a współczesna ekonomia

100%

Mrozińska A.

Studia i Prace WNEiZ US

|

2016

|

nr 44 T. 3. Problemy współczesnej ekonomii

65-74

Problemy metodologiczne ekonomii są źródłem ciągłych rozważań nad podejściami badawczymi i metodami, które te podejścia wykształcają. Chęć jak najdokładniejszego po-znania rzeczywistości gospodarczej, a szczególnie skonstruowania idealnej metody, która mogłaby z dużą precyzją wskazywać przyszłe efekty teraźniejszych działań, skutkuje mnożeniem podejść badawczych, z których żadne nie wydaje się być tym idealnym. Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na znaczenie poziomu obserwacji zjawisk z punktu widzenia procesu agregacji we współczesnych badaniach ekonomicznych oraz wyróżnienie nowego podejścia badawczego uwzględniającego zagadnienie złożoności.(abstrakt oryginalny)

12

Znaczenie eksperymentu w metodologii nauk ekonomicznych

100%

Kalinowski S.

Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu

|

2013

|

nr 305 Ekonomia

287-298

Celem artykułu jest osadzenie eksperymentu w metodologii badań ekonomicznych. Prezentowane studium stanowi próbę połączenia podejścia ortodoksyjnego do konstruowania metody poznania w naukach ekonomicznych z podejściem heterodoksyjnym. Pierwsze nie traktuje ekonomii jako nauki eksperymentalnej, budując jej metodę na fundamencie hipotetyczno-dedukcyjnym. Drugie przypisuje kontrolowanemu eksperymentowi znaczenie narzędzia empirycznego, które może wzmacniać lub osłabiać potencjał wyjaśniający teorii ekonomicznych. Autor proponuje uznanie metod eksperymentalnych za narzędzie poznania w ekonomii, analogicznie jak w przypadku wnioskowania statystycznego.(abstrakt oryginalny)

13

Cele polityki gospodarczej w różnych podejściach metodologicznych ekonomii

100%

Horodecka A.

Gospodarka Narodowa

|

2011

|

nr 7-8

113-138

Celem artykułu jest dokonanie analizy dostępnych definicji celów polityki gospodarczej i ich podział z uwagi na podejście, na jakim się opierają. Realizacji celu służy zatem przedstawienie najważniejszych podejść w ekonomii i ich krótka charakterystyka w odniesieniu do wybranej dziedziny ekonomii - polityki gospodarczej, mające pozwolić na zrozumienie ich najważniejszych determinant. Przyporządkowanie im definicji celów polityki gospodarczej i uzyskanie jasnego systematycznego podziału celów polityki gospodarczej będzie znaczącym ułatwieniem. Artykuł składa się z dwóch części. W pierwszej części została zawarta krótka charakterystyka istniejących podejść w ekonomii i polityce gospodarczej, w drugiej - próba podporządkowania definicji celów polityki gospodarczej tym podejściom.(fragment tekstu)

14

Iluzja pewności, czyli kilka uwag o modernistycznym samozadowoleniu ekonomii

100%

Scheuer B.

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu

|

2012

|

nr 28 Szkice z ekonomii behawioralnej i ekonomii ekologicznej

19-33

Współczesna ekonomia głównego nurtu wyróżnia się na tle innych nauk społecznych ściśle modernistycznym charakterem. Ekonomiści nie postrzegają tego jako wady, wręcz przeciwnie - upatrują w tym swej przewagi nad przedstawicielami innych nauk. W ich mniemaniu formalizm i matematyzacja analizy ekonomicznej oraz traktowanie założenia o racjonalności i maksymalizacji jako uniwersalnych w wyjaśnianiu ludzkich zachowań pozwala na formułowanie predykcji ze zdecydowanie większą precyzją, niż ma to miejsce np. w socjologii. Za pomocą aparatury pojęciowej Ludwika Flecka można jednak wykazać, że przeświadczenia te są jedynie wyrazem pewnej iluzji, której ulegają ekonomiści.(abstrakt oryginalny)

15

Radical Constructivism and Methodology of Economics

100%

Scheuer B.

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu

|

2012

|

nr 28 Szkice z ekonomii behawioralnej i ekonomii ekologicznej

9-18

The rhetorical approach to the methodology of economics is usually considered to be radical. In fact, compared with a strictly modernist orthodoxy, demand attention almost exclusively on the quality of the argumentation, would mean quite far-reaching change in the perception of economics as a science. However, if we consider the possibility of applying constructivist approach to methodological discourse in economics (and this attempt has been made to this Article), it may be that the issues previously taken for granted (such as the formation of the theory and its relationship to economic reality) will be required to profound redefinition.(original abstract)

16

Prawo Kopernika-Greshama : rekonstrukcja metodologiczna

100%

Boruszewski J., Nowak-Posadzy K.

Ekonomista

|

2018

|

nr 5

554-577

Prawo Kopernika-Greshama, sformułowane w przedklasycznym okresie rozwoju myśli ekonomicznej, głosi, że pieniądz gorszy wypiera z obiegu płatniczego pieniądz lepszy. Badania nad tym prawem prowadzone są w ramach historii myśli ekonomicznej, historii gospodarczej oraz ekonomii teoretycznej. Brakuje jednak wnikliwej metodologicznej analizy statusu tego prawa. Niniejszy artykuł ma na celu wypełnienie tej luki. W pierwszej części jest zasygnalizowany podział pracy naukowej we współczesnych badaniach nad prawem Kopernika-Greshama. Druga część obejmuje przegląd klasycznych sformułowań tego prawa, wykaz zarzutów metodologicznych wobec niego zgłaszanych oraz niebezpieczeństw stojących przed każdą próbą jego korekty lub uściślenia. W trzeciej części zostaje przeprowadzona rekonstrukcja poprzednika omawianego prawa, czyli warunków jego działania. Czwarta część dotyczy rekonstrukcji następnika prawa Kopernika-Greshama, czyli problemu mocy eksplanacyjnej zależności wypierania. W piątej części jest analizowane zagadnienie statusu metodologicznego tego prawa, przy czym po rozpatrzeniu ujęcia przyczynowego zaproponowane zostało ujęcie funkcjonalne. Część szósta zawiera omówienie modelu dóbr kiepskiej jakości, który jest przykładem heurystycznego wykorzystania prawa Kopernika-Greshama. Wreszcie, w ostatniej części zasygnalizowano niektóre możliwości uogólnienia analizowanego prawa. (abstrakt oryginalny)

17

Ekonomia ekologiczna w kontekście metodologii ekonomii

75%

Rogowska B.

Prace Naukowe / Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach

|

2021

|

Trzydzieści lat transformacji

159-166

Celem badawczym rozdziału jest ukazanie ekonomii ekologicznej w kontekście metodologii ekonomii ze szczególnym uwzględnieniem ortodoksji i heterodoksji. Ekonomia w tym wymiarze składa się z głównego nurtu, heterodoksyjnych peryferii oraz nowych "powrotów" w stronę ortodoksji. Ekonomia ortodoksyjna bywa utożsamiana z ekonomią głównego nurtu, łącznikiem między tymi pojęciami jest oparcie założeń na koncepcjach ekonomii neoklasycznej, odnoszonej do walrasowskiej koncepcji równowagi ogólnej i ekonomii dobrobytu, która tworzy system "zamknięty" w ontologii i epistemologii nauki. Wpisuje się w obszar ekonomii pozytywnej. Obecnie dominuje teza, że ekonomia ortodoksyjna nie jest całkowicie wolna od wartości. W opozycji do ortodoksji występuje heterodoksja (zwykle obszar ekonomii aksjologicznej - normatywnej), która jest częściowo definiowana przez "wykluczenie" z kręgu ekonomistów ortodoksyjnych. Ponadto to "koncepcja parasolowa", obejmująca sprzeczne i niejednokrotnie odrębne projekty lub tradycje. Jej twórcy są wybitnymi indywidualistami (często łączą kilka szkół ekonomicznych). Dominującą w tym nurcie metodą stał się krytyczny realizm. Dotyczy on teorii ekonomicznych, które są ze względu na różne aspekty (np. przedmiot analizy) alternatywne wobec mainstreamu. (fragment tekstu)

18

Theory of Economy as the Original Cause of the World Crisis

75%

Jakóbik W.

Contemporary Economics

|

2011

|

5

|

nr 2

4-15

A growing debate around the active role played by the neoliberal ideology and the economy connected with it in the crisis development. The polarisation of researchers in this area is quite significant: starting from the negation of this role to its complete affirmation. This analysis is aimed at contributing to the aforementioned debate, putting forward the following hypothesis: historical development of mainstream economics and its influence, to a considerable extent, determined the outbreak of the large-scale crisis. In the analytic part, I look into some aspects of economic methodology, both orthodox and heterodox, taking my own position on the basis of important literature. Criticism of the traditional paradigm and a review of innovative trends in research do not show a straightforward road, however, which imposes a moderately optimistic outlook on the future, especially as regards the application value of the theory of economy. (original abstract)

19

O matematycznym podejściu do problemów ekonomicznych

75%

Jurek W.

Studia Oeconomica Posnaniensia

|

2013

|

1

|

nr 1

28-39

Artykuł jest podzielony na trzy części traktujące: o (1) miejscu nauk ekonomicznych wśród nauk w ogóle, (2) poglądach wybranych ekonomistów polskich na matematyzację ekonomii, (3) zmatematyzowanym postępowaniu naukowym w ekonomii dzisiaj, o odstępstwach od tego postępowania i potencjalnych konsekwencjach tych odstępstw2. Po dwóch częściach o charakterze przeglądowym, w trzeciej podany jest bardzo ogólny schemat matematycznego podejścia do problemów ekonomicznych i odstępstwa od tego schematu sprowadzające się do dwóch grup problemów: matematyzacji problemów ekonomicznych, które tego nie wymagają; przejmowania przez ekonomię schematów postępowania właściwego innym naukom, w tym biernego stosowania istniejących algorytmów i programów komputerowych. W artykule omówiono też wybrane konsekwencje tych odstępstw dla wyników naukowych. (abstrakt oryginalny)

20

Istota ekonofizyki

75%

Fiedor P., Hołda A.

Studia Ekonomiczne / Polska Akademia Nauk. Instytut Nauk Ekonomicznych

|

2015

|

nr 1 (84)

108-127

Autorzy prezentują nową dyscyplinę naukową powstającą na styku nauk fizycznych i nauk ekonomicznych: ekonofizykę. Prezentacja ta ukierunkowana jest na przybliżenie tego zagadnienia szerszemu gronu ekonomistów w Polsce. Przedstawiono w tym celu szeroki zarys historii użycia metod fizyki w ekonomii na świecie i w Polsce. Następnie zaprezentowano przegląd definicji ekonofizyki oraz wprowadzono definicję autorską. Opisany został proces instytucjonalizacji ekonofizyki w Polsce i na świecie oraz jej odrębność jako pola naukowego w stosunku do neoklasycznej ekonomii głównego nurtu, na tle metodologii nauk ekonomicznych. Taki przegląd stanowi wprowadzenie do szerszej współpracy ekonomistów i fizyków w zakresie ekonofizyki; współpraca ta jest w Polsce opóźniona względem trendów światowych.(abstrakt oryginalny)