Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 113

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  Historia miasta
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
600 rocznica nadania Łodzi praw miejskich, stanowiła asumpt do stworzenia swego rodzaju pomnika miastu - jego pięciotomowej monografii. W dniu 21 lipca 2023 r. zaprezentowano łodzianom pierwszą część publikacji, w której omówiono dzieje miasta do 1820 r.1, zaś 21 listopada 2023 r. w gmachu Biblioteki Uniwersytetu Łódzkiego (UŁ) odbyła się uroczysta premiera drugiego tomu monografii Łódź poprzez wieki. Historia miasta (1820-1914)2. W tym samym miejscu - 20 czerwca 2024 r. - zaprezentowano trzeci tom serii3. Miesiąc później, a rok po premierze pierwszego wolumenu - 19 lipca 2024 r. - mieszkańcy miasta uczestniczyli w promocji czwartego tomu monografii.
Kolejny raz Biblioteka Uniwersytetu Łódzkiego (UŁ) miała okazję gościć licznych pasjonatów historii Łodzi na uroczystej premierze trzeciego już tomu monografii Łódź poprzez wieki. Historia miasta. Tym razem autorzy skupili się na latach 1914-1945, przybliżając czytelnikom burzliwe czasy dwóch wojen światowych oraz tzw. międzywojnia.(fragment tekstu)
Funkcjonalne centrum (CBD) historycznego miasta Kioto (załóż, w 794 pod nazwą Heian-kyo) tworzą dwie dzielnice administracyjne: Nakagyo-ku i Shimogyo-ku o łącznej pow. 14,2 km2 (2,3% pow. miasta), zamieszkałe przez 161,8 tys. osób (11,1% ogółu ludności Kioto). Reprezentujące ośrodek dyspozycyjny miasta w zakresie zarządzania i administracji oraz finansów i handlu, notuje bardzo wysoki stopień historycznego dziedzictwa zarówno w zakresie struktur przestrzennych jak i funkcjonalnych. Związane jest to zasadniczo z faktem rządowej ochrony jego staromiejskiej tkanki urbanistycznej oraz tradycyjnych zawodów (głównie w ramach rzemiosła przemysłowego i artystycznego). Od przełomu 1955/1960 obszar CBD objęty jest procesem wyludniania, który za okres 1955-1995 odnotował wielkość 93,3% (z 312,7 tys. do 161,8 tys. osób - Ryc.l). Notowany jest tu równocześnie rosnący stopień zróżnicowania pomiędzy nocnym (N) i dziennym (D) zaludnieniem (w 1995 osiągnął poziom D/N=91,0%). Związany jest on zasadniczo z napływem w ciągu dnia licznej rzeszy czynnej zawodowo ludność znajdującej zatrudnienie w instytucjach, placówkach handlowych i usługowych (D/N= 163,8%). Sprawia to, że czynni zawodowo nocnego centrum Kioto reprezentują 11,7% tej kategorii ludności całego miasta, by w ciągu dnia zwiększyć swój udział aż do 27,3%. Powyższe okoliczności muszą powodować dobowe przemiany funkcjonalne i społeczno-ekonomicznej struktury CBD. W kategoriach nocnego zaludnienia znamionuje je dominacja zatrudnionych w sektorze III (73,8% ogółu czynnych zawodowo) z charakterystyczną strukturalną równowagą pracowników handlu (35,2%) oraz usług (34,3%). Znamienny dla CBD Kioto jest bardzo wysoki udział osób zatrudnionych w sektorze II (26,1% ogółu czynnych zawodowo) a w szczególności w przemyśle (21,3%), który ma swe źródło w silnym rozwoju rzemiosła artystycznego, przemysłowego i przemysłu poligraficznego. W ciągu dnia najwyższy wskaźnik wzrostu notują pracownicy sektora III (D/N= 186,5%) z udziałem 80,2% ogółu zatrudnionych, a wśród nich reprezentantów zawodów kategorii FIRE (D/N=600,0%) reprezentujących 8,5% og. liczby pracowników dziennego CBD. W związku z relatywnie niskim wzrostem zatrudnionych w sektorze II (D/N=97,8%) zmniejszają oni swój udział do 19,7% (Tab. 1). Znamienna dla CBD Kioto dominacja wśród czynnej zawodowo ludności pracowników handlu i usług przy względnie wysokim udziale zatrudnionych w przemyśle, znajduje wyraz w specyficznym wizerunku jego społeczno-ekonomicznej struktury Najbardziej charakterystyczny jest względnie bardzo wysoki udział w kategoriach nocnego zaludnienia grey collar workers (35,9%) a pośród nich pracowników handlu (30,0% og. czynnych zawodowo). Swoistym ewenementem jest relatywnie niski odsetek white collar workers (35,8%), związany głównie z symboliczną obecnością pracowników sfery zarządzania i administracji (4,9% og. czynnej zawodowo ludności). Równocześnie zwraca uwagę fakt wysokiej pozycji blue collar workers (28,3%). Nie mniej znamienny obraz społeczno-ekonomicznej struktury prezentuje CBD Kioto w ciągu dnia, gdzie średnio po 40,0% czynnej zawodowo ludności przypada nà reprezentantów white collar i grey collar workers. Za szczególnie charakterystyczny uznać należy także fakt względnie niskiego udziału pracowników biurowych (24,7% którzy odnotowują zarazem najwyższy wskaźnik wzrostu pośród wszystkich grup społeczno-ekonomicznych centrum (D/N=242,6%). Osobliwością strukturalną dziennego centrum Kioto jest poza tym bardzo wysoki odsetek pracowników handlu (27,8%) przy względnie silnej strukturalnej pozycji zatrudnionych w usługach (11,8% - Tab. 2). (abstrakt oryginalny)
Cel. Zdefiniowanie przestrzeni literackiej miast przemianowanych. Egzemplifikacją uczyniony zostanie Gdańsk/Wolne Miasto Gdańsk/Danzig; na jego przykładzie wskażę możliwe sposoby odzyskiwania przez turystę-antropologa przemianowanych przestrzeni. Metoda. Autorka artykułu proponuje wykorzystanie w turystyce teorii hermeneutycznej i ukazuje, jaką rolę w interpretacji miejsc, do których przybywa turysta, może odegrać ta jedna z najstarszych metod odczytywania ukrytych sensów dzieł, pozwalająca także rekonstruować kolejne warstwy miejskiej, palimpsestowej historii. Wyniki. Analiza problemu wskazuje na możliwości wykorzystania potencjału literackiego przemianowanych miast dla potrzeb utworzenia europejskiej tematycznej trasy turystycznej. Ograniczenia badań i wnioskowania. Ograniczenia egzemplifikacji do jednego miasta, Gdańska. Idealny modus poznania zakłada doświadczenie i obrazu literackiego, i turystyczne dotknięcie fizycznej przestrzeni. Implikacje praktyczne. Wdrożenie produktu turystycznego - szlak/trasa pt. Literacki Gdańsk. Oryginalność. Publikacja zakłada nowatorskie podejście do wykorzystania i wzbogacenia produktu turystycznego miast oraz ujrzenia miast przemianowanych Europy Środkowej i Wschodniej jako potencjalnego szlaku. Rodzaj pracy. Artykuł prezentujący koncepcję z próbą jej empirycznej weryfikacji. (abstrakt oryginalny)
5
61%
Cel. Charakterystyka jednego z najstarszych polskich przewodników turystycznych, zatytułowanego Pielgrzym włoski, albo krótkie Rzymu i miast przedniejszych włoskich krótkie opisanie, przedstawienie sylwetki jego autora - Franciszka Cezarego, a także określenie znaczenia tej publikacji w ramach najstarszej polskiej literatury przewodnikowej. Metoda. Analiza treści badanego przewodnika, odniesienie go do włoskiego pierwowzoru L'antichità di Roma Andrei Palladia (analiza porównawcza), wykorzystanie literatury dotyczącej osoby Franciszka Cezarego, a także opracowań z zakresu historii turystyki. Wyniki. Przeprowadzone badania wykazały, że omówiony w artykule Pielgrzym włoski stanowi istotny, a jednocześnie niedoceniany w literaturze naukowej wkład w kształtowanie się polskiej literatury przewodnikowej, zaś osobę Franciszka Cezarego należy uznać za jednego z prekursorów tworzenia tego rodzaju opracowań. Zasadniczy tekst przewodnika został zaczerpnięty z książki Andrei Palladia na temat starożytności rzymskich i stanowi drugi (po francuskim) przekład tego dzieła. Cezary jest natomiast autorem erudycyjnej przedmowy, stanowiącej dedykację dla księcia Pawła Janusza Ostrogskiego, a także zamieszczonego na końcu zestawienia informacji praktycznych na temat tras przejazdu, noclegów i walut obowiązujących w mijanych po drodze do Włoch krajach. Ograniczenia badań i wnioskowania. Słaby stan wiedzy na temat początków polskiej literatury przewodnikowej utrudnia przedstawienie pełniejszego kontekstu kulturowego, w jakim osadzona jest omawiana publikacja. Implikacje praktyczne. Praca wskazuje na konieczność prowadzenia szczegółowych badań nad najstarszymi polskimi przewodnikami turystycznymi. Oryginalność pracy. Artykuł dotyczy ważnego dla polskiej historiografii turystycznej opracowania, które do tej pory nie uzyskało omówienia w literaturze naukowej z zakresu historii turystyki. Rodzaj pracy. Artykuł o charakterze przeglądowym. (abstrakt oryginalny)
W niniejszym szkicu - poświęconym pamięci Profesora Karola Bromka - pragnę wskazać na duże zainteresowanie Krakowem ze strony geografów zagranicznych. Niewątpliwie najważniejszym, a zarazem najobszerniejszym dziełem autora zagranicznego o Krakowie jest Lacittá di Cracovia, profesora geografii Uniwersytetu we Florencji Piero Innocenti (1973). Jest to doskonała synteza genezy i rozwoju oraz współczesnej struktury funkcjonalnej i przestrzennej miasta Krakowa. Do monografii Krakowa Piero Innocentiego nawiązuje w pewnym sensie po 14 latach w swym opracowaniu inny włoski geograf, profesor Uniwersytetu Rzymskiego Gino De Vecchis (Roma 1987). Autor koncentruje się w tej pracy na problemach i konfliktach w rozwoju Krakowa po 2.wojnie światowej. Kolejnym imponującym dziełem o Krakowie jest książka angielskiego geografa Francisa W. Cartera, wykładowcy Uniwersytetu Londyńskiego (Cambridge 1994). Jest to praca geograficzno-historyczna traktująca o powiązaniach handlowych i Krakowa od lokacji miasta w 1257 r. do 3.rozbioru Polski (1795). Pracę ilustrują liczne maру przepływu ważniejszych towarów z i do Krakowa. Wynika z nich, iż w szczytowym okresie rozwoju, tj. w XVI wieku, powiązania handlowe Krakowa sięgały po południową Anglię na zachodzie, po Moskwę na wschodzie, po Morze Czarne na południowym wschodzie i po północne Włochy na południu. Według autora, Kraków należał do większych emporiów handlowych ówczesnej Europy. Miasto Kraków jest również wdzięcznym i pouczającym obiektem geograficzno-dydaktycznym. Jako taki został potraktowany w interesującej publikacji Krakau und Nowa Huta. Alte und neue Städte in Polen przez zespół geografów niemieckich z Uniwersytetu w Osnabrück (Breit G. i in., 1980). Cel dydaktyczny przyświecał szeregu jeszcze innym opracowaniom zagranicznym o Krakowie (np. Wallert 2000) i in. Kraków budził też zainteresowanie u wielu zagranicznych studentów geografii, którzy za przedmiot swych prac dyplomowych obierali wybrane problemy bądź też dzielnice miasta Krakowa. Szereg takich dyplomantów z Niemiec, Francji, Wlk. Brytanii, Belgii i in. przewinęło się przez Instytut Geografii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jednym z nich był Dietmar Falk, student geografii Uniwersytetu w Kolonii, którego dojrzała naukowo praca dyplomowa dotycząca przemian Starego Miasta w Krakowie została opublikowana (Falk 1994). Wcześniej inny dyplomant Andrew Ryder, analizował kombinat Huty Lenina w Nowej Hucie jako przykład "biegunów wzrostu" w Polsce (Ryder 1990). W drugiej grupie opracowań obcojęzycznych dotyczących Krakowa ująłem prace wspólne autorów zagranicznych i polskich. Do takich kooperacji dochodziło w rezultacie wzajemnych kontaktów naukowych i dłuższych wizyt partnerów zagranicznych w Krakowie (patrz bibliografia). Wyróżnić też można grupę opracowań o Krakowie autorów polskich opublikowanych za granicą, z reguły zamawianych przez redakcje zagraniczne (por. bibliografię). W zakończeniu można wyrazić przekonanie, iż miasto Kraków nie przestanie również w przyszłości budzić zainteresowania autorów i wydawnictw zagranicznych, przy czym mogą się zmienić akcenty czy punkty ciężkości w opisach i analizach tego miasta. Kraków bywa w ostatnich latach coraz silniej postrzegany jako europejskie centrum kultury i ośrodek międzynarodowych spotkań. Rośnie też znaczenie nowoczesnego przemysłu i myśli naukowo-technicznej coraz ściślej powiązanej z wyższymi uczelniami Krakowa. Nie bez znaczenia jest też coraz bardziej sprzyjający "klimat" dla lokalizacji inwestycji zagranicznych w Krakowie i w jego najbliższym otoczeniu. Oby ten swego rodzaju "genius loci" Krakowa sprzyjał rozwojowi miasta. (abstrakt oryginalny)
W pracy zaprezentowano badania dotyczące analizy studni miejskiej zlokalizowanej na płycie rynku w Bieruniu. Zrealizowane zostały w kontekście postrzegania jej jako elementu szczególnego w otoczeniu, posiadającego znamiona wyjątkowości i unikatowości wynikające z ważności i różnorodności wpisanych w nią treści - ideografii - które wpłynęły na jej powstanie. Ślady aktywności człowieka, zawierające się w jej strukturze funkcjonalno - przestrzennej, odczytano na następujących płaszczyznach: kultury, sztuki, historii, techniki oraz zmian zachodzących w środowisku przyrodniczym pod wpływem działalności człowieka i działań natury. Stwierdzono, że studnia jest wyróżnikiem miejsca lokalizacji, nośnikiem informacji historycznych i kulturowych. Jest obiektem małej architektury, który poprzez dominującą na niej grupę rzeźbiarską Utopców, w sposób zmaterializowany wprowadza w jedną z najważniejszych przestrzeni publicznych miasta - rynek - legendy i podania przekazywane z pokolenia na pokolenie. Może być także odbierana/odczytywana na płaszczyźnie swoistej syntezy, upamiętnienia nieistniejących i/lub zdegradowanych obiektów budowlanych oraz cech środowiska naturalnego i jego przekształceń. (abstrakt oryginalny)
Występujący współcześnie niemal we wszystkich językach europejskich termin "burmistrz" wywodzi się od niemieckiego określenia burgemeister i niezmiennie - od czasu średniowiecza - oznacza urzędnika zarządzającego miastem. W artykule przedstawiono rozwiązania w zakresie samorządu miejskiego bazując na doświadczeniach Wielkopolski z końca XIX i początku XX wieku.
Niniejszy artykuł ukazuje ewolucję układu urbanistycznego Tbilisi - obecnej stolicy Gruzji - na przestrzeni dziejów. Struktura tekstu zachowuje chronologiczny układ wydarzeń od powstania miasta. Omówiono także jego urbanistyczną specyfikę wynikająca z lokalizacji Tbilisi w kotlinie rzeki Mtkwari. Na zakończenie dokonano ogólnego przeglądu podstaw prawnych rozwoju miasta z początku XXI w.Determinują one bowiem praktyczne możliwości wykorzystania urbanistycznego dziedzictwa stołecznego miasta. Tekst oparty jest na dokumentach rewitalizacji urbanistycznej Tbilisi, jakie opracowano na początku 2000 r. w ramach projektu współfinansowanego przez Radę Europy i Gruzińską Fundację Ochrony Dziedzictwa Kulturowego. (fragment abstraktu oryginalnego)
Najnowsze wyniki badań jasno pokazują, że rozwój Chełma należy łączyć z działalnością księcia, późniejszego króla Rusi, Daniela Romanowicza. Fakt ten od dawna jest znany w literaturze4. Paradoksalnie nie odpowiedziano w niej na pytanie, dlaczego władca ów zdecydował się uczynić Chełm stolicą swojego księstwa, rezygnując równocześnie z kierowania księstwem z mającego dawną tradycję Halicza, oraz przenieść tu biskupstwo z Uhruska i wznieść tu swój dwór. Pojedyncze opinie wyjaśniające ten fenomen pojawiły się na marginesie prowadzonych studiów. Ciągle jednakże brakuje pełnej genezy tego ośrodka. Celem niniejszego tekstu jest przedstawienie powodów, które skłoniły Daniela Romanowicza do działań na rzecz zwiększenia znaczenia Chełma. (fragment tekstu)
11
Content available remote Sacred Places in Lviv - Their Changing Significance and Functions
61%
In the paper, issues of a multitude of functions of sacred places in Lviv are considered. The problem is presented on the example of selected religious sites that were established in distinct periods of the development of the city and refers to different religious denominations. At present, various functions are mixing in the sacred complexes of Lviv. The author tries to formulate some general conclusions concerning their contemporary role and leading types of activity. These findings are based, most of all, on analyses of the facts related to the history of Lviv, circumstances of its foundation, various transformations, and modern functions of the selected sites. (original abstract)
Konieczność wprowadzania oficjalnego nazewnictwa w przestrzeni publicznej, absolutnie przecież niezbędnego do prawidłowego poruszania się w niej, zarówno w aspekcie prawnym, jak i najprostszych potrzeb życia codziennego, stawia przed nami od wieków pytanie o jego charakter, niesiony przez nie inny niż tylko informacyjny przekaz oraz jego związki i relacje z pamięcią zbiorową społeczeństwa w którym funkcjonuje. Odpowiedzi na nie można poszukiwać, śledząc historyczny proces nadawania nazw ulicom Krakowa, prowadzący aż do najnowszych zmian związanych tzw. "ustawą dekomunizcyjną". Poddany przy tym analizie zostaje polityczny, jak i nieodłącznie powiązany z nim na tym polu, prawny aspekt omawianego zjawiska. Refleksja ta dostarcza wielu ciekawych wniosków, nie tylko w zakresie ewolucji sposobów kreowania pamięci zbiorowej przez władzę, ale także tego jaki ślad w nazewnictwie pozostawiają historyczne przemiany społeczno-polityczne oraz tego, czy zmiany nazewnictwa realnym środkiem wpływania na tożsamość zbiorową, czy też relacja ta ma raczej odwrotny charakter. (abstrakt oryginalny)
Poszerzające się obszary zabudowy zmuszają do rozciągania sieci uzbrojenia technicznego, zwiększają odległości do usług podstawowych i osłabiają bezpośrednie kontakty społeczne mieszkańców. Samochód staje się podstawowym środkiem komunikacyjnym zapewniającym dostępność miejsc pracy, szkół, usług bytowych i innych potrzeb, które tradycyjnie w małym mieście były w zasięgu ruchu pieszego. Powiększający się obszar zurbanizowany podnosi także społeczne koszty użytkowania przestrzeni lub obniża jakość jej zagospodarowania. (fragment tekstu)
Ruda Śląska to jedno z wielu miast konkurbacji Górnośląskiej, a zarazem największa gmina górnicza w Polsce. Miasto to powstało ze "zlepku" kilkunastu dzielnic m.in. Rudy, Nowego Bytomia, Bykowiny, Kochłowic, Halemby. (fragment tekstu)
Opracowanie na temat nazw miejscowości, które działają na wyobraźnię i fascynują człowieka. Autor uświadamia czytelnikowi, że przepisy oraz ludzie to dwa główne czynniki wpływające na prawidłowe nadawanie nazw miejscowościom. Odpowiednie przepisy, zarówno proceduralne, jak i materialne, mogą pozytywnie wpływać na porządek nazw miejscowości w danym państwie. Wykształceni, wyczuleni na brzmienia i konteksty historyczne nazw miejscowości ludzie mają szanse dbać o piękno i mądrość nazewnictwa miast i wsi.
16
Content available remote Miasto gruzińskie - semantyka wybranych pojęć
61%
Miejscowości zlokalizowane na terenie (obecnej) Gruzji mają przeważnie starożytną i wczesnośredniowieczną genezę. Z tychże okresów pochodzi znaczna część gruzińskojęzycznych terminów opisujących miasto, miejskość i jego mieszkańców. Celem artykułu jest przybliżenie fenomenu miejskości w kontekście semantyki kilku podstawowych pojęć. Znajomość genezy terminu pozwala, zdaniem autorki, dostrzec kulturową pojemność miejsca, do określania których są one używane. W końcowej części tekstu, rozpatrywane wcześniej pojęcia, postrzegane są jako nośniki pamięci historycznej i kulturowej. (abstrakt oryginalny)
The present paper aims at describing one of the important symbols of the Cieszyn and Český Cieszyn - a tram line, a cultural heritage around which the history of both border towns can be written. The history of the Cieszyn tram line in the years 1911-1921 was depicted in the first part. The second part presents its current state and various ways of commemorating the tram line (which were undertaken after 2004), such as a joint bilingual theatre project of the Polish Stage and the Czech Stage of the Tĕšínské Divadlo (Cieszyn Theatre) in Český Cieszyn. The project is entitled Těšínské niebo Cieszyńskie nebe (Cieszyn Sky). There is another cross-border project entitled "Tramwaj Cieszyński wrócił! Těšínská tramvaj se vrátila!" (The Cieszyn tram is back) and many other valuable and diverse initiatives. The third part of this article describes two big cross-border projects: 1) "An analysis of the possibility to restore the tram line as a tourist attraction in Cieszyn and Czech Cieszyn"; 2) "On the trail of Cieszyn tram line - development of the cross-border tourism". A number of activities undertaken and implemented in the second project were specified. The subject of the longer description was the greatest tourist attraction on the reconstructed famous tram route - a faithful replica of the Cieszyn Ringhoffer. The summary underlines that both the history of the Cieszyn tram line and the process of its commemoration and restoration depended on the political and social events, which have been of international importance. It was also emphasized that the symbolism of the Cieszyn tram line has changed over the years - from a symbol of the Cieszyn and Czech Cieszyn unification and integration of the societies inhabiting them, to "a core metaphor of one city as it was before 1920". (original abstract)
Turek jest najdalej wysuniętym na wschód miastem Wielkopolski. Stąd też jego rola w historii regionu traktowana jest dość marginalnie. W artykule opisano kształtowanie się społeczności i administracji związanej z regionem Wielkopolski, odbudowę miasteczka po I wojnie światowej, problemy społeczno-gospodarcze oraz kulturę i oświatę Turka w okresie międzywojennym.
Autor pochyla się nad historycznymi przypadkami transferów stolic na nowe miejsca. Najbardziej znanymi z nich są przeniesienia siedzib rządów z Konstantynopola do Ankary oraz z Rio de Janeiro do Brasilii. Działań tego typu było jednak znacznie więcej w dziejach. Motywowały je czynniki ekonomiczne oraz polityczne. Nieraz transfer bywał fragmentem szerzej rozumianego projektu narodowego; odgrywał też istotną rolę w kształtowaniu narodowej symboliki. Projekt nowej stolicy miewał nieraz cechy utopijnego miasta idealnego, jakim z natury rzeczy nie mogła się stać. (abstrakt oryginalny)
Omówiono przesłanki uruchomienia miejskiej komunikacji autobusowej w Krakowie w 1927 roku. Wskazano na niektóre aspekty techniczne i organizacyjne utrzymania taboru oraz przedstawiono przykładowe rozkłady jazdy autobusów z 1932 roku. W zakończeniu podano wykaz zarekwirowanego przez okupanta taboru.
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.