Wyniki wyszukiwania - BazEkon

1

Nacjonalizmy Wschodnioeuropejskie

100%

Dalos G.

Przegląd Zachodni

|

1995

|

nr 1

69-74

Autor analizuje upadek komunizmu oraz przedstawia przyczyny obecnych konfliktów w krajach byłego Związku Radzieckiego. Jego zdaniem przyczyną wojen są stare nacjonalizmy, które zostały zaktualizowane w warunkach postkomunistycznego chaosu.

2

Narodotwórcza rola nacjonalizmu : przypadek dawnej Jugosławii

100%

Brol J.

Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu. Nauki Humanistyczne

|

2003

|

8

|

nr 1008

156-164

Niniejszy artykuł przybliża powyższe spojrzenia na procesy narodowo-etniczne, jest także próbą rekonstrukcji tworzenia się narodu jugosłowiańskiego w sposób planowany, za pomocą kreowania nacjonalizmu przez instytucje dawnej Socjalistycznej Federacji Republik Jugosławii. Specyfikę tego wielonarodowego i wieloetnicznego kraju najlepiej oddaje określenie go za pomocą metafory "tygla narodów bałkańskich", z których miał wykształcić się jeden naród - jugosłowiański. (fragment tekstu)

3

Trzecia fala nacjonalizmu w XXI w. Populistyczne Partie Radykalnej Prawicy (PRRP) w państwach Unii Europejskiej w Europie Środkowo-Wschodniej

80%

Rdzanek D., Wojtaszak A.

Społeczeństwo i Polityka

|

2019

|

nr 4(61)

11-23

Prezentowany artykuł dotyczy problemu wzrostu poparcia dla formacji nacjonalistycznych w państwach Europy Środkowo-Wschodniej. Autorzy przeanalizowali przyczyny poparcia dla formacji prawicowych, głównie nacjonalistycznych, mieszczących się w określeniu Populistyczne Partie Radykalnej Prawicy w sześciu państwach postkomunistycznych (Bułgaria, Czechy, Polska, Rumunia, Słowacja, Węgry) oraz trzech państwach posowieckich (Estonia, Litwa i Łotwa), które są członkami Unii Europejskiej. Wzrost postaw nacjonalistycznych związany jest z eurosceptycyzmem, natywizmem, wrogością wobec imigrantów, islamofobią, poparciem dla idei państwa narodowego oraz obawami przed pozostawaniem na marginesie UE(abstrakt oryginalny)

4

Nacjonalizm Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów jako wyraz tendencji nurtujących mniejszość ukraińską na południowo-wschodnich ziemiach II Rzeczypospolitej - doktryna i praktyka

80%

Grott B.

Społeczeństwo i Polityka

|

2018

|

nr 2(55)

9-20

Nacjonalizm ukraiński w ujęciu jego głównego ideologa Dmytra Doncowa1 był osadzony na fundamencie darwinizmu społecznego. Jak pisał badacz tej ukraińskiej doktryny i działalności jej wyznawców Wiktor Poliszczuk, "darwinizm społeczny, jako kierunek socjologiczny, zwany również kierunkiem «walki o byt» przenosił do badań nad społeczeństwem teorie walki o byt i doboru naturalnego Karola Darwina i usiłował za jego pomocą wyjaśniać życie społeczne, jego rozwój i przemiany" 2. Poliszczuk pisał dalej: "według poglądów zwolenników darwinizmu społecznego rozwój społeczeństwa jest funkcją międzygrupowej i wewnątrzgrupowej walki o byt. Natura według nich dostarcza zbyt mało środków egzystencji, dlatego w życiu społecznym stale toczy się walka wszystkich przeciwko wszystkim o zdobycie środków niezbędnych do istnienia. Udaje się to tylko osobnikom i grupom silniejszym, umiejącym podporządkować sobie jednostki i grupy słabsze. Według darwinizmu społecznego humanizacja stosunków międzyludzkich przynosi szkodę społeczeństwu i osłabia rozwój społeczny". (fragment tekstu)

5

Srebrenica: where the war never ended

80%

Violante A.

Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Socio-Oeconomica

|

2015

|

nr 21 Geografia historyczna. Wyzwania przyszłości

137-156

W Bośni i Hercegowinie, zmienionych zarówno przez wojnę 1992-1995, jak i narzucony z zewnątrz układ z Dayton, który sformalizował podział kraju oparty o przynależność narodowościową, kontrasty i problemy, które wybuchły podczas konfliktu są w dalszym ciągu nierozwiązane. Siły polityczne nadal opierają swoją władzę na kwestiach nacjonalistycznych, podczas gdy ludność straciła już wiarę w możliwość poprawy sytuacji gospodarczej. Dobrym przykładem omówionej sytuacji jest miasto Srebrenica i jego otoczenie, gdzie miało miejsce największe po II wojnie światowej ludobójstwo w Europie. Spoczywają tam tysiące muzułmanów zabitych w lipcu 1995 roku pod okiem sił zbrojnych ONZ. Cmentarz, namacalny symbol tragicznych wydarzeń, jakie miały tu miejsce pod koniec XX wieku - nie tak różny od nazistowskich obozów koncentracyjnych, zachowanych jako miejsca pamięci oraz przestroga dla przyszłych pokoleń - winien wyzwalać w ludziach szacunek. Niestety tak się nie dzieje. Obszar ten zamieszkały jest w większości przez Serbów i stale narażony na obelgi i nadużycia ze strony przechodniów. Dwadzieścia lat po ludobójstwie - które jest uznawane jedynie przez muzułmanów, nie zaś przez Serbów - prawdziwy pokój wydaje się nadal sprawą odległą, zaś grupy narodowościowe - byli wrogowie, ale ciągle rywale - uważają, że tylko ich zmarłym należy się pamięć i szacunek, uznając pozostałe ofiary za efekt rozgłosu medialnego. Jeśli trzecie tysiąclecie Europy naznaczają tak trudne do rozwiązania konflikty, warto podjąć dyskusję nad sytuacją i przyszłością tego kontynentu. (abstrakt oryginalny)

6

Partie nacjonalistyczne w Hiszpanii a kwestia tożsamości narodowych

80%

Sroka A.

Przegląd Europejski

|

2008

|

nr 2

114-139

W niniejszym artykule zostanie dokonana próba uchwycenia relacji między oczekiwaniami społecznymi w kwestii ustroju terytorialnego a postulatami partii politycznych w tej materii. (fragment tekstu)

7

Eurazjatyzm a Unia Europejska : Religijny aspekt idei Wielkiej Rusi

80%

Kwiecień M.

Człowiek i Społeczeństwo / Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Wydział Nauk Społecznych

|

2004

|

23 Współczesna Europa w procesie integracji

93-101

Relacje Rosji i Unii Europejskiej wyraża pogląd, iż są to organizmy sobie obce, a wręcz wrogie. Twierdzenie to sformułował Mikołaj Danilewski u schyłku XIX wieku. Sytuacja ta sprzyja odżywaniu w społeczeństwie rosyjskim po upadku ZSRR idei Eurazjatyzmu. Szczególne znaczenie dla tej idei ma prawosławie.

8

Polityka wewnętrzna ChRL jako czynnik w relacjach chińsko-indyjskich

80%

Okraska T.

Studia Politicae Universitatis Silesiensis

|

2015

|

14

137-161

The article focuses on the analysis of internal factors of Chinese foreign policy, paying particular attention to their impact on Sino-Indian relations. It addresses the question of making China policy, the impacts of actors such as the military and the various factions within the Communist Party of China. Has been widely discussed topic of Chinese nationalism and its current and potential impact on policy making in the PRC. The author pays particular attention to the changes in the Chinese policy, which take place after the adoption of state power by Xi Jinping in 2012. Xi tries to be a strong leader, and be able to concentrate in his hand more power than its predecessors. Both intended and unexpected effects of their actions can have a significant impact on China's policy towards India and other countries. Reflections in the article refer often to the history of Middle Kingdom, because China has a great sense of historicity of their own civilization. No coincidence that one of the most frequently cited in discussions on China's foreign policy is an ancient strategic treatise "The Art of War" by Sun Tzu(original abstract)

9

Wpływ idei nacjonalistycznych na środkowoeuropejską prahistorię

80%

Kurnatowski S., Kurnatowska Z.

Przegląd Zachodni

|

2004

|

nr 3

21-34

Autorzy rozpoczynają artykuł wprowadzeniem konceptu etniczności i zwracają uwagę na dwa aspekty etniczności, które są używane we współczesnej nauce: etniczność postrzegana jako kulturalny bądź polityczny fenomen. Etniczność rozumiana jako polityczny koncept, uważana przez autorów za nieuprawnione stanowisko, była przyczyną powstania nacjonalizmu, który stopniowo osiągał momentum w Europie od 17-tego wieku, i od 19-tego wieku zaczął wywierać znaczący wpływ na nauki humanistyczne. Prehistoria, dyscyplina, która powstała w 19-tym wieku, zadoptowała teorie i zagadnienia rozwinięte przez inne nauki. Szczególnie uwidoczniło się to zjawisko w niemieckich i polskich prehistorycznych studiach. Ponadto, archeologia ze swoimi " niemymi źródłami" stała się dla wielu dyscyplin nauki wygodnym zestawem argumentów, które wspierały każdą wybraną sytuację z przeszłości. To prowadziło do wysoce niefortunnego konglomeratu współzależności, które były nieweryfikowalne i zbudowane na metodologicznym nieporozumieniu, a zagrzewane patriotycznymi emocjami - z jednej strony niemieckimi, z drugiej polskimi. Argumentacja obu stron debaty była później użyta w radykalizujacej się wersji przez polityczną propagandę.

10

Społeczno-polityczny wymiar radykalizacji nacjonalistycznej w Polsce

80%

Jurczyszyn Ł.

Trzeci Sektor: kwartalnik o problematyce społeczeństwa obywatelskiego

|

2016

|

nr 2/3 Między obywatelskim, społecznym i narodowym : Społeczeństwo obywatelskie wobec tradycji narodowej. Tradycja narodowa wobec społeczeństwa obywatelskiego

28-32

Artykuł omawia przejawy procesu nacjonalistycznej radykalizacji, które można zaobserwować na poziomie społecznym i politycznym w Polsce. Autor omawia wybrane badania ilościowe i jakościowe w tym zakresie. Wskazuje, że aby skuteczniej przeciwdziałać najbardziej negatywnym przejawom radykalnego nacjonalizmu, takim jak grupowa przemoc fizyczna, niezbędne jest rozumienie uwarunkowań tego procesu i obserwowanie z bliska jego dynamiki przez badania terenowe. (abstrakt oryginalny)

11

Some Remarks on the Ideological Core and Political Pillars of the So-Called Islamic State

80%

Sazonov V., Ploom I.

Modern Management Review

|

2021

|

26

|

nr 1

59-80

The article focuses on the ideological pillars of the ISIS or the so-called Islamic State and aims to explain the ideological core of the ISIS by examining the roots and pillars of this extreme terrorist Jihadists, Wahhabist and Salafist organization. The article seeks and explores the roots in Jihadism, radical form of Salafism and partially radical Arab nationalism, but it also looks partially at the "legacy" of Saddam Hussein's regime (1979-2003) in Iraq (many former high ranked officers of Saddam's military, BAATH party and also several intelligence officers were actively involved in ISIS) and the Arab post-colonial and post-cold war world. (original abstract)

12

Western (civic) versus Eastern (ethnic) Nationalism. The Origins and Critique of the Dichotomy

80%

Jaskułowski K.

Polish Sociological Review

|

2010

|

nr 3 (171)

289-304

The author focuses on Hans Kohn (1891-1971) who is generally regarded as the founding father of modern Anglophone academic research on nationalism. He was first to adopt a more neutral stance toward nationalism, one that made sustained attempt at dispassionate analysis of the phenomenon in order to define, classify and explain it. However, not only did he bring in a innovative and novel perspective to the subject by producing broad comparative studies but he was responsible for introducing one of the basic and long-lasting themes to the study of nationalism, namely a strongly moralistic distinction between a good nationalism, which he associated with the West, and a bad nationalism allegedly typical for the non-Western world. The paper discusses three questions: first, how did Kohn conceptualize the differences between the two types of nationalism? Second, how and why did he come to his conclusions and, finally, if it can be argued as many authors claim, that his discrimination between the two types of nationalism are valid and useful? (original abstract)

13

Selected Aspects of Historical Policy Towards the Slovak National Uprising in the Slovak Republic

80%

Żarna K.

Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej

|

2020

|

Vol. 18, z. 2 Polityka pamięci i konflikty pamięci w Europie Środkowej i Wschodniej

165-186

Republika Słowacka jest państwem, które powstało w wyniku rozpadu Czeskiej i Słowackiej Republiki Federacyjnej w dniu 1 stycznia 1993 r. Słowacy nie mają bogatych tradycji własnej państwowości. Przez blisko tysiąc lat ziemie słowackie znajdowały się w orbicie wpływów węgierskich, tworzyli też wspólne państwo z Czechami, jednak to ci drudzy mieli dominującą pozycję. Jedyny okres posiadania własnej państwowości to lata 1939- 1945, czyli funkcjonowanie Państwa Słowackiego / Republiki Słowackiej. Było to jednak państwo satelickie III Rzeszy. Artykuł dotyczy wybranych aspektów polityki historycznej wobec II wojny światowej pojawiających się w dyskursie politycznym w Republice Słowackiej. Analizie zostały poddane kwestie budzące skrajne emocje: słowackie powstanie narodowe oraz Państwo Słowackie / Republika Słowacka. Przeanalizowano również działalność Partii Ludowej - Nasza Słowacja, która jako jedyna odwołuje się do tradycji państwa słowackiego w latach 1939-1945 oraz atakuje Słowackie Powstanie Narodowe. Studiom poddano stenogramy z posiedzeń Słowackiej Rady Narodowej, artykuły prasowe oraz programy poszczególnych partii politycznych, a także wypowiedzi polityków, ze szczególnym uwzględnieniem Partii Ludowej - Nasza Słowacja. W artykule zastosowano metodę komparatystyczną i studium przypadku.(abstrakt oryginalny)

14

Dyskusja z konstruktywistyczną teorią narodu jako spór pozorny: przypadek Miroslava Hrocha

80%

Kilias J.

Zeszyt Naukowy / Wyższa Szkoła Ekonomii i Administracji w Kielcach

|

2001

|

nr 3

99-113

Artykuł poświęcono współczesnej dyskusji dotyczącej pochodzenia nowoczesnych narodów. Wskazano na źródła sporu oraz polemikę toczoną przez antropologa Ernesta Gellnera z historykiem Miroslavem Hrochem.

15

Chram Yasukuni jako symbol japońskiego nacjonalizmu

80%

Pletnia M.

Krakowskie Studia Międzynarodowe

|

2010

|

nr 1 Idee i ideologie w krajach Azji i Afryki

213-227

2 września 1945 r. na pokładzie amerykańskiego okrętu "Missouri" Japonia podpisała kapitulację. Wydawało się, że wraz z kapitulacją odszedł w przeszłość przesycony ksenofobią japoński nacjonalizm. Przez następne pół wieku Japonia budowała obraz nowoczesnego, otwartego na Zachód państwa, w którym wszelkie tendencje nacjonalistyczne już dawno zanikły, a pozostał jedynie zdrowy patriotyzm. Japonia pragnęła być także widziana jako jeden z najzagorzalszych orędowników pokoju na świecie. Jednak pod tym oficjalnym wizerunkiem ciągle pozostawały nieujarzmione imperialne ambicje oraz poczucie kulturowej wyższości narodu japońskiego nad innymi narodami Azji Wschodniej. Symbolem współczesnego japońskiego nacjonalizmu jest chram Yasukuni (Jasukuni). (fragment tekstu)

16

Ideologiczne podstawy maoistowskiego nacjonalizmu

80%

Wardęga J.

Krakowskie Studia Międzynarodowe

|

2010

|

nr 1 Idee i ideologie w krajach Azji i Afryki

172-189

W artykule zostaną przedstawione zagadnienia ideologiczne związane z nacjonalizmem w Chinach maoistowskich. W języku chińskim na określenie narodu używa się różnych słów. Istnieje pojęcie minzu, oznaczające naród w sensie kulturowym, etnicznym, a także guojia - naród-państwo. Słowo minzu zostało w końcu XIX w. zaczerpnięte z japońskiego terminu minzoku, określającego "lud" lub "naród". Minzoku również jest terminem stosunkowo młodym, bo dziewiętnastowiecznym, i najprawdopodobniej pochodzi z niemieckiego Volk. W końcu XIX i na początku XX w. twórcy państwa chińskiego, z Sun Yat-senem na czele (i jego zasadą nacjonalizmu - minzu zhuyi), używali terminu minzu na określenie zarówno tworzonego przez nich na bazie Hanów narodu chińskiego (Zhonghua minzu), jak i samych grup etnicznych, w większości Hanzu i mniejszości narodowych jak Mongołowie czy Mandżurowie. Minzu to trwała wspólnota, którą wyróżniać może wspólne pochodzenie etniczne (jak Hanzu) czy organizacja polityczna (jak Meiguo minzu - naród amerykański). Może być także pojęciem bardzo szerokim, zbliżonym do "rasy", jak Alabo minzu - Arabowie. (fragment tekstu)

17

Tożsamość narodowa i cultural studies

61%

Raciniewska A.

Człowiek i Społeczeństwo / Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Wydział Nauk Społecznych

|

2006

|

26 Kłopoty z tożsamością

121-142

Powodów ogromnej popularności "dyskursu tożsamościowego" należy poszukać w procesach rozpadu dwubiegunowego świata po 1989 roku oraz następujących w jego wyniku procesach globalizacyjnych, owocujących m.in. zmianą klimatu opinii zawierającą się w haśle "upadku wielkich narracji", przyspieszoną indywidualizacją, wzrostem mobilności społecznej współczesnych ludzi, wzrostem znaczenia mass mediów w organizacji sposobów poznawania świata, wzrostem uznania dla zasady wielokulturowości, renesansem etniczności i nacjonalizmu, nowymi ruchami społecznymi, w tym ruchami feministycznymi i domaganiem się społecznego uznania dla homoseksualistów - by wymienić tylko najważniejsze ze zjawisk. (fragment tekstu)

18

A Historical Perspective on the Conditions for the Rise of Far-Right Parties in Scandinavia

61%

Zimelis A.

Economic and Regional Studies

|

2020

|

13

|

nr 2

233-244

Subject and purpose of work: This article analyzes the factors depicted in the literature as essential for the emergence of far-right parties and assesses the importance of unemployment, immigration and political establishments in the failures of the far-right wing parties in Sweden and Finland in early 2000s. Materials and methods: Multi-methods approach is used in this study including case studies and a novel technique based on Boolean algebra. Results: The findings of this paper lead to the conclusion that the correlation between unemployment rates and the electoral strength of far-right parties is weak and does not support simplistic thesis such as high unemployment leads to extremism. Moreover, despite objectively favorable conditions in terms of high immigration rates, the presence of non-European immigrants in a country does not in itself explain the emergence of far-right parties. Conclusions: The study points to the importance of political factors such as the differences between the mainstream parties and tackling the immigration issue by the Liberal Party in Sweden and the wide ideological span of the coalition government and the role of Finland's special relationship with the USSR that militated against the emergence of far-right parties in these countries. (original abstract)

19

Pamięć historyczna jako kulturowe podłoże relacji polsko-ukraińskich

61%

Urban M.

Chorzowskie Studia Polityczne

|

2016

|

nr 12 Polska i świat w dobie konfliktów społeczno-politycznych XXI wieku

79-90

Tematem artykułu jest prezentacja głównych czynników, przez które postawy antyukraińskie przybierają w Polsce na sile. Najważniejszym źródłem niechęci do Ukrainy oraz pożywką dla teorii spiskowych są resentymenty dotyczące cierpień doznanych w czasie II wojny światowej przez Polaków ze strony ukraińskich nacjonalistów. Trauma oraz brak możliwości wolnej dyskusji na jej temat, a potem marginalizowanie problemu doprowadziły do narastania poczucia wykluczenia przez osoby uważające się za reprezentantów ofiar i strażników pamięci. Równocześnie oddolne procesy zaczęły być manipulowane przez działaczy cynicznie wykorzystujących społeczne emocje oraz przez agendy rosyjskiej propagandy. (abstrakt oryginalny)

20

Vox, a New Old Fashioned Radical Right in Spain

61%

López A. E.

Przegląd Europejski

|

2022

|

nr 2

133-150

Nagłe pojawienie się partii politycznej Vox na scenie europejskiej radykalnej prawicy i jej konsolidacja jako trzeciej najczęściej wybieranej partii politycznej w Hiszpanii, wywołało debatę na temat tego, gdzie ideologicznie ulokować tę formację polityczną na mapie europejskiej radykalnej prawicy. Niniejszy artykuł podejmuje tę kwestię poprzez jakościową analizę partyjnych manifestów i dyskursu oraz rewizję teorii formuł wygrywających Herberta Kitschelta. Wyniki badania pokazują, że Vox jest partią radykalnie prawicową, której profil pasuje do podstawowych cech rodziny radykalnie prawicowej. Dyskurs polityczny Vox i program polityczny opierają się na połączeniu nacjonalizmu wyrażonego poprzez obronę integralności narodu hiszpańskiego, autorytarny po- gląd na społeczeństwo przywiązane do wartości prawa i porządku, obronę tradycyjnych wartości i program gospodarczy z wkomponowanym wyraźnym komponentem neoliberalnym. Czyni to Vox szczególnym członkiem rodziny prawicowych partii radykalnych w kontekście europejskim. Propozycja polityczna Vox opierająca się na autorytarnej pozycji w polityce i neoliberalnej ekonomii, różni ją od większości obecnej radykalnej prawicy, która porzuciła radykalny antyetatyzm lat osiemdziesiątych na rzecz tzw. szowinizmu dobrobytu. Polityczny projekt Vox zbliża ją do pozycji zajmowanej w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych przez radykalnie prawicowe formacje oraz pozycji zajmowanej obecnie przez portugalską partię Chega, z którą Vox dzieli podobną trajektorię polityczną.(abstrakt oryginalny)