Wyniki wyszukiwania - BazEkon

1

Louis Althusser and Thomas Hardy: How Victorian Ideologies Work in Under the Greenwood Tree

100%

Sasani S., Davari H.

International Letters of Social and Humanistic Sciences (ILSHS)

|

2015

|

50

155-161

In his early novel, Under the Greenwood Tree, Thomas Hardy attempts to show the readers how the inhabitants of a small village are repressed by the ideologies the dominant class or capitalism defines for them. The aim of these suppressive programs is to oppress the individuals by making them good and subordinate subjects. Althusser calls these ideologies created by the dominant class, Ideological State Apparatuses; however, in this novel one observes how some of the subjects try to revolt against these cruel rules by defining their own ideologies. One can also recognize that how the blatant break of these ideological programs by the revolutionary subject makes the subject look weird and eventually how he/she is alienated and marginalized by the society. On the other hand, the good subjects are made to believe that following these ideologies is usual and breaking of them is synonymous with interfering with the discipline and order of nature. Brought up in the Victorian age, Hardy understands how people are controlled by the ideologies and how they subscribe to them unwisely. In this novel he shows how a new and up-date product of capitalism-the organ-is introduced to a very traditional atmosphere in order to indoctrinate new changes in it. The so-called good subjects simply believe that change is necessary and inevitable. But this change has wisely planned by the oppressive capitalist powers for whom this change means the manipulation of these docile subjects, not only by separating them from their music community but also by depriving them of their traditional music.(original abstract)

2

Dualistyczny charakter pojęcia "populizm"

100%

Hudský J.

Przegląd Prawa Publicznego

|

2021

|

nr 12

17-26

Artykuł ma na celu zwrócenie uwagi, iż powszechnie używane pojęcie "populizm" posiada dualistyczny charakter. Pomijając bowiem jego potoczne znaczenia (które utożsamiają go z demagogią czy oportunizmem), naukowcy określają istotę populizmu w zasadzie w dwojaki sposób. Jedni uważają, że posiada on merytoryczną treść i przejawia się jako zespół poglądów, co oznacza, że jest to rodzaj ideologii. Druga grupa naukowców stoi jednak na stanowisku, że zjawisko populizmu nie posiada własnej treści; jest ono wyłącznie swoistym modus operandi, który może zostać wykorzystany na rzecz dowolnej koncepcji politycznej. Artykuł podkreśla, że nie należy preferować żadnego z przedstawionych ujęć - każde z nich odnosi się bowiem do innego przedmiotu. Przy badaniu populizmu konieczne jest posiadanie świadomości, iż pojęcie to odnosi się do dwóch zupełnie odmiennych zjawisk. Jeżeli więc skupiamy się na populizmie - ideologii, w istocie odnosimy się do zupełnie odmiennego elementu rzeczywistości niż w sytuacji, gdy analizujemy populizm - modus operandi.(abstrakt oryginalny)

3

Ideologia jako czynnik wpływający na naukę ekonomii

100%

Komorowski J.

Pieniądze i Więź

|

2018

|

nr 2(79)

7-18

W dyskusji nad problemami gospodarczymi zwraca uwagę brak wspólnego stanowiska w wielu podstawowych kwestiach. Warto zastanowić się nad tym zjawiskiem. Zróżnicowanie poglądów ekonomistów ma naukowe, a także pozanaukowe przyczyny, wynikające z odmiennej percepcji zdarzeń pod wpływem doświadczeń, kultury, tradycji, itd.. Najsilniejszym wszakże czynnikiem oddziałującym na treść interpretacji naukowych są względy ideologiczne. Kategoria ta, będąca wytworem życia społecznego, zaznacza swój wpływ na nauki społeczne. Warto mieć świadomość obecności elementów o charakterze ideologicznym w ekonomii. Celem artykułu jest wykazanie, iż treści ideologiczne w nauce narzucają punkt widzenia i wartościowania, krępują swobodę dociekań i zakłócają proces wnioskowania, prowadząc do uproszczonego objaśniania rzeczywistości, co wywołuje krytykę nauk ekonomicznych. Ich obecność w ekonomii prowadzi do sprzeczności z fundamentami innych nauk społecznych, przeto dzieli i antagonizuje społeczeństwo i stanowi jedną z przyczyn nienadążania ekonomii za wyzwaniami gospodarki.(abstrakt oryginalny)

4

Czy zrównoważony rozwój jest zrównoważony?

100%

Kosiek T.

Zeszyty Naukowe. Organizacja i Zarządzanie / Politechnika Śląska

|

2016

|

z. 95

215-224

Idea zrównoważonego rozwoju od początku narodzin tej idei ponad 25 lat temu budziła duże emocje. Najpierw była to nadzieja, że oto ludzkość staje przed szansą rozwiązania swoich odwiecznych problemów. Później - w związku z dość nikłymi rezultatami w zakresie wdrożenia zrównoważonego rozwoju w życie - zaczęły się budzić uczucia frustracji i zawodu. W niniejszym artykule autor podejmuje próbę systematyzacji pojawiających się teoretycznych stanowisk wobec tej idei i zaprezentować konkretne ich przykłady, dokonując jednocześnie wstępnej ewaluacji. (abstrakt oryginalny)

5

Political Practice of Literary Analysis: How to Read Literature more Closely

100%

Khaghaninejad M. S.

International Letters of Social and Humanistic Sciences (ILSHS)

|

2015

|

49

92-105

The development of literary/textual analysis is becoming increasingly interdisciplinary; intertextual, historically and socially-aware, and politically-motivated critical practices. This study is an attempt to show how literary/textual analyses are relied on a number of interrelated, competing and methodological political arrangements. In brief, this article is an account of the development of critically and politically-aware practices of literary analysis and implicitly inculcate that how literary analysis can be done employing political interpretations. Hence, some key concepts for critical practice of literary analysis such as interdiscourse, intertextuality, ideology negotiation and feminist/political criticisms of literature are investigated. Finally, an example of a politically committed analysis of literature is provided to show how theoretical foundations function in practice(original abstract)

6

Althusserian Reading of The Handmaid's Tale

100%

Moradi M., AzizMohammadi F.

International Letters of Social and Humanistic Sciences (ILSHS)

|

2015

|

49

83-91

Louis Althusser (1918-1990) builds on the work of Jacques Lacan to understand the way ideology functions in society. He thus moves away from the earlier Marxist understanding of ideology. In the earlier model, ideology was believed to create what was termed 'false consciousness', a false understanding of the way the world functioned. Althusser explains that for Marx "Ideology is [...] thought as an imaginary construction whose status is exactly like the theoretical status of the dream among writers before Freud. For those writers, the dream was the purely imaginary, i.e. null, result of the 'day's residues" (1971:108). Althusser, by contrast, approximates ideology to Lacan's understanding of reality, the world we construct around us after our entrance into the symbolic order. For Althusser, as for Lacan, it is impossible to access the real conditions of existence due to our reliance on language. This could be seen throughout the novel by Margaret Atwood who writes The Handmaid's Tale (1985) based on the concept of ideology. This is about how the heroine of the story and other women in the society are manipulated by the ideology of ruling class through a communist society. In such a world nothing is real and everything is just an illusion that is made by ruling class. The subjects trapped or forced to believe such misconceptions and unreality through different techniques that are employed by the rulers. The dominant forces and ideology are so strong that the subject at the end gets a new identity since she is required unconsciously without her knowing. The other aspect shown by this novel is the failure of revolution and communism in this society and persistence of capitalism that it never disappears(original abstract)

7

Przegapiony "weimarski etap" poradzieckiej Rosji. Retrospekcja i refleksja

100%

Curanović A.

Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej

|

2024

|

22

|

z. 3 Wojna w Ukrainie i perspektywa odbudowy państwa

7-33

Niedługo po rozwiązaniu Związku Radzieckiego w literaturze naukowej zaczęły pojawiać się analizy porównujące proces demokratyzacji państw, które powstały w wyniku rozpadu dwóch imperiów - Cesarstwa Niemieckiego oraz ZSRR. Autorzy porównywali Republikę Weimarską z Federacją Rosyjską, zastanawiając się nad możliwymi scenariuszami losu reform w poradzieckiej Rosji. Niniejszy artykuł proponuje krytyczną analizę najważniejszych prac naukowych z lat 1991-2022 podejmujących tę tematykę. Pozwoli to zweryfikować przytaczane od lat 90. argumenty zarówno te alarmistyczne, przestrzegające przed faszyzacją Rosji, jak i te dające podstawy do optymizmu. Zwłaszcza te drugie są ważne, bo pozwalają ocenić, które ze wskazywanych bezpieczników nie zadziałały i dlaczego. Celem jest refleksja bardziej ogólna nad przyczynami niepowodzenia demokratyzacji byłego imperium i powrotem Moskwy do polityki imperialnej wobec swoich sąsiadów z ukazaniem, jaką rolę w tym procesie odegrały ideologia oraz kwestie tożsamości. (abstrakt oryginalny)

8

A Critical Analysis of Europeanism as an Ideology. Its Preconditions and Tenets

100%

Śliwiński K. F.

Studia Europejskie / Centrum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego

|

2020

|

nr 4

7-24

This paper looks at European integration and specifically at its institutional form - the European Union from an ideological perspective. The author claims that 'Europeanism' has become a new ideology shared among intellectual, political, judicatory, societal, and even dominant economic elites that influence or shape the European Union as an institution and its major policies. As an ideology, 'Europeanism' is a somewhat exotic mixture of various, seemingly incoherent trends that give the current European Union its intriguing characteristics. On the one hand, economically, one can easily identify numerous elements of neoliberalism, especially regarding the financial aspects of European integration. Likewise, arguments used by the major proponents of European integration vis-à-vis USA, China, or Japan are of neoliberal character. At the same time, regarding international trade in agricultural products, intellectual property, or internal (single market) competition (freedom of labour) one rather quickly spots distinct elements of protectionism and over-regulation. Finally, in terms of philosophical outlook and especially moral issues, 'Europeanism' seems to be mostly focusing on the progressive agenda.(original abstract)

9

Niemiecki ruch identytarystów - próba klasyfikacji ideologicznej

100%

Kałabunowska A.

Studia Politicae Universitatis Silesiensis

|

2017

|

19

99-118

Celem postawionym w artykule jest przybliżenie polskiemu czytelnikowi profilu ruchu niemieckich identytarystów oraz próba jego ideologicznej oraz politologicznej klasyfikacji. Autorka rozważa możliwość umiejscowienia identytaryzmu na politycznym spektrum prawica - lewica, a także przedstawia korzenie ideologiczne ruchu w prądzie myślowym Nowej Prawicy. Następnie prezentuje genezę, metody działalności oraz rys ideologiczny niemieckiego odłamu identytarystów i próbuje wytłumaczyć popularność ruchu w tym kraju.(abstrakt oryginalny)

10

Teoretyczne aspekty współczesnego populizmu

100%

Marczewska-Rytko M.

Krakowskie Studia Międzynarodowe

|

2011

|

nr 4 Populizm wyzwaniem dla dobrego rządzenia i współpracy międzynarodowej

21-31

Artykuł składa się z trzech części. W pierwszej z nich wskazano klasyczne ujęcia populizmu, w których podkreślano problemy z definiowaniem populizmu, dokonywano klasyfikacji oraz analizy wybranych przykładów praktyki politycznej. Część druga artykułu jest poświęcona ujęciom współczesnego populizmu. Do pewnego stopnia zakwestionowano dotychczasowe ujęcia, a zaproponowano nowe podejścia teoretyczne. W części trzeciej przywołana została matryca populizmu traktowana jako wizja świata. Uznano, że mimo zmieniających się ujęć pozostaje ona aktualna na wysokim poziomie rozważań o populizmie. (fragment tekstu)

11

Janusowe oblicza populizmu

100%

Kubiak H.

Krakowskie Studia Międzynarodowe

|

2011

|

nr 4 Populizm wyzwaniem dla dobrego rządzenia i współpracy międzynarodowej

33-61

Autor przeprowadził analizę historyczno-socjologiczną podstawowych pojęć i elementów populizmu, szkicując jego ewolucję i rozwój różnych form od starożytności do współczesności w szerokim kontekście międzynarodowym. Jego stosunek do populizmu jest jednoznacznie negatywny, czemu daje zdecydowany wyraz w końcowej części artykułu. (fragment tekstu)

12

Mourning Populism. The Case of Poland

100%

Wróbel S.

Polish Sociological Review

|

2011

|

nr 4 (176)

437-456

The point of departures of the paper is the theory of populist reason of Ernesto Laclau and some ideas from Mourning and Melancholia of Sigmund Freud. Author questions two established theses: (1) populism is a hollow and non-specified term as long as it is without reference to given postulates or political claims; (2) populism can be considered only on a rhetorical, not ideological level. Instead, author postulates that: (1) the difficulty of determining the populist discourse is not a transient ailment, only occasionally related to that phenomenon, but a quality built in social reality, permanent and irremovable; (2) the populist rhetoric is not solely an epiphenomenon that can be neglected in any serious analysis. On the contrary, there is a direct link between the two layers: the rhetorical and the conceptual. The reconfiguration of thinking about populism that author would like to advance should allow him to expect answers to a number of questions: (i) What are the relations between politics and populist politics? (ii) How and to what extent does populist logic alter the mechanisms governing politics? (iii) Is the de- politicisation of liberal democracy (the prevalence of administration over politics) a direct cause of the return of populism? In order to substantiate the thesis that populism is today's way of doing politics, author reconstruct the recent post-communist history of Poland above all the situation after Smoleńsk tragedy, when a Tupolev-154M aircraft of the Polish Air Force crashed near the city of Smoleńsk in Russia, killing all 96 people on board. This moment marks opening of a new stage of development of populism that author will refer in the paper as "mourning populism." (original abstract)

13

"Reality is for Those who Cannot Sustain the Dream": Fantasies of Selfhood in Legal Texts

100%

Mańko R.

Wroclaw Review of Law, Administration & Economics

|

2015

|

5

|

nr 1

24-47

The institutional world of law1 can be perceived either from an internal or external perspective. The internal perspective is the one adopted by lawyers, who - to use Artur Kozak's expression - are not only legal'experts', but also legal 'believers', in the sense that they treat legal concepts and notions as if they really existed.3 A legal believer, attached to the internal point of view of the institutional world of law, is unable to notice the law's idxeological character. As Althusser famously put it, if we are in ideology we do not notice it: ideology is invisible for us,5 it is part of the ordinary nature of things, common sense or doxa. (fragment of text)

14

Koncepcja latynoamerykańskiego socjalizmu XXI wieku. Geneza, założenia oraz praktyka na przykładzie Wenezueli za rządów H. Cháveza

100%

Pilińska M.

Ekonomia XXI Wieku

|

2018

|

nr 4 (20)

22-35

Pojęcie socjalizmu XXI wieku pojawiło się w debacie międzynarodowej w 1996 r. dzięki H. Dieterichowi, a do praktyki życia politycznego weszło za sprawą H. Cháveza. Socjalizm XXI wieku oznacza radykalne wzmocnienie władzy państwowej, demokratycznie kontrolowanej przez społeczeństwo, oraz oparcie gospodarki na teorii wartości klasycznej szkoły ekonomii, w której wartość mierzy się pracą implikującą produkt lub usługę. H. Dieterich wzywał do debaty w celu poprawy projektu socjalizmu XXI wieku, co wskazuje, że założenia tej ideologii nie były w pełni sformułowane. Teza artykułu zakłada, że wprowadzenie socjalizmu XXI wieku w Wenezueli było uwarunkowane próbą odcięcia się H. Cháveza od wcześniejszych rządów demokratycznych i retoryki krajów kapitalistycznych i legitymizacji jego władzy oraz umożliwiało wprowadzenie niepopularnych zmian pod hasłem nowej ideologii. Celem analizy jest sprawdzenie potencjalnego wpływu ideologii socjalizmu XXI wieku oraz nowego modelu ekonomicznego z niej wynikającego na sytuację społeczną i nastroje polityczne w Wenezueli oraz potencjału rozprzestrzeniania się tej ideologii na inne kraje Ameryki Łacińskiej, między innymi przez współpracę w ramach ALBA. Obiektem badań jest sytuacja społeczno-gospodarcza w Wenezueli w latach 1999-2013, zaś przedmiotem badań są metody wdrożenia zasad socjalizmu XXI wieku w Wenezueli. Metodyka badawcza obejmuje analizę danych wtórnych: literatury problemu i danych zastanych. Analiza sposobu implementacji socjalizmu XXI wieku w Wenezueli została przeprowadzona z punktu widzenia międzynarodowej ekonomii politycznej. W ocenie autorki głównym celem rządu H. Cháveza była poprawa sytuacji społecznej w Wenezueli, jednak przełożyła się ona na pogorszenie sytuacji ekonomicznej, nacjonalizację przedsiębiorstw oraz wywarła negatywny wpływ na wizerunek tego państwa na świecie. Ogólne rozczarowanie ekonomicznym wynikiem rządów prezydenta może ponownie doprowadzić do zmiany kursu Ameryki Łacińskiej i skłonić do odejścia od zasad socjalizmu XXI wieku.(abstrakt oryginalny)

15

Komunizm jako towar

100%

Hartman J.

Marketing w Praktyce

|

2006

|

nr 1

63-64

Komu przynosi szerzenie lewackiej mitologii? Czy można na tym zarobić? System wytwarza pozory wolności, pozory różnorodności, gdy tymczasem podporządkowuje sobie wszystko i nad wszystkim panuje.

16

Mitologizacja historii: A. G. Choron (1907-1972) i jego ideologia

100%

Vater R.

Krakowskie Studia Międzynarodowe

|

2010

|

nr 1 Idee i ideologie w krajach Azji i Afryki

121-133

Adolf Gurewicz, znany również jako Adja Gur Choron, to ideolog jednego z najbardziej zaskakujących ruchów polityczno-kulturowych Izraela w XX w. - Komitetu Konsolidacji Młodzieży Hebrajskiej (Hawaad legibusz hanoar haiwri). Ruch ten został założony w 1939 r. i działał do połowy lat 50. Ideologia tego ruchu, zwanego też Młodymi Hebrajczykami (Haiwrim haceirim) lub kananitami (Knaanim), oddzielała dwa pojęcia: żyd i Hebrajczyk. Żyd był dla Młodych Hebrajczyków terminem określającym wspólnotę etniczno-wyznaniową, funkcjonującą według wzorów średniowiecznych, Hebrajczyk natomiast mówił o przynależności do współczesnej nacji terytorialnej, tworzącej się w Palestynie. Hebrajskie odrodzenie narodowe kananici traktowali jako jedyną drogę do modernizacji Bliskiego Wschodu, a siebie uważali za awangardę ideową owego procesu. Stanowisko takie było wyraźnie antysyjonistyczne, aczkolwiek mieściło się w ramach myśli narodowej. (fragment tekstu)

17

Liberalizm w Polsce - tradycje i współczesność

75%

Drozdowicz Z.

Zeszyty Naukowe / Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu

|

2012

|

nr 230

15-25

W krótkim artykule nie sposób ani postawić wszystkich istotnych pytań związanych z liberalizmem w Polsce, ani tym bardziej udzielić na nie gruntownych odpowiedzi. Można jednak przynajmniej zasygnalizować niektóre jego problemy - takie jak przebijanie się z trudem jego sztandarowych idei i postulatów do świadomości Polaków czy natrafianie na mur niechęci, niezrozumienia i łączenia go z tym, czym ani nie był w przeszłości, ani obecnie nie jest. Moim zdaniem, liberalizm nie był, nie jest i być nie musi zagrożeniem dla tego świata, który stanowi o zachowaniu przez naród jego tożsamości. Jest to najogólniejsza z tez formułowanych w tym artykule. (abstrakt oryginalny)

18

Żywioły antysemityzmu i dialektyka ksenofobii

75%

Kochan T.

Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Politologica.

|

2020

|

24

|

nr 324

37-49

Wydana w 1944 roku Dialektyka oświecenia stała się jedną z najważniejszych prac filozoficznych szkoły frankfurckiej, skupiającej zwolenników teorii krytycznej o marksistowskim rodowodzie i jednocześnie silnych wpływach freudowskiej psychoanalizy, a także innych ważnych nurtów myśli współczesnej. Autorzy dzieła, czołowi przedstawiciele szkoły: Max Horkheimer oraz Theodor W. Adorno swą książkę wydali w Nowym Jorku. W USA przebywali wówczas na przymusowej emigracji i prowadzili wykłady na Uniwersytecie Kalifornijskim. Praca powstała w intensywnej i posępnej atmosferze upadku dawnych, oświeceniowych wartości i tryumfującego na starym kontynencie hitleryzmu. W tych okolicznościach autorzy Dialektyki oświecenia jednym z głównych przedmiotów swoich analiz uczynili symptomatyczne zjawisko eksplodującego wówczas w całej Europie antysemityzmu.(fragment tekstu)

19

Socjalizm, świeckość, wolny rynek i hindutwa : indyjska narracja o państwie i jego ideologii w perspektywie historycznej

75%

Kłodkowski P.

Sprawy Międzynarodowe

|

2019

|

nr 3

91-113

W roku 2014 wielkohinduska Indyjska Partia Ludowa (Bharatiya Janata Party - BJP) zdecydowanie pokonała w wyborach parlamentarnych Indyjski Kongres Narodowy i objęła władzę w kraju, stając na czele koalicji pod nazwą Narodowy Sojusz Demokratyczny (National Democratic Alliance - NDA). Pięć lat później, podczas kolejnych wyborów, BJP potwierdziła swoją supremację na scenie politycznej, zdobywając niemal sześć razy więcej mandatów niż historyczna partia Kongresu, i wzmocniła swoją pozycję w całym państwie. Rządy prawicowej koalicji oznaczają de facto fundamentalną zmianę dotychczasowej ideologii Republiki Indii i są całkowicie nowym rozdziałem w najnowszej historii azjatyckiego mocarstwa, które wkrótce stanie się najludniejszym, a zarazem najbardziej różnorodnym etnicznie, wyznaniowo i językowo krajem świata. BJP wprowadziła nową narrację ideologiczną o współczesnych Indiach - zarówno na użytek wewnętrzny, jak i zagraniczny. Tylko częściowo pokrywa się ona z tradycyjną świecką narracją Kongresu Narodowego, który sprawował władzę przez ponad pół wieku. Stopniowa transformacja głównych zasad funkcjonowania państwa widoczna jest zwłaszcza z perspektywy historycznej, która pozwala na ocenę skali zachodzących zmian oraz ich implikacji społecznych. (fragment tekstu)

20

Władza ideologiczna w parafiach: Rzeszów vs Dublin

75%

Rykiel Z.

Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica

|

2018

|

nr 64 Miasto i przestrzeń miejska : wybrane zagadnienia

21-33

W artykule omówiono pojęcia władzy (w tym tradycyjnej i ideologicznej), przemocy (w tym symbolicznej) i hegemonii kulturowej. W części empirycznej przedstawiono formy i mechanizmy kształtowania się i wykonywania władzy ideologicznej Kościoła katolickiego w środowiskach polskich na przykładach dużych miast Polski i Irlandii. Przedstawiono mechanizm przemocy symbolicznej przy budowie nowego kościoła w Rzeszowie oraz niepowodzenia sprawowania niekontrolowanej władzy ekonomicznej w kościele polskim w Dublinie. Ideologię "przygniatającej większości" katolików w Polsce skonfrontowano z faktyczną ich liczebnością według różnych kryteriów, w tym kanonicznego. Na tym tle pokazano mechanizm działania przemocy symbolicznej w parafiach w Polsce, który skonfrontowano z - wciąż aktualnymi - spostrzeżeniami Tadeusza Boya-Żeleńskiego sprzed dziewięćdziesięciu lat.(abstrakt oryginalny)